Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Артур Льюис Хорнер:Артур Льюис Хорнер (5 сәуір 1894 - 4 қыркүйек 1968) - Уэльстің кәсіподақ жетекшісі және коммунистік саясаткер. 1936 жылдан бастап Оңтүстік Уэльс тау-кеншілері федерациясының (SWMF) президенті, 1946 жылдан бастап Ұлттық тау-кеншілер одағының (NUM) бас хатшысы болған кезінде ол британдық қоғамдық өмірдегі ең көрнекті және ықпалды коммунистердің бірі болды.
Arthur Lewis Horner (5 April 1894 – 4 September 1968) was a Welsh trade union leader and communist politician. During his periods of office as President of the South Wales Miners Federation (SWMF) from 1936, and as General Secretary of the National Union of Mineworkers (NUM) from 1946, he became one of the most prominent and influential communists in British public life.
Ерте мансап
Артур Хорнер Оңтүстік Уэльстегі Мертир-Тидфилде дүниеге келді. Ол он жеті баланың ең үлкені болды. Хорнердің әкесі теміржол станциясында жүк тасушы болып жұмыс істеген. Оның әжесі мен екі ағасы кеншілер болған. Оның алғашқы жұмысы Мертирдің маңындағы көмір кен орындарында азық-түлік дүкенінің көмекшісі және жеткізуші болып жұмыс істеді. Мертир темір жол жүк стансасында қысқа уақыт болғаннан кейін ол 1915 жылы жақын маңдағы Ронда көмір кен орнындағы кәсіподақ белсенділерінің саяси радикализміне қызығушылығының артуына байланысты көмір шахтасына жұмысқа орналасты.
Arthur Horner was born in Merthyr Tydfil, South Wales, the eldest surviving son of a family of seventeen children only six of whom lived past infancy. Horner's father was a chargehand porter in the railway goods station. His maternal grandfather and two maternal uncles were miners. His earliest employment was as a grocer's assistant and delivery boy in the coalfield communities around Merthyr. After a short spell in Merthyr railway goods station he was drawn into coalmining employment in 1915 due to his growing interest in the political radicalism of trade union activists in the nearby Rhondda coalfield.
Ертедегі саяси адалдық
Хорнердің алғашқы саяси бағыты социалистік болды және 1900 жылы Мертир-Тидфилден депутат болып сайланған Кир Харди оның алғашқы саяси батыры болды. Мертирдегі тәуелсіз еңбек партиясына қосылғаннан кейін Хорнер Рондадағы Йнишир кен кен кен орны ауылына көшіп барады. Ол жерде ол кәсіподақ белсендісі, Оңтүстік Уэльс кеншілер федерациясының атқарушы мүшесі, сонымен қатар Марксистік білім беру бойынша жергілікті сыныптардың ұйымдастырушысы Ноа Аблетттің қорғауында болды. Осы кезеңде Хорнер жасөспірім шақтағы, Мәсіхтің шіркеуіне шомылдыру рәсімінен өткендегі берік христиандық сенімінен бірте-бірте бас тартты. Бұл шағын, бірақ интеллектуалды протестанттық секта оның уағыздаушы ретінде әлеуетті талантын мойындап, оған евангелист ретінде оқыту кезеңін қаржыландырып, ол көпшілік алдында сөйлеу мен пікірталасқа айтарлықтай сенімді болды. Бірінші дүниежүзілік соғысқа таптық бірлік тұрғысынан қарсылық білдіріп, 1917 жылы ол шақыру қағаздарына назар аудармағаны үшін тұтқындалудан қашу үшін Дублинге қашты. Хорнер Ирландияның өзін-өзі басқару талабын қолдады және 1916 жылғы Пасхалық көтерілістен шыққан көтерілісші топтарға қосылды. Хорнер Ирландияны таңдағанын айтты, өйткені ол "ирландтықтар - шынайы бостандық үшін соғысып жатқан жалғыз халық" деп сенді. Британияға оралғаннан кейін оны полиция тұтқындап, әскерге тапсырды. Бұйрыққа бағынбағаны үшін ол алты айға Қиыршық бұтақтарға қамауға алынды. Ол жазасын өтегеннен кейін соғыстан кейін ар-ожданнан бас тартқандарға қолжетімді болған рақымшылықтан бас тартылды, қайтадан тұтқындалып, Кармартен түрмесіне жіберілді. SWMF оның босатылуы үшін науқан жүргізді және осы мақсатта оның Ронда аңғарларындағы ең белсенді кен орындарының бірі Марди кен орнында бақылаушы болып сайлануын қамтамасыз етті. Билікке қысым жасау үшін Хорнер аштық ұрысын бастады, тамақ пен судан бас тартты. Алты күннен кейін оның бұл әрекеті 1919 жылдың мамыр айында босатылуына әкеп соқты.
Horner's first political affiliation was socialist and Keir Hardie, who had been elected MP for Merthyr Tydfil in 1900, was his first political hero. After he had joined the Independent Labour Party in Merthyr, Horner moved to the colliery village of Ynyshir in the Rhondda where he became a protégé of Noah Ablett, trade union militant, executive member of the South Wales Miners Federation and also convenor of local classes in Marxist education which Horner attended. During this period Horner gradually relinquished the strong Christian faith of his teenage years during which he had been baptised into the Churches of Christ. This small but intellectually inclined Protestant sect, had recognised his potential talent as a preacher and financed a period of training for him as a lay evangelist from which he gained considerable confidence in public speaking and debate. Opposing the First World War from the standpoint of class solidarity, in 1917 he fled to Dublin to avoid arrest for ignoring his call up papers. Horner was a supporter of demands for Irish Home Rule and became involved with the rebel factions from the 1916 Easter Rising, joining the Irish Citizen Army. Horner said that he chose Ireland because he believed the "Irish are the only people waging a war of real freedom" On his return to Britain he was arrested by the police and handed over to the army. For disobeying orders he was sentenced to six months hard labour at Wormwood Scrubs. After he had served his sentence he was refused the amnesty made available after the war to most conscientious objectors, rearrested and sent to Carmarthen jail. The SWMF campaigned for his release and to this end secured his election in absentia as checkweighman at Mardy Colliery, one of the most militant collieries in the Rhondda valleys. To add to the pressure on the authorities Horner began a hunger strike, refusing both food and water. After six days this combination of tactics secured his release in May 1919.
Ұлыбритания Коммунистік партиясының мүшесі және кәсіподақ жетекшісі
Хорнер 1921 жылы Ұлыбритания Коммунистік партиясының (CPGB) құрылтайшы мүшесі болды. 1924 жылы тамызда Ұлттық азшылық қозғалысын құрған коммунистердің ядросының бір бөлігі болды. 1926 жылы SWMF атқарушы комитетіне сайланған ол жалпы ереуілден кейін 1926 жылы он ай бойы бүкіл ел бойынша көмір өндірушілердің блокадасында жетекші рөл атқарды. 1932 жылы заңсыз жиналыс туралы жалған айыппен қамауға алынған Хорнер Кардифф түрмесінің кітапханашысы ретінде оған Карл фон Клаузевицтің "Соғыс өнері" атты еңбегін зерттеуге мүмкіндік берді. Бұл еңбек оның Одақтың стратегиясын және жалпы сыныптық саясатты қалыптастыруға болашақ көзқарасына айтарлықтай әсер етеді. Оның стратегиялық санасының артуы оның мүшелері үшін жеңілістерге жету үшін Одақтың күшін және қабілетін қауіпке ұшырататын өндірістік акцияның кемсітусіз тұтануына қарсы күшті бейімділік тудырады. 1933 жылы сайлау арқылы шығыс Рондада CPGB Парламентінің кандидаты ретінде сәтсіз тұрды, Хорнер 1936 жылы Оңтүстік Уэльс тау-кеншілері федерациясының президенті болып сайланды. Ол 1946 жылға дейін қызмет етті және көмір иелерімен өндірістік қатынастарды ұтымды етіп, жалақы мен жағдайларды жақсартқан бірқатар келісімдерді жүзеге асыруға ықпал етті. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ұлыбританияның кеншілер федерациясының атқарушы кеңесіндегі лауазымынан Хорнер кәсіподақтың келіссөздердегі жақсарған позициясын толық пайдаланып, кеншілердің жалақысы мен шарттарын айтарлықтай жақсартты. Ол соғыс уақытындағы үкімет, көмір өндіруші мен кәсіподақ арасындағы қарым-қатынасты реттеуде маңызды рөл атқарды. Оның мінез-құлқы мен ақыл-ойының күшін соғыс кезіндегі коалициялық үкіметтегі мемлекеттік қызметкерлер мен министрлер мойындады. Олар оның құлшынысы мен тактикалық шеберлігін көмір өндіруді барынша арттыру үшін үлкен пайдаға қолданды. 1946 жылдың тамызында Хорнер көмір кен орындары кәсіподақтарының біріккен Ұлттық шахташылар одағының (NUM) Бас хатшысы болып сайланды. Хорнердің беделі соншалық болды, ол кәсіподақтың стратегиясын өнеркәсіпті мемлекет меншігіне алу және содан кейін соғыстан кейінгі қалпына келтіру кезеңінде басқаруға қабілетті болды. Бұл стратегия өнімділікті арттыруды 1946 жылғы "Кеңес жарғысында" көрсетілген бірқатар талаптарға байланыстырды. Бұларға мыналар кірді: бес күндік жұмыс аптасы жалақысы жоғалмай; апталық жалақының орташа жалақысы Ұлыбритания өнеркәсібінің басқа салаларының жалақысынан төмен болмауы; екі апталық ақылы демалыс; елу бес жастан бастап тиісті зейнетақылар; жаңалардың суға батуымен бірге қолданыстағы шахталарды жаңғырту; жастарға арналған тиісті оқыту; жаңа қауіпсіздік заңдары; өндірістік жарақаттар мен аурулар үшін тиісті өтемақылар; тау-кен аймақтарында жақсы тұрғын үйлермен жаңа қалалар мен ауылдар құрылысы. Жаңа сайланған лейбористік үкімет Хартияның шарттарына ерте келісуі жаңадан ұлтқа айналған өнеркәсіпке NUM-тің толық қолдау көрсетуін күткенін көрсетті. Бұл сонымен қатар Хорнердің тәжірибесі мен ықпалының көмір өндірісін көбейту үшін өте қажет екенін мойындады. Ұлттықлендіру 1947 жылдың 1 қаңтарынан бастап күшіне енді және сол жылы Ұлттық келісім бойынша бес күндік жұмыс аптасы берілді. 1955 жылы Хартияның барлық 12 тармағы орындалды. 1959 жылы ол қызметтен зейнеткерлікке шыққан кезде, NUM өз мүшелері атынан британдық өнеркәсіптің кез келген секторының ең жақсы еңбек шарттары мен шарттарын қамтамасыз етті. 1959 жылы Мертир-Тидфиль округінің азаматы болды. Хорнер 1968 жылы 74 жасында қайтыс болды. Ол Голдерс Грин крематорийінде жерленген.
Horner became a founding member of the Communist Party of Great Britain (CPGB) in 1921. He was part of the nucleus of Communists who founded the National Minority Movement in August 1924. Elected to the executive committee of the SWMF in 1926, he played a leading role in the ten month long countrywide lockout of coalminers in 1926, following the General Strike. In 1932, imprisoned on trumped up charges of unlawful assembly, Horner took the opportunity availed to him as Cardiff prison librarian to study The Art of War by Carl von Clausewitz, a work which would significantly influence his future approach to formulating Union strategy and class politics in general – often leading to further conflict with the CPGB Executive. His increased strategic awareness would leave him strongly inclined against indiscriminate outbreaks of industrial action jeopardising the Union's strength and ability to win concessions for its members. Having stood unsuccessfully as a CPGB Parliamentary candidate in the 1933 Rhondda East by election, Horner was elected President of the South Wales Miners' Federation in 1936. He served until 1946 and was instrumental in effecting a series of compromise settlements with the coal owners that rationalized industrial relations and improved wages and conditions. During the Second World War, from his position on the Executive of the Miners' Federation of Great Britain, Horner exploited to the full the union's enhanced bargaining position, securing significant improvements in miner's wages and conditions. He played a key role in regulating relations between the wartime government, the coal owners, and the unions. His force of character and intellectual abilities were recognised by civil servants and ministers in the wartime coalition government, who used his enthusiasm and tactical finesse to great advantage to maximise coal production. In August 1946, Horner was elected General Secretary of the unified National Union of Mineworkers (NUM) into which the coalfield unions had merged. Horner's reputation was such that he was in a commanding position to direct the union's strategy on the nationalisation of the industry and thereafter during the period of post war reconstruction. This strategy linked a commitment to increased productivity to a series of demands set out in the 1946 Miners' Charter. These included: a five day working week without loss of pay; a guaranteed weekly wage average wage not to fall below that of any other sector of British industry; two weeks paid holiday; adequate pensions at the age of fifty five; modernisation at existing pits together with the sinking of new ones; adequate training for young people; new safety laws; proper compensation payments for industrial injury and disease; the construction of new towns and villages with good housing in mining areas. The early agreement in principle to the terms of the Charter by the newly elected Labour government reflected its urgent desire to have the NUM's full support for the newly nationalised industry. It was also an acknowledgement that Horner's expertise and influence was indispensable to delivering much needed increases in coal production. Nationalisation took effect from 1 January 1947 and The National Agreement of the same year delivered the five day working week. By 1955 all 12 points of the Charter had been implemented. By the time he retired from office in 1959, the NUM had secured on behalf of its membership some of the best terms and conditions of employment of any sector of British industry. In 1959 he was made a Freeman of the County Borough of Merthyr Tydfil. Horner died in 1968 at the age of 74. He was cremated at Golders Green Crematorium.