Кіріспе
Донжи Град () - Сербияның астанасы Белградтың қалалық маңы. Ол Белградтың Земун муниципалитетіне қарасты.
Орналасқан жері
Донжи Град - Дунайдың сол жағалауындағы Земунның орталық бөлігін алып жатыр. Ол солтүстікте Гардош, солтүстік-батыста Цуковац және Мухар, батыста Калвария, оңтүстік-батыста Тошин Бунар, оңтүстікте Ретензиямен шектеседі. Земунский Кедж шағын ауданы Дунай жағалауында орналасқан. Ол Bežanijska, Vrtlarska, 22. oktobra және Kej oslobođenja көшелерімен шектелген аумақты алып жатыр.
Әкімшілік
1981 жылы ауданның шағын бөлігін ғана құрайтын Доңғи Градтың жергілікті қоғамдастығының халқы 8 438 адам болды. Дунав және Земунский Кедж жергілікті қауымдастықтары 1980-ші жылдары Донжи Градтан бөлінді, сондықтан халық саны 1991 жылы 3214-ке, ал 2002 жылы 3104-ке дейін азайды. Алайда, Доңғи Градты құраған барлық жергілікті қауымдастықтармен (соның ішінде 22 жергілікті қауымдастық) Октябар, Югославия және Радое Дакич), 2002 жылы халқы 28 174 адам болды. 2011 жылғы санақ бойынша, қала аймағындағы жергілікті қоғамдастықтардың көпшілігі Zemun деп аталатын біріктірілді.
Сипаттамалары
Бұрынғы жеке Земун қаласының орталық бөлігі болғандықтан, Земунның негізгі мәдени, тарихи және әкімшілік нысандары Донжи Град маңында орналасқан. Земун, Главна қаласындағы негізгі көше ауданның ортасынан өтеді. Сонымен қатар, Земунның барлық алаңдары Доңғи Градтың ішінде немесе шекарасында орналасқан: Караджорджев, Бранка Радичевица, Масариков, Сеньский, JNA, Магистрацки, Ослобоđenja, Велики және Победе. Төрт шіркеу бар: екі Рим католик және екі серб православ шіркеуі (Қасиетті Архангел Габриэль және Қасиетті Мәриям шіркеуі. Қасиетті Ежелгі Ана шіркеуінің еншілес кешенінде 1907 жылдан 1909 жылға дейін салынған Киелі Сава үйі орналасқан, бұл сәулетші Коста Атанакович Станишичтің жалғыз сақталған жұмысы. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ғимарат 1946 жылдан 2007 жылға дейін мемлекет меншігіне алынып, Серб Православие шіркеуіне қайтарылды. 2019 жылдың сәуірінен бастап ғимарат Серб Православие шіркеуінің Орталық архивінің жаңа орнына айналды. Архивтің өзі 1831 жылы құрыла бастады. Бүкіл шіркеу кешені мәдени ескерткіш деп жарияланды. Ұлы Трагедиядағы Қасиетті Мария Бағушы Католик шіркеуі 1785 жылдан 1817 жылға дейін (сағана саңылауы қосылған кезде) салынған, 1795 жылдан бастап қызмет атқарылды. Оның төрт қоңырауы бар, ол Венада құйылған және Австрия императоры Франциск II сыйлаған. Монументалды сакральдық кешен ретінде сипатталған барокко стилідегі шіркеу Veliki Trg және Zmaj Jovina көшелерінің арасындағы бүкіл блокты алып жатыр. Шіркеу ауласында қазіргі Првомайская көшесінде орналасқан, бірақ қиратылған Сент-Венделин шіркеуінің қалдықтары орналасқан. Ол өзінің қазіргі түрін 1848 жылы империя стилімен, барокко элементтерімен қайта жаңартудан кейін алды. Оның жеті витраж тәрізді терезелері және Еммануэль Дите 1894 жылы сурет салған Мәриямның көтерілуін бейнелейтін құрбандық үстелінің суреттері бар. Шіркеуде орган бар (алғашқыда 1735 жылдан бастап, қазіргі заманғы 1910 жылдан бастап) және кітапхана (2003 жылдан бастап) және 1721 жылы Капуциндар құрған Земун енуінің орталығы. 2023 жылдың қаңтарында үкімет оны мәдени ескерткіш деп жариялады. Дубровачка көшесі, 21 мекен-жайында 1873 жылы сефард синагогасы салынған. Оны Жозеф Маркс жасаған. Ғимарат 1944 жылы 17 сәуірде одақтастардың Пасхалық бомбалауынан зақымдалды. Соғыстан кейін Земун билігі ғимаратты жөндеуге жарамсыз деп есептеп, оны 1947 жылдың қарашасында қиратты. Кейіннен бұл жерге тұрғын үйлер салынды. Ғимаратқа 2023 жылдың 3 қыркүйегінде мәжілісхананың салынуына 150 жыл толуына және Ясеновац концентрациялық лагеріне әкетіліп, өлтірілген 575 земундық яһудиге арналған мемориалдық тақта орнатылды. Жақын жерде, Рабина Алкалая көшесі, 5 мекенінде әлі күнге дейін Ашкенази мәжілісханасы бар. Неманжина көшесіндегі "Светозар Милетич" бастауыш мектебі 1728 жылы құрылған және Сербиядағы ең көне білім беру мекемелерінің бірі болып табылады. Монахтар құрған бұл мектеп Земундағы алғашқы мемлекеттік мектеп болды, ол бастапқыда "Неміс мектебі" деп аталып, Veliki Trg маңындағы ауданның солтүстік бөлігінде орналасқан. Кейіннен ол "Қала мектебі", "Негізгі мектеп", "Жалпы кіші мемлекеттік ұлдар мектебі" (1876 жылы) және "Мемлекеттік бастауыш мектеп" деп аталды. 1930 жылы "Принц Томислав" деп аталып, мектеп ғимаратында Земундағы алғашқы балабақша ашылды. 1952 жылдан қазіргі атауымен аталады. Земун қаласының ашық фермерлік базары мен сауда аймағы негізгі жол бойында орналасқан. Доңғи Градта сондай-ақ Земун қалалық ауруханасы, "Пинки" спорт залы, Земун гимназиясы, ауыл шаруашылығы факультеті және Земмунның қалалық жиналысының орыны болып табылатын Магистратура ғимараты орналасқан. Шіркеудің алдындағы плато 2011 жылы орталық қала алаңындағы фермерлер нарығының біріктірілген аймағына бейімделген, 2016, 2020 және 2023 жылдары қосымша қайта құрулар мен бейімделулер жүргізілген. Земунның ең үлкен саябағы - қалалық саябақ - басты көшеден төмен орналасқан. Көршілікте тағы екі кішігірім саябақ бар, Югослав армиясы паркі және Соня Мариновчи парк 2021 жылдың мамыр айында Земун (1955-58) және Белград (1965-74) қалаларының мэрі Бранко Пешичтің ескерткіші жаяу жүргіншілер аймағына орналастырылатыны туралы хабарланды. Скульптор Йован Кратохвилдің жұмысы, ол 2021 жылдың күзінде ашылады. Ол Ұлы көшесінің алаңында орналасады. Бастапқыда жоспарланған орын Магистарский трг-нің жақын маңдағы алаңы болды, бірақ жаңа орын қоршаған орта себептері бойынша таңдалды. Алайда ескерткіш 2023 жылдың ақпан айында ғана аяқталып, қалалық әкімдікке тапсырыл�...
In May 2021, it was announced that the monument to Branko Pešić, the mayor of Zemun (1955–58) and of Belgrade (1965 74), will be placed in the pedestrian zone. Work of sculptor Jovan Kratohvil, it will be dedicated in the autumn of 2021. It will be placed in the square of Veliki Trg. Originally planned location was the nearby square of Magistarski Trg, but the new position was selected for ambient reasons. However, the monument was finished only in February 2023 when it was handed over to the city administration. It was then suggested that the monument should be placed in front of the Pinki sports hall, and that the entire plateau in front of the hall should be named after Pešić. During the reconstruction of the Glavna Street, a previously unknown underground corridor, lagum, was discovered in July 2023, which made national news due to the generally mysterious attributes of such corridors in city's mythology. After the inspection, it was concluded that the corridor was made from modern bricks, not the old, so called Schwabian bricks which were longer and wider meaning it was built in 1935 at the earliest, and probably was part of the sewage system. Despite not having historical importance, it was not demolished but buried again.