Кіріспе

2006 жылғы Answered by Fire телефильмі - Шығыс Тимордағы 1999 жылғы 2002 жылы тәуелсіздікке әкелген қақтығыстарға негізделген екі бөлімді телефильм. Фильм "Танцы с дьяволом: Личный отчет о полицейской работе восточнотиморского народа, голосующего за независимость" атты фильмге негізделген. Фильмді Дэвид Савидж жазған. Кітапты Мельбурн қаласындағы Монаш университетінің Азия институты шығарған. Дэвид Савидж фильм түсіру кезінде техникалық және сценарийлік кеңесші болған, сондай-ақ кішігірім рөл атқарған. Фильмде Дэвид Вэнэм, Изабел Блеис және Алекс Тилман ойнайды. Бұл Австралиядағы ABC және Канададағы CBC бірлесіп жасаған фильм. Ол Португалияда RTP телеарнасында португал субтитрлері бар Timor: A Ferro e Fogo (сөзбе-сөз "Тимор: темір мен отпен") ретінде көрсетілді. Сондай-ақ, Индонезияда спутник және кабель арқылы, Азия мен Тынық мұхит аймағындағы басқа елдер мен АҚШ-тағы ION теледидары арқылы қол жетімді болатын Австралия желісінде көрсетілді. Бразилияда DVD-де Resposta à Bala (сөзбе-сөз "Оқпен жауап") деп аталып, Бразилия португал тілінде дубляжланған саундтрекпен шығарылды. Фильм Квинсленд штатының (Австралия) кейбір жерлерінде түсірілді. Көптеген қосымшалар мен кейбір кішігірім кейіпкерлер Шығыс Тимордың жергілікті тұрғындары болды, олар дағдарыс кезінде зорлық-зомбылықтан зардап шеккен аймақтарда өмір сүрді. Кейбіреулер фильмнің түсірілімдері мен орналасуы Шығыс Тимордың жерлеріне ұқсайтынын байқап, олардың дәлдіктеріне таңғалды. Фильм Австралия кино институтының (AFI) екі сыйлығын жеңіп алды.

Өлең

Бұл оқиға 1999 жылы Индонезияға қолдау білдіретін күштердің күшті қарсылығына қарамастан, Шығыс Тимордың тәуелсіздігі үшін дауыс беруді ұйымдастыру және өткізу үшін БҰҰ атынан жұмыс істейтін халықаралық бақылаушылар тобының, негізінен Канада мен Австралияның полиция қызметкерлерінің ойдан шығарылған есебі. Дауыс беру күндері жақындаған сайын, зорлық-зомбылық күшейе түседі, ақыры БҰҰ тобы қауіп тым жоғары болғандықтан, өздерінің базасынан шығуға мәжбүр болады.

1-бөлік

Марк Уолдман (Дэвид Вэнэм), Австралия Федералды полициясының офицері Шығыс Тиморға (Шығыс Тимордағы БҰҰ көмек миссиясы) ЮНАМЕТ құрамында шығыс тиморлық сайлаушылардың тіркелуін қадағалау және тәуелсіздікке дауыс беруді жүргізу үшін жіберіледі. Алайда, басталғалы бері, қоғамдастық деңгейіндегі көптеген топтар БҰҰ-ның билігін бұзуға тырысып жатқаны анық. Олар офицерлердің қарусыздығын пайдаланып, олардың Индонезияның әскерилері мен Шығыс Тимор полициясына деген сыбайлас жемқорлық байланыстары мен ықпалын пайдаланып отыр. Уолдманға қосылу үшін Канадалық RCMP полиция қызметкері Джули Фортин (Изабел Блеис) және БҰҰ командасына аудармашы болып тағайындалған Тимор университетінің түлегі Исмонио Соарес (Алекс Тильман) бар. Бұл аймақтағы жағдайдың жақсы емес екені айдан анық. БҰҰ қызметкерлері бүкіл отбасыларды өлтіруді, Индонезияға қолдау білдіретін күштердің тәуелсіздікті жоюға күшті күш қолдану арқылы әрекет етіп жатқанына күмән келтірмейді. Сайлаушылар тізімі өлім тізіміне айналып бара жатқандай, көп адам өздерін тіркеуден қорқытады. Нунурадағы өздерінің құрамаларынан сапар шегіп келе жатқан БҰҰ тобы жиі кездеседі, бірақ 1999 жылдың 30 тамызында тіркелгендердің саны жалпы халықтың 90% -ы сайлауға сәтті тіркелгенін растайды. Кейін қыркүйекте сайлау өтеді, көпшілік 78% тәуелсіз Шығыс Тиморды қолдады. Бірден зорлық-зомбылық басталады, Индонезияның әскерилері мен отаршылдары "өмірлік құндылықтарды" алып тастап, "жанартасты жер" науқанын жүргізеді, БҰҰ тобы эвакуациялауға мәжбүр болады. Алайда, эвакуация БҰҰ-ны көптеген жергілікті қолдаушыларын, соның ішінде Исменио мен оның отбасын, тәуелсіздікті қолдаушылар ретінде білетін әскерді тастауға мәжбүр етеді.

2-бөлік

Дилидегі БҰҰ ғимараты да Нунурадағыдан артық емес, ол түнде молотов коктейльдерімен және тастармен бомбаға түседі. Қаланың айналасындағы босқындар қашып кетіп, көшелерді басқаратын кісі өлтіруші топтардан қорғану үшін, сыртқа лагерьлер құрып жатыр. Бір шабуыл кезінде босқындар кешенге кіруге тырысады, бірақ олардың санының үлкендігі ғана тоқтатады, кейбіреулері отаршылдардан құтылу үшін тікенді сымнан жасалған қоршауларға көтеріледі. Ақырында БҰҰ Дарвинге кері шегінуге мәжбүр болады, барлығы артта қалып, отаршылдарға жалғыз қарсы шығады. Исменионы Нунурадағы шіркеуден милиция тауып алады, оны жергілікті тұрғындар қатарынан алып шыққаннан кейін, ішіндегілердің бәрін қырғынға ұшыратып, шіркеуді өртеп жібереді. Бұл оқиға Ликиша шіркеуінің қырғынға ұқсайды. Исменио өзінің бұрынғы үйіне әкелінеді, онда ол әкесінің өлтірілгенін және әпкесі әскери және отаршыл тұлғалардың контингентімен зорланғанын көреді. Исменио үйі өртенген кезде қашып кетеді және отаршылдармен жұмыс істейтін туысының жеке құжаттарын ұрлайды. Ол бауырсын құтқару үшін Батыс Тиморға барады, оны Шығыс Тиморға қайтарады. Жолда олар жасырынуға мәжбүр болады, өйткені жауынгерлер келген жүк көлігі оларды тұтқынға алады. Австралияда Уолдман көптеген адамдарды артына қалдырып кеткені үшін кінәлі деп саналады, оның сезімдері көптеген австралиялықтардың Шығыс Тимордағы дағдарысқа қатысты "өмір жалғасады" деген көзқарасымен күшейеді. Досы Шығыс Тимордағы достарына қарсылық білдіргені үшін өзін-өзі өлтіргеннен кейін, ол Австралия үкіметі БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің мақұлдауына ие болғаннан кейін Нунураға оралады, ал Австралия қорғаныс күштері аумақты тұрақтандыру үшін INTERFET-ті басқарады. Нунурада ол Исменионы қатты іздеген Джули Фортинмен танысады. Алайда Исменионы INTERFET жасағы ұстап алады, ал Уолдман оны босатып жібереді. Шараның құрбандарын табудың қорқынышты процесі басталады, шіркеуде өртенгендердің денелері көлге батып кеткен кезде. Ақырында Исменионың әкесі жерленген жермен бірге табылды. Алайда Батыс Тиморға қашып құтылмаған бірнеше отаршылдардың біреуін тұтқындағаннан кейін, Уолдман оны басқыншылықтың басты басшыларының біреуін жасырындығынан шығарып, оны сотқа беру үшін алдап алады. Соңғы картада әлі күнге дейін индонезиялықтардың пана берген, ал Австралия үкіметі екі ел арасындағы қиын қарым-қатынасты сақтап қалу үшін оларды қудаламаған әскерилердің саны туралы айтылады.