Кіріспе

Фламанд қауымдастығының муниципалитеті, Бельгия

Веурне ( ; , fyʁn) – Бельгияның Батыс Фландрия провинциясындағы қала және муниципалитет. Муниципалитетке Веурне қаласының өзі және , , , Бельгиядағы Де Моэрен, Хотем, Батыс Фландриядағы Штенкерке, Вулвирингем және елді мекендері кіреді.

XV ғасырға дейінгі шығу тегі

Веурн, латын тілінде Furna, алғаш рет 877 жылы Сент-Омердегі Сент-Бертин аббаттығының меншігі ретінде тіркелген. Шамамен 890 жылы, ол викингтердің шабуылдарына қарсы табысты бекініс ретінде белгілі болды. Көп ұзамай, ол Фландрия графына бағынышты 42 приходтан және 8 жартылай тәуелсіз приходтан тұратын, кең аумақты Вёрн кастеланиясының орталығына айналды. Вёрн 12 ғасырда қала мәртебесін алды. Келесі ғасырда Англиямен сауда гүлденді. Алайда, 1270 жылы Англиямен қарым-қатынас тоқтатылып, қала экономикасы ұзақ құлдырауға ұшырады; осыдан оған "Вёрн ұйықтағандары" деген лақап ат берілді. 1297 жылдың 20 тамызында Фламанд қалалары мен француз корольдігі арасындағы аяқталмайтын күресте Вёрн шайқасы болды. Готикалық стильдегі Святая Вальбурга шіркеуі мен Святой Николас шіркеуінің мұнарасы осы кезеңге жатады. Святая Вальбурга шіркеуінде канониктердің ордені орналасқан. Святой Николас және Святой Денис (18 ғасырда жойылған) – бұл екі басқа да приход шіркеуі және Святой Николас Норбертин аббаттығының меншігі болған.

15 ғасырдан Француз төңкерісіне дейін

XV ғасырда жаңа қалалық зал салынды, ол бүгінде испандық офицерлер павильоны ретінде танымал, себебі XVII ғасырда әскери штаб ретінде пайдаланылды. Фландрия графтығының батыс бөлігі – "Вестхук" сияқты, қала мен аймақ 1566-1583 жылдар аралығындағы экономикалық және діни проблемалар кезінде күрт құлдырады. Бірақ қала мен кастелания ресми түрде біріккеннен кейін, ауыл шаруашылығының дамуының арқасында қала гүлденді. Көптеген басқа да тарихи ғимараттар осы кезеңге, шамамен 1600 жылға, Альберт және Изабелланың гүлді билігіне жатады. 1644 жылы капуциндер шеру ұйымдастырды. 1646 жылдан бастап бұл шеруді "Содальдер" атты діни бауырластық ұйымдастырды. Олар Норбертин монахы Якоб Клоудың басшылығымен Адвент уақытында крест жолын ұйымдастырды. Капюшон киген "Содальдер" өкініш үшін крест көтерді. Бұл шеру 17 ғасырдың соңында Киелі кітаптан алынған көріністермен толықтырылды және Фландрияда бүгінге дейін сақталған жалғыз шеру болып табылады. XVII ғасырдың екінші жартысы XIV Людовик соғыстарының аймаққа келтірген ауыр зардаптарымен белгіленді. Вобан қаланың төңірегіне мықты бекіністер салды, олардың шекаралары әлі күнге дейін әуеден көрініп тұр. Австрияның Иосиф II оларды бұзды және бірнеше діни мекемелерді жапты, бұл 1790 жылы Австрияның Леопольд II оны қайта рұхсаттағанға дейін өкініш шеруына уақытша тоқтату болды. Француз революциясы кезінде қалған аз ғана монастырлар да жабылды.

19 және 20 ғасырлар

Ватерлоо шайқасынан бастап Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін Вёрн қаласында бір ғасыр бойы бейбітшілік пен гүлдену орнады. 1831 жылы Вёрн Бельгияның жаңа патшасы Леопольд I-ді қарсы алған тұңғыш қала болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Вёрн, неміс әскерлеріне қарсы бельгиялықтардың қарсыласуындағы Изер қалтасында орналасқан еді. Изер шайқасы барысында Вёрн қалалық әкімдігі король Альберт I басқаратын бельгиялық әскерлердің штабына айналды, ал қала ішінде әскери госпиталь ашылды. 1920 жылы Франция президенті Раймонд Пуанкаре Вёрнге арнап, құрметті соғыс кресімен (пальмасы бар) марапаттады. Вёрн Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, көбінесе одақтастардың бомбалауынан, сондай-ақ бүкіл аймақты қамтыған стратегиялық су тасқынынан зардап шекті. Бүгінде қала – аймақтық орталық болып табылады, ол төңіректегі елді мекендерге сауда, медицина және білім беру қызметтерін ұсынады, сонымен қатар туристердің қызығушылығы артып келеді.

Көрікті жерлер

Бірнеше қайта өрлеу стиліндегі ғимараттар, көбінесе жергілікті ақшыл кірпіштен салынған, Вёрн қаласының орталық базар алаңын көркейтеді. Олардың ішінде қала әкімдігі (Ландхуис) және 1999 жылы ЮНЕСКО Белгия мен Францияның белгілі мұрасының бір бөлігі ретінде танылған колокольнясы бар. Бұл танылу оның азаматтық функцияларындағы тарихи маңыздылығын, қаланың беделінің символы ретінде пайдаланылуын және архитектуралық ерекшеліктерін көрсету мақсатында жасалды. Жақын жердегі Сент-Вальбурга шіркеуі ерте готика стилінің үлгісі болып табылады. Басқа да қызықты ғимараттарға Киелі Николай шіркеуі, испан павильоны және ескі ет сату алаңы жатады. Қала сыртындағы Бовуорд қамалы – 17 ғасырға тән жиһаз коллекциясы бар ежелгі сарай. НАТО мұнарасы – биік, метеорологиялық зерттеулер және радиорелейлік байланысқа пайдаланылады.

Фольклорлық

Жыл сайын шілде айының соңғы жексенбісінде Boeteprocessie (өкініштілер шеруі) өтеді. Бұл ерекше шараға айқыш көтеріп жүру, капюшон киген өкініштілер және Исаның құдайлық азабын қайта жасайтын басқа да қатысушылар тобы кіреді.