Кіріспе

Сиднейдегі көлік туралы жалпы түсінік, Австралия Сиднейдегі көлік метро, пойыз, автобус, паром және жеңіл темір жолды қоса алғанда, қоғамдық көліктердің кең желісімен, сондай-ақ автомобиль жолдары, велосипед жолдары мен әуежайлардың кең желісімен қамтамасыз етіледі. 2006 жылғы санақ бойынша, жұмысқа немесе оқуға бару тұрғысынан Сиднейде Австралия астаналары арасында қоғамдық көліктерді пайдаланудың ең жоғары деңгейі 26,3% -ды құрайды, бұл апта сайынғы сапарлардың 80% -дан астамы Орталық Сиднейден қоғамдық көлікпен жасалады. Жаңа Оңтүстік Уэльс штатының жоспарына сәйкес, штатта Австралияның ең үлкен қоғамдық көлік жүйесі бар. Қоғамдық көлік желісін Transport for NSW реттейді.

Тарих

Сиднейдің ертедегі қалалық өрісі оның жолаушылар теміржол желісінің дамуына, сондай-ақ көлік құралының қол жетімділігіне байланысты болуы мүмкін. Осыған ұқсас тарих Австралияның көптеген ірі қалаларының көлігі мен инфрақұрылымын қалыптастырды. Бірінші темір жол 1855 жылы, қоныс құрылғаннан кейін 67 жыл өткенде, 1861 жылы басталған трамвай желісі 1920-шы жылдары Оңтүстік жарты шардағы ең үлкен болып шықты. Бұл темір жол инфрақұрылымы жұмысшы класының қала орталығынан үлкен қашықтықта қала маңындағы аудандарды дамытуға мүмкіндік берді.

Билеттер шығару

Жаңа Уэльс штатының қоғамдық көліктері Opal билет жүйесін пайдаланады. Бұл байланыссыз жүйені енгізу 2012 жылдың желтоқсан айында басталып, 2014 жылдың желтоқсан айында аяқталды. Билеттерді сатудың алдыңғы буыны 2016 жылдың тамызында шығарылды. Тарифтерді Жаңа Оңтүстік Уэльс үкіметі белгілейді. 2009 жылдың қаңтарында Сиднейдің қоғамдық көлік бағасы Австралияның басқа қалаларына қарағанда сәл жоғары болды.

Автобус

Қаладағы қоғамдық көліктердегі жолаушылардың жартысына жуығы жұмыс күндері автобуспен жүреді. Қызметтерді жеке сектор операторлары келісімшарт бойынша Transport for NSW компаниясына ұсынады. Ең ірі жеке автобус операторы - CDC NSW. Басқа маңызды ойыншылар Busways және Transit Systems.

Жолға дейінгі теміржол

Сиднейдің ішкі шекарасын темір жолмен қамтамасыз етуді Сидней пойыздары жүзеге асырады. Сиднейдің қала маңындағы жолаушылар темір жолы кешенді жүйеден тұрады. Барлық қалалық пойыздар екі қабатты сегіз вагондан тұрады, екі экипаж құрамында - жүргізуші мен күзетші. Тарифтер жол жүру қашықтығына байланысты есептеледі. Пойыздар аптасына жеті күн таңғы 4-тен таңғы 1-ге дейін жүреді, Nightride автобус қызметтері пойыздар жұмыс істемеген кезде түнде желіге кіреді. NSW TrainLink қалааралық пойыздары Орталық темір жол станциясынан Илаварра, Оңтүстік биік жерлер, Көк таулар, Орталық жағалау және Ньюкаслға дейін жүреді. Бұл станция сонымен қатар NSW TrainLink-тің ұзақ қашықтыққа арналған пойыздары үшін жаңа Оңтүстік Уэльс, сондай-ақ Мельбурн мен Брисбендегі көптеген бағыттар үшін соңғы бекет болып табылады. Indian Pacific компаниясы Аделаида мен Пертке де қызмет көрсетеді.

Жедел транзит (метро)

Сидней метрополитені - бұл 2019 жылы ашылған жылдам транзит желісі. Ол Сиднейдің солтүстік-батыс маңындағы қаладан оның аялдамасына дейін, Кэтсвудқа дейін жүреді. Қазіргі уақытта желідің екінші кезеңі салынып жатыр, ол қала арқылы өтеді, содан кейін оңтүстік-батысқа қарай Банкстаунға дейін жүреді. Қазіргі уақытта 13 стансадан және екі жолдан тұрады, көбіне жер астынан. Бұл желіді Чатсвудтан Банкстаунға дейін кеңейту жұмыстары жүргізілуде, ол Сидней порты мен CBD астында жүреді, жоспарланған 2025 жылы аяқталады. Бұл жолдың құрылысы аяқталған соң, екі рельсті және 31 станция болады. Сидней - Австралияның алғашқы және қазіргі уақытта толық автоматтандырылған жедел көлік метро жүйесі бар жалғыз қаласы. Бұрын жер асты желісін құруға қатысты жоспарлар кеңінен жүргізілгенімен, жекешелендіру мен қаржыландыру мәселесі бойынша даулар үкіметтің мақұлдауына кедергі келтіріп, оның басталуын кейінге қалдырды. Жобаны іске асыру қиындықтарға қарамастан, 2013 жылы Сиднейдің алғашқы жер асты метрополитені - бастапқыда Солтүстік-Батыс темір жол желісі деп аталатын жобаға үкіметтік рұқсат берілді.

Жүк тасымалы

Сиднейдің қала маңындағы темір жол желілерінің көпшілігінде жүк тасымалы қызметтері жұмыс істейді, алайда жолаушылар тасымалының жиілігі жоғары және тек жүк тасымалы үшін жолдардың болмауы салдарынан, жүк тасымалы сағаттары кезінде коменданттық сағат орнатылған. Негізгі мемлекетаралық жүк жолдары - Main Southern және Main North желілері, Illawarra және Main Western желілері желідегі өнеркәсіптерге және мемлекетаралық маршруттар ретінде қызмет етеді. Қаланың ішкі аймағында Metropolitan Goods желісі негізгі жүк терминалдарын негізгі жолаушылар желілеріне және Metropolitan Goods желілерінің батыс шетінен қала маңындағы қызметтердің соңына дейін Main South желісіне параллель жүретін Оңтүстік Сидней жүк желісіне жалғастырады. Солтүстік Сидней жүк көлігі дәлізінің құрылысы 2016 жылы аяқталды. Бұл Сидней мен Ньюкасл арасындағы Main Northern желісі бойынша жүкті пойыздар санын көбейтуге бағытталған жобалар сериясы болды. Негізгі тасымал контейнерлік жүк тасымалы болып табылады. Негізгі интермодальдық терминалдар Энфилд, Мурбанк, Йеннора және Минтода орналасқан. Сидней терминалдарына баратын мемлекетаралық пойыздардың ұзындығы 1500 метрге дейін, ал терминалдан Порт-Ботени теңіз портына дейінгі қысқа қашықтықтағы контейнерлік пойыздардың ұзындығы 600 метрге дейін.

Трамвайлар мен жеңіл теміржолдар

Сиднейде бір кездері оңтүстік жарты шардағы ең үлкен трамвай желісі болған. 1945 жылы жолаушылар саны 405 миллионға жетті. Жүйе 1861 жылдан бастап 1950 жылдары қысқарғанға дейін және 1961 жылы жабылғанға дейін қолданыста болды. 1923 жылы оның ең жоғарғы жол жүру ұзақтығы 291 км болды. Сидней трамвай музейі басқаратын қысқа мұралық трамвай 1990 жылдан бері Лофт темір жол вокзалын және Корольдік ұлттық паркті байланыстырады. 1997 жылы Орталық және Пирмонт арасындағы Ішкі Батыс Жеңіл темір жолы желісі ашылды. Жол екі рет ұзартылып, қазіргі уақытта 12,8 км-ге жетті. Сиднейдің CBD арқылы Кругтық кэйден Рэндвик пен Кингсфордқа дейінгі КБР және Оңтүстік Шығыс жеңіл темір жолы 2019 жылдың желтоқсаны мен 2020 жылдың сәуір айы аралығында кезең-кезеңмен ашылды. Паррамата жеңіл темір жолы Вестмид станциясынан Карлингфордқа Паррамата арқылы, ескі бір жолды Карлингфорд желісінің бір бөлігін қайта пайдаланады. Желі 2024 жылдың мамыр айында ашылады. Сонымен қатар екінші желі Сидней Олимпиада паркі арқылы Камелиядан Стратфилдке дейін жалғастырылуы жоспарлануда. Парамата жеңіл темір жолының ішкі батыс жеңіл темір жолымен немесе КҚД және Оңтүстік-шығыс жеңіл темір жолымен байланысы болмайды.

Уақыттылық

Сиднейдің темір жол желісінің уақтылылығы ерекше атап өтілді, ал 2017 жылдың сәуірінде жарияланған жаңалықтарда "қалааралық пойыздардың уақтылылығы қала маңындағы пойыздардан артта қалып отыр және 2011 және 2014 жылдар аралығында уақтылылықтың төмендеуінің ұзақ кезеңі болды" деп жазылған.

Сиднейлік паромдар

Сидней паромдары Сидней порты мен Парамата өзенінде көптеген жолаушылар мен туристік паромдарды жүргізеді. Порттық паромдарды жолаушылар мен демалыс пайдаланушылар бірдей мөлшерде пайдаланады; Парамата өзеніндегі паромдар көбінесе демалыс және туристік сапарлар үшін қолданылады. Сидней Ferries компаниясы жылына шамамен 14 миллион жолаушымен тоғыз бағыт бойынша қызмет көрсетеді. Сидней паромдары Сиднейдің орталық бизнес ауданындағы ірі көлік торабы болып табылатын Circular Quay-дан жұмыс істейді. Сидней Ферилері туристер үшін де экскурсиялық круиздер жүргізеді.

Велоспорт

Австралияның Сидней қаласында велосипедпен жүру демалыс, жол жүру және спорт ретінде өткізіледі. Сиднейдің беткейлі жері бар, сондықтан велосипедшілерге Мельбурн мен Канберра сияқты жазық қалаларға қарағанда сәл жоғары деңгейдегі дене шынықтыруды талап етуі мүмкін. Сиднейде көлік құралдары мен қоғамдық көліктер толық жұмыс істейді. Бұл дегеніміз велосипедшілер жиі автокөлік жүргізушілерімен жарысып жүреді, өйткені олар көлікпен жүретін жолдарда аз орын алады және жол инфрақұрылымына жұмсалатын мемлекеттік қаражат шектеулі. Сиднейдің оң жағы - климаттың әдеттегідей жылы болуы және велосипедшілер тобының белсенділігі. Көбінесе велосипедшілер жолға автокөлікпен жүреді (қазіргі ереже бойынша 16 жасқа толмаған велосипедшілерге тек жаяу жүргіншілер жолында жүруге рұқсат етіледі. Тарихи тұрғыдан алғанда, велосипед инфрақұрылымы көбінесе демалыс саяхаттарына арналған жерлерде немесе саябақтардағы сияқты ортақ жолдарда салынған. Ян Гелдің қатысуына дейін Сидней қаласы 2007 жылы Велосипедтік іс-қимыл жоспарын жасады, оның бір бөлігі физикалық түрде бөлек велосипед жолдарын салуды қамтиды. 2009 жылдың мамыр айында олардың алғашқысы - КБР-дегі Кинг-стрит бойындағы 200 метрлік жол ашылды.

Таксилер

Сидней мен оны қоршаған Жаңа Оңтүстік Уэльстің аймақтарына шамамен 6000 такси қызмет көрсетеді, ал индустрияда 22 700-ден астам такси жүргізушісі жұмыс істейді, бұл Австралиядағы ең көп таксилер мен жүргізушілер. Жалпы, жеке таксилер шағын операторларға тиесілі, олар аймақтық немесе қалалық радиобайланыс желілеріне мүшелік ақы төлейді. Бұл желілер операторлар мен жүргізушілерге брендтік, телефон және интернет арқылы броньдау қызметтерін ұсынады. Билеттерді Жаңа Оңтүстік Уэльстің Тәуелсіз баға және реттеу трибуналы (IPART) белгілейді. Саланы басқа да аспектілерін Транспорт және Жаңа Уэльс және Жол және теңіз қызметтерін реттеу. Индустрия Жаңа Оңтүстік Уэльс такси кеңесі арқылы өзін-өзі реттеу рөлін атқарады. Көлік операторларын Нью-Саут Уэльс такси индустриясының қауымдастығы және Нью-Саут Уэльс штатында Нью-Саут Уэльс штатының операторларының қауымдастығы ұсынады. Жүргізушілерді Жаңа Оңтүстік Уэльс такси жүргізушілерінің қауымдастығы білдіреді. Жаңа Оңтүстік Уэльс көлік қызметкерлері одағы такси жүргізушілерін білдіреді. Көптеген аймақтық орталықтарда жергілікті такси желісі бар.

Әуежайлар

Сиднейді негізінен Австралиядағы ең көп жолаушы жүретін әуежай - Сидней әуежайы қызмет көрсетеді, ол жылына 43 миллионға дейін халықаралық және ішкі жолаушыларға қызмет көрсетеді. Әуежай Сиднейдің орталығынан сегіз шақырым жерде орналасқан. Сидней әуежайы арқылы өтетін жолаушылардың саны үнемі өсіп келеді, нәтижесінде оның сыйымдылығы артты, содан кейін Баджерриск-Криктегі жаңа Батыс Сидней әуежайына инвестиция және құрылыс жүргізілді. Сонымен қатар, Сидней аймағына шағын ішкі әуежайлар қызмет көрсетеді, мысалы, Банкстаун әуежайы және Камден әуежайы, олар қысқа қашықтыққа және демалыс рейстеріне қызмет көрсетеді.

Сиднейдің қоғамдық көлігі статистикасы

Сиднейде қоғамдық көлікпен жұмыс күніне, мысалы, жұмысқа бару және қайту үшін жұмсалатын орташа уақыт 82 минут. Қоғамдық көлікпен жүретіндердің 31% күніне 2 сағаттан артық жүреді. Халықтың қоғамдық көлік аялдамасында немесе станциясында күту уақыты 13 минут, ал жолаушылардың 18% -ы күн сайын 20 минуттан астам уақыт күтеді. Орташа саяхатта адамдар 9 км жолды жүреді, ал 21% -ы 12 км-ден аса жолды жүреді.