Кіріспе

Беовоз (, БЕОВОЗ – BEOVOZ) – Белград метрополиялық аймағындағы тұрғындарға көлік қызметін көрсеткен қала маңы темір жолы. Жүйенің басты мақсаты – қала шеттерін Белград орталығымен байланыстыру болды. Беовоз Сербия темір жолдарымен басқарылды. Белград қала маңы теміржол жүйесі қала шеттерін және жақын орналасқан қалаларды қаланың батыс, солтүстік және оңтүстік жақтарымен байланыстырады.

Тарих

Белград теміржол түйінін қайта құру 1971 жылы басталды, 1977 жылдан бастап 10 шақырымға жуық ұзындықтағы орталық бөлімінің құрылысы басталды, оның ішінде бірнеше туннельдер бар. 1984 жылдан бастап Батайница – Белград Бас станциясы бағытында қозғалыс басталды, ал ресми ашылу 1992 жылы өтті, қала орталығындағы туннельдер аяқталып, үш бағытта электр пойыздары іске қосылды: Батайница – батыста, Панчево – солтүстікте және Ресник – оңтүстікте Белградта. Оперативтік басқару орталығы Белград орталық станциясында орналасқан, ол Прокоп деп те аталады. Бұл станция қала маңындағы ғана емес, сонымен қатар қалааралық және халықаралық жолаушылар пойыздарын қабылдауы тиіс болған, бірақ ол әлі толыққанды аяқталған жоқ. 1995 жылдың 7 шілдесінде Панчево көпіріне дейінгі ең ұзын туннельде 2 жер асты станциясы ашылды. Жолдарда Рига вагондар құрастыру зауытының ER31 және ER35 электр пойыздары, үш есікті вагондары және 1435 мм доңғалақты шассилерімен жұмыс істейді. 2010 жылдан бастап тозығы жеткен Рига пойыздарын ауыстыру үшін заманауи пойыздар сатып алынуда. Ұзақ жылдар бойы Beovoz аралдары айтарлықтай болды, Панчево көпірі – Батайница негізгі бағытында жарты сағаттан бастап, шеткі учаскелерде күніне бірнеше пойыз ғана болды. Бұл жүйе қала тұрғындарының арасында аса танымал болмаса да, Белградқа сапар жасау үшін қала маңындағы тұрғындарға қажетті болды. 2007 жылы Beovoz шамамен 4,5 миллион жолаушыны тасымалдады. 2010 жылы Панчево көпірі – Жаңа Белград учаскесі қайта құрылып, BG Voz деп аталатын жаңа қалалық электр пойыздар жүйесіне қосылды. Жаңа жүйенің маңызды ерекшелігі – электр пойыздарының қозғалыс кестесі: ең жұмсақ сәттерде аралдықтар дәл 15 минуттық, ал қалған уақытта – жарты сағаттық. 2011 жылы Батайница станциясына дейінгі жолдар қайта құрылып, бұл учаске де жаңа жүйеге енгізілді.

Жүргізуші

Beovoz 2006 жылы 6 182 000 жолаушы тасымалданды.

Жабылу

2010 жылы BG Voz енгізілгеннен кейін, Beovoz-да пайдаланылған көптеген пойыз вагондары жаңа жүйеге бағытталды. 2013 жылы Панчево көпірінің реконструкциясы басталғаннан кейін, негізгі желілердің бір бөлігі (Белград-Панчево және Вальево-Панчево) таратылды, ал қалғандары Сербия теміржолының аймақтық желісіне қосылды. Осыдан кейін Beovoz ресми түрде тоқтатылды.

Жылжымалы құрам

Желіде Rīgas Vagonbūves Rūpnīca компаниясы жасаған, жоғарғы тоқ жинағышы және вагондардың әр жағында үш есігі бар, қала бюджетінен жөнделген тоғыз ER31 4 вагондық электр пойыздары қатынайды. Бұл пойздар қала ішіндегі жол жүргізуге арналған.