Кіріспе

Тарскавайг (Tarskavaig) - Шотландиядағы Скай аралындағы Слеттің батыс жағалауындағы ауыл. Ол Тарскавайг шығанағына шығатын, Эйг, Ром және Канна аралдарына қарама-қарсы орналасқан. Тарскавайг Скайдағы Куиллиннің ең жақсы көрінісі деп жиі айтылады. Тарскавайг - бұл дәстүрлі қолөнер ауылы, онда көптеген гэль тілінде сөйлейтіндер, балалы отбасылар және белсенді қолөнершілер бар. Оның Ашнаклойхта орналасқан Тарскавайг Мойн Трстпен байланысты SSSI бар. Аханаклоих немесе Ахад на Клоик (Шотландтық гэль тілінде: "Тас тасты алаңы") Тарскавайгтың шетінде Гиллеан Бёрн су ағысымен орналасқан.

Тарих

Тарскавайгтың шағын жағалаудағы сауда қауымдастығы Скайдың Слет түбегіндегі лорд Макдональдтың ескі қонысында орналасқан. Скайға алғашқы норвегиялық қоныстанушылар 875 жылы келді және аралас некелер арқылы норвегиялық кельт халқы тез қалыптасты. Ауылдың атауы ауылдың ұзақ және аралас тарихын көрсетеді, ол көне норвег тіліндегі þorskavágr (немесе þorskavík), қазіргі норвег тіліндегі Torskavåg (басқаша Torskavik) болып табылады, ол ағылшын тілінде "Cod Bay" деп аударылады. Викингтер мен гаэлдер арасындағы байланысты тарсктің гаэл тіліндегі torsk сөзінен норвегиялыққа қарыз сөз ретінде қосылуынан көруге болады. Жақында осы қолөнер / балық аулау қауымдастығынан 13 миль (21 км) жерде орналасқан Рубха ан Дуннайндағы өте маңызды викинг кемежайының ашылуы екі сайттың арасында викинг теңіз байланысының болуы мүмкіндігін көрсетеді. 16 ғасырға дейін Тарскавайг маңындағы аймақ Маклоуд пен Макдональд кландары арасындағы қақтығыстарға ұшыраған. Алайда, тек 17 ғасырда (Хартия 1617 жылы) Макдональдтар бұл аймақты бақылауға алды және клан басшысы Армадалда қоныстанды. Тарскавиг алғаш рет 1718 жылы лорд Макдональдтың үй-жайды жалға алу туралы жазбаларында пайда болды, бірақ 1766 жылы ғана шағын ауыл шаруашылығы қоғамдастығы картада пайда болды. Сол кезде Скайдың басқа бөліктерінде сияқты қара мал сату жалға төлеу үшін негізгі табыс көзі болды. Тарскавайг ауылы 1811 жылы Лорд Макдональдқа теңіз ресурстарын және жағалаудағы сапасы нашар, аз пайдаланылған жерлерді пайдалануға мүмкіндік беру үшін құрылды. Ауыл 31 шағын шаруа қожалықтарына бөлінген, бірақ олар тек жерден отбасын асырау үшін жеткіліксіз болды, сондықтан жалға алушылар жалға төлеу үшін кельпинг пен балық аулаудан ақша табуға мәжбүр болды. Тарскавайгтың экономикасы бес негізгі салаға байланысты болды: сату үшін қара мал өсіру, картоп өсіру, балық аулау, кельпинг және жүн үшін қой өсіру. Өкінішке қарай, XIX ғасырдың соңында ауылдың экономикасы құлдырап, жұмыссыздық пен күнкөріс көздері бірінен соң бірі құлдырап, құлдырап кетті. Тек қана "оңтүстікке" көбірек жұмыс табу арқылы, үй шаруасындағы отбасылар өмір сүре алды. 1837 жылғы "Жетімдік жылы" Тарскавайг тарихындағы бұрылыс болды, өйткені жер енді өсіп келе жатқан халықты қамтамасыз ете алмады. 1837 жылы ең жоғары саны 250-ге жеткеннен кейін, тұрғындардың саны бірте-бірте азайып кетті. 1846 жылғы картоптың құлдырауы (Айрландиядан бір жыл өткен соң) қоғамдастыққа тағы бір үлкен соққы болды, өйткені диетаның 80% -дан астамы картоппен қамтамасыз етілді, ал онда крофт жасау құлдырау кезеңіне енді. Гейл тілі 19-ғасырда Слеаттағы үйде, жұмыста және шіркеуде табиғи тіл болды және Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін басым көпшілік Гейл тілінде сөйледі. Слиттің приходінде гэль тілінде сөйлейтіндер: 1891, 89,3%; 1901, 89,7%. Алайда, Тарскавигте гэль тілінде сөйлейтіндер саны одан да көп болды: 1891, 97,6%; 1901, 95,2%. 1901 жылы Тарскавайг тұрғындарының 19% -ы тек гэль тілінде сөйлей алды. 2001 жылғы санақ кезінде Тарскавиг тұрғындарының 54% -ы гэль тілінде сөйледі, бұл Скай тұрғындарының орташа саны 31% -ға тең. 1886 жылғы "Крофтер холдингтері (Шотландия) туралы" заңның арқасында жер иелігінде болған барлық жақсаруларға қарамастан, дәстүрлі крофт 20-ғасырда төмендеуін жалғастырды. Шаруашылықты жалғастыру үшін ауылдан тыс жерлерде жұмыс істеу арқылы айтарлықтай табыс табуға тура келді. Алайда, 1971 жылы Clan Donald Lands Trust құрылғаннан кейін және 1974 жылы Килмордағы сәтті Sabhal Mòr Ostaig (гейл колледжі) құрылғаннан кейін, соңғы жылдары аймақтағы халық саны айтарлықтай қалпына келді. 2022 жылы Скай мен Лохалш шабуылдары кезінде Тарскавигтегі үйде әйелге пышақпен шабуыл жасалып, ол жарақат алған.

Жақын елді мекендер

Ашнаклоих, Токавайг және Орд Тарскавайгқа қызмет көрсететін кіші жолдың үстінде немесе жақын жерде орналасқан.

Қызықты орындар

Шотландиядағы христиан білімін тарату қоғамы (SSPCK) 1815 жылы Тарскавайгте алғашқы мектепті құрды, өйткені ол Килмордағы приход мектебінен алыс. 11 -ші үйді мектеп үшін қолданған, оны әлі күнге дейін ауылдың ортасында тот басқан қызыл қалайы шатырымен көруге болады. Еркін шіркеу ауылдың сыртында орналасқан тасталып кеткен Еркін шіркеу және мектеп ғимараты 1860 жылы Тарскавайг ауыл тұрғындарымен төленген және салынған. Ескі шіркеу ауылдың сыртындағы шағын шығанақта орналасқан. Тарскавайг қауым залы ескі Шотландия шіркеуінің орнында ауылға қарап тұрған төбеде салынған. Ескі пошта кеңсесі мен дүкені 1975 жылы жабылды, бірақ ғимаратты әлі күнге дейін жолдың жанында 14-ші үйде көруге болады. Тарскавайг нүктесі теңізге ең жақсы көрінісі, ескі еркін шіркеу, Булл Крофт. Соңғы мектеп 1876 жылы 80 оқушыға арналған жаңа мектеп салынды, бірақ ол төбеден жоғары және Токаваигке жақын орналасқан. Жаңартылған мектеп үйі Гаускавейг шығанағында орналасқан, 15-ғасырда Макдональд кланының басты ордасы болған Дунскейт қамалының қалдықтары бар. Тарскавайг мойн тхруст SSSI жақын маңдағы Ашнаклойх қалашығында орналасқан.