Кіріспе
Ортағасырлық таяқ қаруы A goedendag (голланд тілінен аударғанда "жақсы күн"; godendac, godendard, godendart деп те аударылады, кейде байланысты plançon) - бұл бастапқыда 14 ғасырда Ортағасырлық Фландрияның отаршылдары қолданған қару, атап айтқанда Франко-Фламанд соғысы кезінде. Джендендаг - бұл негізінен соққы мен найзаның бірігуі. Оның денесі шамамен 90 см-ден 150 см-ге дейін ұзындығы шамамен 5 см-ден 10 см-ге дейін диаметрі бар ағаш таяқ болды. Оның бір ұшы кең, ал осы ұшында өткір металл тікенек ілінген. 1302 жылы 11 шілдеде Кортрейк (Куртрай) маңындағы Алтын шұңқырлар шайқасында фламандтық бай қалалардың гильдияшылары француз рыцарьларына қарсы қаруды тиімді қолданды. Гёдендаг фламанд ополчияларының қолында соғыстың қазіргі суреттерінде жиі көрінеді, мысалы, 14-ғасырдағы ағаш сандықтағы Courtrai Chest кескінінде. Ол Гент қаласындағы Леугеметедегі қазір өшірілген фрескада да көрінеді.
A goedendag (Dutch for "good day"; also rendered godendac, godendard, godendart, and sometimes conflated with the related plançon) was a weapon originally used by the militias of Medieval Flanders in the 14th century, notably during the Franco Flemish War. The goedendag was essentially a combination of a club with a spear. Its body was a wooden staff roughly 90 cm to 150 cm (3 to 5 feet) long with a diameter of roughly 5 cm to 10 cm (2 to 4 inches). It was wider at one end, and at this end a sharp metal spike was inserted by a tang. The weapon was used to great effect by the guildsmen of Flanders' wealthy cities against the French knights at the Battle of the Golden Spurs near Kortrijk (Courtrai) on 11 July 1302. The goedendag is frequently seen in the hands of Flemish militia in contemporary depictions of the battle, such as the carvings on the Courtrai Chest, a 14th century wooden chest. It is also seen on a now faded fresco from the Leugemeete in Ghent.
Қолдану
Қарудың қалай қолданылғаны туралы әлі де пікірлер бар. Қазіргі суреттерде ол шабақ ретінде қолданылған, бірақ сол кездегі хроникашы Гийом Гуарт Кортрай шайқасы туралы айтып жатып, "әркім француздарға қарсы көтерілген құдай тағын ұстады, темірді жабайы шошқаға қарсы алғандай ұстады" дейді. Бұл оның алдымен найза ретінде, сосын жауды тоқтату үшін таяқ ретінде қолданылғанын көрсетеді. Жауынгердің аяғымен ұстап, екі қолымен нысанаға ұстаған кезде, жоңғардың ұшағы жерге қойылғаны анық. Аттың өзімен-өзі соғысып, кейін қорғаушыға соққы бермес үшін, тікұшақтың астындағы қалың түймешік, қарақшы найзасының қиылысқа ұқсайтын. Әскери тарихшы Келли ДеВриз "оның басты міндеті - атты аттан түсіру еді" деп мәлімдейді. Вербюрген goedendag-тың рөлін былайша сипаттайды: "Олар пикмендердің арасында немесе екінші қатарда орналастырылды, сондықтан қысқа, өте ауыр қаруларымен аттарды әрекетсіз қалдыра алды. Кортрайдың сандығы шынайы қарулы адамдардың қатарында тұрған, "Гудэндаг" атты еркектерді көрсетеді. Басқа да таяқтар, соқалар, семсерлер немесе пышақтар гильдияшымен goedendag-пен қарсыласқаннан кейін жан-жаққа қарсы күресте қолданылған болуы мүмкін. Осыған байланысты, goedendag кейде балтаның орнына балтамен жасалған халбард, таңғы жұлдыз немесе Люцерн балғасымен шатастырылды. Бұл аттар, ертеректе пайда болған, бірақ қазір қолданылып жүрген аттардан айырмашылығы, кәсіби жауынгерлерге арналған. Мұндай қарулар әлдеқайда тиімді, бірақ сонымен қатар қымбат болды, оны жасау үшін үлкен шеберлік қажет болды. Олар қарапайым жаяу әскердің қаруы болды. Осы себепті XV ғасырдың басында фламанд әскерлері goedendag-тен бас тартты; осы уақыттан кейін қаруды тек фламандтық бургерлер қолданды.