Кіріспе
Рубус пенсильваникус, әдетте Пенсильвания қара жидегі деп аталатын, шығыс және орталық Солтүстік Америкада Ньюфаундлендтен оңтүстікке дейін Джорджияға дейін, батысқа қарай Онтарио, Миннесота, Небраска, Миссури және Арканзас штаттарына дейін өсетін тікенді бұта. Бұл түр Калифорнияда да табиғи өсімдік ретінде қалыптасқан. Rubus pensilvanicus - биіктігі 3 метрге дейін жететін тікенді бұта. Басында жасыл, кейін қара қызыл түске айналады, әдетте қыртысты, көп тік тікенді болады. Жапырақтары сабақтас, әдетте 5 немесе 7 жапырақшадан тұрады. Гүлдері ақ түсті, үлкен жапырақтары бар, көктемнің ортасында шығады. Жемістері 10 100 қара друпелеттен тұратын үлкен жиынтық, біршама тәтті және көбінесе конфеталар мен желелерге қолданылады. Рубұстың генетикасы өте күрделі, сондықтан топты түрлерге бөлу қиын. Кейбір авторлар R. pensilvanicus деп біріктіреді, басқа авторлар 50-60 түрге бөледі. Бұл көпжылдық, Рубус тұқымдасына жататын, малина мен қарақұмық секілді, тік тұр, оның тікенді таяқтары жұқа терілі адамдар мен жануарларды таптап кетуден қорғайды. "Пенсильваникус" атауы Пенсильвания штатының Кистон штатында орналасқан қатты өсімдікке сілтеме жасайды. Жазда бұл өсімдік ақ гүлге айналып, кейіннен оның орнын қара егіндікке айналдырады. Жемісі қара немесе қызғылт түсті, ет тәрізді, адамдар мен жануарлар жей алады. Rubus pensilvanicus жапырақтарының құрылымы екі немесе одан да көп дискретті жапырақшалардан тұратын аралас жапырақтармен сипатталады. Сабақтың бойымен түйінге бір жапырақ келеді. Жапырақтың шеттері тісті, тістері анық. Жапырақтардың ұзақтығы жағынан, олар қыста құлап кетеді немесе кеуіп кетеді, бірақ өсімдікте қалады. Өсімдіктің тікендері, тікендері немесе тікендері бар екені байқалады. Жапырақтардың ұзындығы мен ені 110-дан 220 мм-ге дейін. Әр жапырақта жапырақ сабағы болады. Жемісі - ет. Есейген өсімдіктің қабығы жұқа және тегіс, ал бұтақтары қыста қоңыр немесе сұр түстерге ие. Қысқы бүршіктер үш немесе одан да көп қабатты, бір шетін жауып, екіншісін ашық етіп, шенділер сияқты бір-біріне жабысып тұрады. Бұл түрдің еркек және әйел жыныстық мүшелері бар, ол тұқым қуалайтын жануар, оны көбінесе жәндіктер тозаңдатады.
Rubus pensilvanicus, known commonly as Pennsylvania blackberry, is a prickly bramble native to eastern and central North America from Newfoundland south to Georgia, west as far as Ontario, Minnesota, Nebraska, Missouri, and Arkansas. The species is also established as a naturalized plant in California. Rubus pensilvanicus is a prickly shrub up to 3 meters (10 feet) tall. The canes are green at first but then turn dark red, usually ridged, with copious straight prickles. The leaves are palmately compound, usually bearing 5 or 7 leaflets. The flowers are white with large petals, borne in mid spring. The fruits are large aggregates of 10 100 black drupelets, somewhat sweet and often used for jams and jellies. The genetics of Rubus are extremely complex, making it difficult to separate the group into species. What some authors lump together as R. pensilvanicus, other authors split into as many as 50 or 60 species. This perennial, is a member of the Rubus genus with raspberries and blackberries, stands tall with its thorny canes that deter thin skinned humans and animals from trampling through it. The name "pensilvanicus" alludes to a strong presence in the Keystone State, Pennsylvania. In the summertime, this plant creates copious white blossoms, later giving way to the blackberries that have earned it culinary and ecological significance. The fruit is black to purple in color, fleshy in texture, and edible to humans and wildlife. The leaf structure of Rubus pensilvanicus is characterized by compound leaves, composed of two or more discrete leaflets. Along the stem, there is a single leaf per node. The leaf blade edges are serrated, featuring distinct teeth. In terms of leaf duration, the leaves either drop off during winter or wither but persist on the plant. Notably, the plant is armed with spines, prickles, or thorns. The dimensions of the leaf blade range from 110 to 220 mm in both length and width. Each leaf possesses a leaf stalk. The fruit, it is of a fleshy nature. The bark of the mature plant is thin and smooth, while the twigs exhibit a winter coloration in shades of brown or gray. The winter buds are characterized by three or more scales, overlapping like shingles, with one edge covered and the other exposed. This particular species is hermaphroditic, possessing both male and female reproductive organs, with pollination primarily facilitated by insects.
Таксономия
Rubus pensilvanicus Rubus abactus синонимі ретінде де белгілі. Кейбір жалпы атаулар: Blackberry, Dewberry, Пенсильвания Blackberry. Rubus pensilvanicus үшін қолайлы қоршаған орта жағдайлары жарыққа көп мөлшерде түсуді қамтиды, күн сәулесінің толық болуымен, күніне 6 немесе одан да көп сағат тікелей күн сәулесінің болуымен жақсы өседі. Сонымен қатар, күндіз 26 сағат бойы тікелей күн сәулесі түспейтін көлеңкеде де өмір сүре алады. Топырақ текстурасына қатысты бұл түрдің әр түрлілігі бар, балшыққа, жоғары органикалық заттарға, саздыққа (слайд) және терең емес тас субстраттарға жақын екенін көрсетеді. Оның бейімделуі топырақтың pH деңгейінің өзгеруіне, қышқылдық жағдайларға (<6.0), сілтілік ортаға (>8.0) төзімділік пен нейтральды pH диапазонында (6.0 8.0) өркендеуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар, өсімдік топырақтың сусыздануының әртүрлі үлгілеріне бейімделу қабілетін көрсетеді, жақсы сусыздану жағдайлары бар жерлерде, сондай-ақ ылғалды жағдайларда және кейде құрғақ топырақта да өркендейді. Жарық, топырақ текстурасы, рН және дренаждың бұл икемділігі Rubus pensilvanicus-тің әр түрлі экологиялық жағдайларға бейімделу қабілетін және төзімділігін көрсетеді.
Қиындықтар
Rubus pensilvanicus - ертедегі кезекті өсімдік, ол көбінесе ашық кесінділерде кездеседі. Rubus pensilvanicus өсімін дамыту үшін жиі қозу қажет. АҚШ-тың ұлттық ылғалды алқаптар өсімдіктер тізімі бойынша факультативті (FAC) деп жіктелетін бұл өсімдік түрі ылғалды және ылғалды емес ортада да бірдей өркендеуі мүмкін, бұл ықтималдығы 34% -дан 66% -ға дейін.
Қолданылуы
Бұл қара жидектерді бояу немесе мата бояу үшін қолдануға болады, бұл жаңалық емес. Қара жемістердің қоректік заттары да мол, оларды америкалықтар құрғатып жейді. Жемістерден конфеталар мен желелер жасауға болады. Жапырақтары ақ құйрықты бұғылардың қарауы үшін қызмет етеді. Бұл бұталар жыл бойы жануарлар дүниесін ерекше қорғап тұрады. Жемістер әнші құстар, ұсақ сүтқоректілер, түлкілер, еншік, тіпті қара аюлар үшін маңызды. Қыс келгенде құстар мен ұсақ сүтқоректілер шіріп қалған жемістерден қалған тұқымдарды жейді. Гүлдер көбелектер мен басқа да тозаңдырғыштарды өзіне тартады.