Кіріспе

Фламанд қауымдастығындағы муниципалитет, Бельгия

Ронсе ( ; , ʁənɛ) – Бельгиядағы қала және Шығыс Фландрия провинциясындағы муниципалитет. Муниципалитет тек Ронсе қаласынан тұрады.

14 ғасырға дейінгі алғашқы қоныстар

Ронс маңындағы төбелерде палеолит дәуіріндегі адам қызметінің іздері табылды. Неолит дәуірінде бұл аймақта егіншілікпен және мал шаруашылығымен айналысатын адамдар қоныстанған. Рим дәуірінде аймақтағы қоныстардың болғанын ғимараттардың түрлі сынықтары да көрсетеді. Ронс қаласының орталығы 7 ғасырда қалыптасты, сол кезде әулие Аман немесе оның ізбасарлары әулие Петр мен әулие Пауылдың құрметіне шіркеу мен монастырь салды. 9 ғасырда Ронс және оның монастыры Луи Тақуаның бұйрығымен Инде монастырына (Аахен қаласына жақын Корнелизмюнстерде орналасқан) берілді. Осы шамада киелі Гермес қасиетті жәдігерлері Ронсқа жеткізілді. Сол тұрақсыз кезеңде викингтердің шабуылдары монахтарды бірнеше рет қаладан қашуға мәжбүр етті, ал 880 жылы нормандықтар монастырды өртеп тастады. Жәдігерлер 940 жылы қайта табылып, 1083 жылы романдық стильдегі криптке орналастырылды. Кейін крипт үстіне салынған Киелі Гермес шіркеуі 1129 жылы киеленді. Ақыл-ой ауруларын емдеу қабілетімен танымал болған әулие Гермес құрметіне жасалған қажылықтар жергілікті экономиканы қолдады. Бүгінге дейін француз тілінде "Сент-Гермес аймақтың ақылсыздарын емдейді, бірақ Ронс тұрғындарын өзгеріссіз қалдырады" деген мақал бар. Ронс иесі, Джерард де Ваутрипонт, сол кезде Инде монастырының басшысы болған, 1240 жылы қалаға қала құқығын берді. Бірнеше жылдан кейін экономика гүлденді, ал Инде монастыры Ронстағы барлық мүлкін сатты. Француз революциясына дейін Ронс иелігі – 1549 жылдан бастап барондық мәртебесіне ие болған – Ронс франшизасын қамтыды, оны Киелі Гермес тарабы толық құқықтық және салықтық тәуелсіздікпен және өз әділет жүйесімен басқарды.

Қайта өрлеу дәуірі мен ескі режим

1478 жылдың 26 наурызында француз әскерлері қаланы тонап, өртеп жіберді. Бірақ, зығыр маталарын жасау және дайындауға негіделген дамыған экономикасының арқасында қала тез қалпына келді. XVI ғасырдың ортасында қала испандық Нидерландтардағы кальвинистердің маңызды орталығына айналды. Сол ғасырдың діни келеңсіздіктері, әсіресе Альба герцогының қатал репрессиясы, қаланың көптеген тоқымашылары мен жүн жуушыларын Голландия, Англия және Германияға қашқындар ретінде көшуге мәжбүр етті. 1559 жылдың 21 шілдесінде болған өрт қаланы толығымен қиратты. XVII ғасырдың басында Ронсе, Фердинанд пен Изабелланың билігі кезіндегі салыстырмалы бейбіт кезеңді пайдаланып, қайтадан көтерілуге тырысты. Осы кезеңде Оңтүстік Нидерландтың ең әдемі сарайларының бірі (1823 жылы бұзылған) 1629 жылдан бері Ронсе бароны, граф Жан де Нассау Зиген үшін Ронсе сарайы салынды. 1635-1636 жылдардағы оба қаланы жартылай бос қалдырды. Испания королінің қарсылығына қарамастан, Ронсе 1680 жылдан 1700 жылға дейін Францияға қосылды. Одан кейінгі австриялық кезеңде, 1719 жылдың 31 наурызында тағы да үлкен өрт шығып, қаланың көп бөлігі күлге айналды. Тұрғындарының табандылығының арқасында Ронсе қайтадан қала мәртебесіне ие болды, оның саудасы мен бизнесі әлі де тоқыма өнеркәсібіне негізделген.

Француз төңкерісінен кейін

1794 жылғы 26 маусымдағы Флевр жеңісі Францияға елді басып алып, қоса аннексиялауға мүмкіндік берді. Ронсе маңызды мүліктік экспроприацияларға ұшырады және қала көп ұзамай қаржылық қиындыққа тап болды. 1796 жылы ескі қалалық әкімшілік таратылып, муниципалитет құрылды. Осы кезден бастап, 1815 жылы Бельгия Нидерландымен біріккенге дейін француз заңнамасы қолданылды. 1798 жылы Францияның әскерге шақыруына наразылық ретінде болған, «шаруалар соғысы» деп аталатын қақтығыста көптеген адам қаза тапты. 1799 жылы Ронседе шамамен 10 000 тұрғын болды, бірақ халықтың үштен бірі кедейлікте өмір сүрді. 1840 жылы, жаңа құрылған Бельгия Корольдігінде, қала тұрғындарының 55% астамы тоқыма өнеркәсібінен күнкөріс табады. Бірақ бірнеше жылдан кейін, механикаландырудың күшеюі терең экономикалық дағдарысқа алып келді. Көптеген адамдар Ронсені тастап, Солтүстік Франциядағы (Лилль, Рубай, Туркуэн) тоқыма фабрикаларында жұмыс істеуге немесе Сомма және Уаз өңіріндегі ауыл шаруашылығы жұмыстарына бару үшін кетті. 1870 жылдардан бастап Ронседегі тоқыма өнеркәсібі Бірінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі уақытша тоқтап тұрған кезеңге қарамастан дамыды. Бұл өнеркәсіптің құлдырауы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін басталды, бірақ 1960 жылдары айқын болды. Бүгінде Ронсе негізінен сауда орталығы және туристік мақсаттағы қала.

Мерекелік шаралар

Қаңтар айында, Epiphany-ден кейінгі бірінші дүйсенбіге дейінгі сенбіде өтетін "Bommels" фестивалі Бельгиядағы жылдың алғашқы карнавалы болып есептеледі. Оның тамыры орта ғасырларға дейін жетеді. Сондай-ақ орта ғасырлардан бастау алған "Fiertel" Троица күнінде ұйымдастырылады. Осы күні әулие Гермес реликвиясы 32 шақырымдық шерумен қала бойынша шығарылады, мыңдаған жаяу және велосипедшілер оны қарсы алады.

Спорт

GP Mario De Clercq – қазан айында өтетін BPost Bank Trophy циклокросс жарысы. Фландрия туры, және басқа да жол велосипеді жарыстары, жыл сайын Ронсе қаласынан өтеді, және Оуд Крюисберг сияқты төбелерді, сондай-ақ 2014 жылдан бері Канарберг төбесін де қамтиды.

Өнеркәсіп

Associated Weavers – тоқыма өндірісімен айналысатын компания.