Кіріспе

Буддизмдегі жарты құдай Буддизмдегі асура (санскрит: असुर, пали: Asura) - Камадхатудың жарты құдайы немесе титаны. Олардың әрқайсысының үш беті, үш басы, төрт немесе алты қолы бар екені айтылады.

Шығуы және этимологиясы

Буддистік асураларда индуизм асураларынан ерекшеленетін бірнеше аңыз бар, олар тек буддистік мәтіндерде кездеседі. Буддизмде бұл сөз кейде "титан", "жартылай құдай" немесе "анти- құдай" деп аударылады. Буддагоса олардың есімінің Шакра құдайының қолынан жеңілгендігі туралы аңыздан туындағанын түсіндіреді. Әңгіме бойынша, асуралар өздерінің Траястримшадағы мәртебесінен айырылды, өйткені олар мас болып, Сумеру тауынан лақтырылды. Осы оқиғадан кейін олар бұдан былай сура ішпеуге ант берді.

Дева-Асура соғысы

Асуралар бұрын Сумердің шыңында, Трайастримша әлемінде, сол әлемнің басқа құдайларымен бірге өмір сүрген. Шакра сол әлемнің билеушісі болғанда, асуралар көп мөлшерде Гандапана шарапын ішіп, тойлады, Шакра басқа құдайларға оны ішуге тыйым салған күшті арақ. Маскүнемдікпен әлсіреген асуралар Шакра олардың бәрін Траястримшаның шетінен Сумеру түбіндегі Асура әлеміне лақтырып жібергенде қарсы тұра алмады. Онда Ситтапатали деп аталатын ағаш өседі; асуралар оның гүлденгенін көргенде, оның бұрынғы үйлерінде өскен Парикчаттака (санскрит: Париятра) ағашынан өзгеше екенін көрді және олар өздерінің иеліктен шығарылғанын білді. Олар енді соғыс туралы ойланды. Олар қару-жарақпен қаруланып, "құмырсқалардай" Шумердің тік беткейлеріне көтерілді. Шакра олардың алдынан шығып, қарсы алуға аттанды, бірақ олардың санының көптігінен кейін шегінуге мәжбүр болды. Сакра өзінің ұшқан күймесімен гарудалар тұратын орманды аралап өтіп бара жатып, оның аралауы гарудалардың ұясын қиратып жатқанын көріп, күймеші Маталиге кері бұрылуға бұйырды. Ашуралар Шакраның бұрылып келе жатқанын көргенде, оның одан да үлкен әскермен қайтып келе жатқанына сенімді болды. Олар өздерінің барлық жерлерін беріп, қашып кетті. Көптеген соғыстарға қарамастан, ақыр соңында Трайастримша құдайлары мен асуралар арасында ішінара келісім болды. Бұл Шакраның Асураның басшысы Вемацитриннің қызы Сужаға (Шачи деп те аталады) ғашық болғанынан пайда болды. Вемацитрин Сужаға Асуралардың жиналысында өзінің күйеуін таңдау құқығын берді, ал ол қарт Асура ретінде маскараланған Шакраны таңдады. Осылайша Вемацитрин Шакраның қайын атасы болды.

Бақыт

Асура әлемі - адам алты әлемнің ішінде қайта туылатын әлемдердің бірі. Қайта туылғанымыз - жақсы амалдың жемісін көріп, жаман амалға барудың нәтижесі. Буддистік космологияда асура әлеміне берілген орын дәстүрлер арасында әртүрлі. Кейде асуралар әлемі девалар мен адамдар әлеміне қарамай бақытты деп танылады. Басқа схемаларда бұл жануарлар әлемі, арбалар әлемі және тозақ әлемі құрайтын әдеттегі үш жаман жолға төртінші қосымша ретінде қарастырылады. Үміт әлемін бес әлемнен тұратын мектептерде асура әлемі девалар әлеміне кіруге бейім. Тибет буддизміне асуралар алты әлемнің бхавачакрасына қосылды. Экоттара Агам және Саддхармасмртюпаштана Сютрада асуралар жын-перілер мен жануарлар әлеміне бөлінгендігі түсіндіріледі. Бірінші жағдайда олар Мара сияқты құдайларды еске түсіретін қуатты, жоғары дәрежелі жын-шайтандар. Соңғы жағдайда олар теңіз түбінде 84000 йожана өмір сүретін қорқынышты аңдар сияқты.

Мифологиялық заттар

Асураларда Аламбара деп аталатын соғыс барабаны болған, ол күн күркірі сияқты естілетін. Ол Кулирадха есімді алып крабтың тырнағынан жасалған. Содан бері ол Шакрамен қайта құрылды. Махаяна мәтіндерінде асураға жататын, қытай тілінде Аксиулуо Цин (Аксиулуо Цин) деп аударылған, сөзбе-сөз "асура арфасы" деген мағынаны білдіретін, сырғалы аспап туралы да айтылады.