Кіріспе

Мексикалық саясаткер Карлос Франсиско де Круа, 1-ші Круа маркизі (1699 жылы Лилльде, Фландрия 1786 жылы Валенсияда, Испания), испан генералы және Жаңа Испанияның вице-королі болды, 1766 жылдың 25 тамызынан 1771 жылдың 22 қыркүйегіне дейін, елеулі дүрбелең кезең.

Әскери мансап және Жаңа Испанияға келу

Карлос Франсиско де Круа испан армиясында қызмет етіп, генерал дәрежесіне дейін көтерілді. Ол Африкадағы испан иеліктерінің бірі Сеутадағы гарнизонның командирі, кейіннен Галисияның генерал-капитаны болды. Жаңа Испанияның вице-корольдігіне тағайындалған кезде ол Галисияда қызмет етті. Ол 1766 жылы Визитадор (инспектор) Хосе де Гальвеспен қақтығысқан Хоакин де Монсерраттың орнына Жаңа Испанияның вице-королі болды. Ол 1766 жылы 10 шілдеде Веракруске келді. Билікті беру 1766 жылы 23 тамызда Мексика қаласына бара жатқан Отумба қаласында болды, бірақ оның өкілеттігі әдетте екі күннен кейін Мексика қаласына ресми кірген кезден бастап саналады. Оның немере інісі Теодоро де Круа, болашақ Провинциялардың генерал-командующийы және Перудің вице-королі, оның қасына вице-корольдің күзетші капитаны ретінде келді. Оның басқаруының жалғыз қағидасы патшаға толық мойынсұну болды, оны ол әрқашан "ми-амо" деп атады.

Иезуиттерді қуып шығару

1767 жылы 25 маусымда иезуиттерді колониядан қуып, олардың меншігін тәркілеу Круаның міндеті болды. Бұл жұмыста оған визитадор (бас инспектор) Хосе де Гальвес көмектесті. Әскерлер иезуиттерді монастырлар мен колледждерден шығару үшін қолданылды; оларға киімдерін тек қана алып кетуге рұқсат етілді. Олар Веракруске алып кетіп, Италияға депортацияланды. Қасықтан шығарылған иезуиттердің арасында атақты ғалымдар Андрес Каво, Франсиско Хавьер Клавьеро және Франсиско Хавьер Алегре болды. Сан-Ильдефонсо колледжі жабылып қалды. Бұл шаралар әсіресе Гуанахуато, Пацкуаро, Вальядолид және Уруапан қалаларында көтеріліске ұшырады. Вице-король мен визитадор көтерілісшілерді қатты жазалап, басшыларын асып өлтірді. Ол патшаның билігінен шығарылу туралы бұйрық беріп, патшаның бұл шешімін мына сөздермен аяқтады: "Бір рет және болашақта Испания тағына отырған ұлы монархтың азаматтары тыныш және мойынсұну үшін туылғандығын білуі керек және үкіметтің жоғары істерін талқылау үшін емес, пікір білдіру үшін емес". Бұл кезде криоллолар мен арал аралдарының арасындағы қақтығыстар алғаш рет байқалды. (Криоллолар - Жаңа Испанияда, ал Пенисулалар - Иберияда туған еуропалықтар.) Иезуиттерді қуып шығару кезінде болған тәртіпсіздіктер арал тұрғындарын өлтіруге және патшаның бейнелерін жоюға әкелді. Вице-король де Круа бұны білген және бұл туралы ақпаратты король Карл III-ге құпия баяндамаға енгізді. Патша иезуиттерді қуып шығарумен қатар, Инквизицияға қолдау көрсетіп, қорғанышын берді. Дін қызметкерлері және қалған тұрақты дін қызметкерлері патшаның оларға қарсы әрекет етуінен қорқып, уағыздар мен басқа да қоғамдық іс-әрекеттерде режимге қарсы сөйлей бастады. Вице-король бұл мәселеге аса мән беріп, үкімет ісіне араласатын діндарларды жазалау туралы ескертті. Оның цензурасы Хосе Антонио де Алзате и Рамирес шығарған Диарио Литерарионы басып тастау деңгейіне жетті, бірақ онда тек әдеби және ғылыми мақалалар болды (15 мамыр 1768 ж.).

Әкімшілігінің кейінгі оқиғалары

Пима және сери индейлері көтерілісін қайтадан бастады, ал вице-король оны басу үшін Сонораға экспедициялық колонна жіберді (14 сәуір, 1767). Бұл экспедицияға колонияның сол бөлігін танып білу үшін визитодор Гальвес қосылды. Гальвес сонымен қатар Баха-Калифорния мен Альта-Калифорнияға Ресейдің солтүстіктен басып кіруіне қарсы қорғаныс орнату үшін барды. 1768 жылы 17 наурызда Мексикадағы Корольдік ауруханада корольдік бұйрықпен хирургиялық колледж құрылды. Оның алғашқы директоры Кадис колледжінің ректоры Мануэль Морено болды. Мексика тәуелсіздігінің батырлары Жузефа Ортиз де Домингуес 1768 жылы 8 қыркүйекте Вальядолиде (Морелия) дүниеге келді. Де Круа колонияны ағылшындарға қарсы қорғауға Испаниядан жіберілген әскерлерді қабылдады. Сабоя, Фландрия және Ультонияның жаяу әскер полктары 1768 жылы 18 маусымда Веракрусқа келді, ал Замора, Гвадалахара, Кастилия және Гранададан кейін келді. Олардың жалпы саны 10 000-ға жетті. Ақ киім кигендіктен, бұл әскерлер бланкильо деп аталды. Замора полкінің офицерлері отаршылдарды ұйымдастырды. Апачтар мен команчтар Ньюэва-Визкаяда капитан Бернардо де Гальвестің қолбасшылығындағы отаршылдармен жеңілді. Гуанахуато мен Пачука шахталарында жұмысшыларға төленетін төмен жалақыға байланысты тәртіпсіздіктер болды. Пачукада бір алькаде мэр қаза тапты. Де Круа шахта иелерін жалақыны көтеруді келістірді. 1769 жылы де Круа лотерея құрды, ол қазынаға едәуір табыс әкелді. 1770 жылы ол осы мақсат үшін арнайы мектептер салып, үндістерге испан тілін үйрету үшін күш-жігерін арттырды. Ол корольдің құрметіне Веракрус штатының Пероте қаласында Сан-Карлос қалмағын салдырды. Бұл жаудың жағалауға қонуы жағдайындағы қарсылық нүктесі ретінде қарастырылды. Ол Мексикадағы Аламеданың аумағын екі есеге ұлғайтып, Инквизицияның авто-да-фелерін халыққа жапты. 1771 жылы ол Рим католик дінбасыларының төртінші Мексика кеңесін ашты. Ол 1771 жылы 26 қазанда аяқталды, бірақ оның қарастырулары папаның немесе Индия Кеңесінің мақұлдауын алмады және олар ешқашан күшіне енген жоқ. Ол вице-корольдің жалақысын жыл сайын 40 000 - дан 60 000 песоға дейін көтеруді сұрады және бұл өтініш орындалды. Ол Жаңа Испанияға француз модасы мен француз тағамдарын енгізді. 1771 жылы 18 мамырда испан үкіметі монеталарда күміс мөлшерін 7,12% -ға дейін төмендетті. 1771 жылы 2 қыркүйекте ол өзінің кеңсесін Антонио Мария де Букарели и Урсуаға тапсырып, Испанияға оралды. Испанияға оралғаннан кейін король Карл III оны Валенсияның генерал-капитаны етіп тағайындады, ол бірнеше жылдан кейін қайтыс болды.