Кіріспе

1851-1941) - британдық Үндістандағы ирланд әкімшісі және лингвист. Сэр Джордж Абрахам Гриерсон (7 қаңтар 1851 - 9 наурыз 1941) - британдық Үндістандағы ирланд әкімшісі және лингвист. Ол Үндістанның мемлекеттік қызметінде жұмыс істеді, бірақ филология мен лингвистикаға қызығушылығы Бенгалия мен Бихарда болған кезінде Үндістанның тілдері мен фольклорын зерттеуге итермеледі. Ол көптеген зерттеулерді ғылыми қоғамдардың журналдарында жариялады және өзінің әкімшілік мансабында бірнеше кітап жазды, бірақ 1886 жылы Венада өткен Шығыс конгресінде ресми лингвистикалық зерттеуді ұсынды. Конгресс бұл идеяны британ үкіметінің назарына ұсынды, ал 1898 жылы ол жаңадан құрылған Үндістанның тілдік зерттеуінің бақылаушысы болып тағайындалды. Ол 1928 жылға дейін жұмысын жалғастырды, Британдық Үндістан аумағындағы адамдарды зерттеу, сөйлеу тілдерін, дауыстарды, жазбаша нысандарды жазуды және өзара түсініспеушілік тестісі арқылы өзі анықтаған 179 тіл туралы ақпаратты және бес тілдік отбасына орналастырған 544 диалектті құжаттауға жауапты болды. Ол Лингвистикалық зерттеудің қорытындыларын 19 томдық серияда жариялады.

Өмірбаян

Гриерсон Дублин графтығының Гленгейри қаласында дүниеге келген. Оның әкесі мен бабасы (Джордж Гриерсон) Дублинде танымал баспагерлер мен баспагерлер болған. Оның анасы Изабелла Ардидің Генри Ракстонының қызы болған. Ол Санкт-Петербургте білім алған . Бис мектебінде, 13 жасынан бастап Шрусбериде оқыды. Содан кейін ол Дублиндегі Тринити колледжіне математика мамандығы бойынша оқуға түсті. Гриерсон 1871 жылы Үндістанның мемлекеттік қызметіне жарамдылық дәрежесін алып, сол жылы жиырма сегізінші орынға ие болды. Ол екі жыл сынақ кезеңінде Тринити колледжінде оқыды, онда оған шығыс тілдерінің профессоры Роберт Аткинсон әсер етті. Ол тілдерге үлкен қызығушылық танытып, 1873 жылы Бенгал президенттігіне кетер алдында санскрит және хиндустани тілдеріндегі зерттеулері үшін жүлде алды. Алдымен Бихардағы Банкипоре (Патна) қаласына жіберілді, ол Патнада магистрат және коллектор болды, ал одан кейін 1896 жылы Бихардағы опиум агенті болды. Ол 1880 жылы Дублиндік хирург Морис Генри Фицджеральд Коллистің қызы Люси Элизабет Джинге үйленді, бірақ олардың балалары болмады. Гриерсон 1886 жылы Венада өткен шығыс конгресіне қатысып, Үндістанда ресми лингвистикалық білім беру идеясын ұсынды. Гриерсон Корольдік Азия қоғамының делегаты болды. Доктор Теодор Дука, Альберт Терриен де Лакупери, Сесил Бендалл және Р. Н. Куст. Конгрессте Үнді тілдерінің саны белгісіз екендігі, олардың саны 20-дан 250-ге дейін болғаны айтылды. Үкіметке "Үндістан тілдерінің жүйелі зерттеуін" жүргізуді талап ететін қаулы қабылданды. Қол қоюшылар арасында Карл Бюлер, Макс Мюллер, Монир Уильямс және Гриерсон болды. Британ үкіметінің ұсынысы бойынша 1898 жылы ол жаңа құрылған Үндістан тілдік зерттеуінің бастығы болып тағайындалды. Сауалнама үшін стандартты материалдар жинағы іздестірілді. Ол мемлекеттік қызметкерлерге ауылдан ауылға барып, әр тіл, диалект пен субдиалектке арналған материалдарды жинап, сыныптар мен жыныстар бойынша үлгі алуды тапсырды. Ол хатшыларына формалар мен нұсқаулық материалдарды берді. Ол ысырапшыл ұлы туралы астарлы әңгіменің нұсқасын, ауызша баяндауларды және 241 сөз бен сөз тізімінің алдын ала анықталуын (бұл тізімді 1866 жылы сэр Джордж Кэмпбелл жасаған) іздеді. Бұл астарлы әңгіме таңдалды, өйткені "онда үш тұлғалық алмастырушы, есімдердің төмендеуінде кездесетін жағдайлардың көпшілігі және етістіктің қазіргі, өткен және болашақ кезеңдері бар". Сауалнама 290 миллион адамның тілін жіктеді. 1900 жылы ол "еуропалық кітапханалар мен ғалымдарға кеңес берудің ыңғайлылығын іздеп" Англияға көшіп барды. 1903 жылы деректердің басым бөлігі келіп, ол Үндістан мемлекеттік қызметінен зейнеткерлікке шықты. Гриерсон өзінің бүкіл мансабында: Бихардың диалектілері мен шаруалар өмірі, хинди әдебиеті, бхакти және лингвистика туралы ғылыми еңбектер жариялады. Оның замандастары оның "пандит діні" деп санаған Адвайта Ведантаға жанашырлық танытпағанын және "елдің монотеистикалық адалдыққа деген ыстық ризашылығын" атап өтті. Сонымен қатар, ол әдеби мәтіндер мен жазушылар туралы, соның ішінде 1877 жылы Калидаса туралы мақала жариялады. Гриерсонның кейінгі еңбектерінің көбі тіл білімімен байланысты. Ф. В. Томас пен Р. Л. Тернер оның өмірін атап өткенде, Үндістанның лингвистикалық зерттеуінің кең ауқымды басылымдарын "Үндістанның лингвистикалық ботаникасын бейнелейтін және жүйелі түрде жіктейтін үлкен Императорлық мұражай" деп атайды. Гриерсон Англияның Суррей штатының Камберли қаласында, ол өзі салған және Дублиндегі бабасының сарайының атымен атаған Ратфарнхем қаласында қайтыс болды. Гриерсон Бенарестегі Нагари Прачарини Сабхасының құрметті мүшесі болды. Ол Бенгалдың Корольдік Азия қоғамының, Бихар және Орисса зерттеу қоғамының, Қазіргі тілдер қауымдастығының, Үндістан тілдік қоғамының және Бангия Сахития Паришаттың құрметті мүшесі болды. Ол Галле, Кембридж, Оксфорд және Бихар университеттерінен бірнеше басқа құрметті дәрежелер алды. Төменде бірнеше таңдалған кітаптар мен мақалалар келтірілген: Гриерсон, Джордж Абрахам. Бихари тілінің диалектілері мен субдиалектілерінің жеті грамматикасы (1883-87) 3 том. Гриерсон Джордж Абрахам, Үндістанның лингвистикалық зерттеуі, 11 том. 19 бөлімде "Альханың орнын табу: Солтүстік Үндістанның музыканттары ән салғандай, Раджпут рыцарлығының сағасы", SAMP 20-ғасырдың басындағы Үнді кітаптар жобасы, редактор сэр Джордж Абрахам Гриерсон, Уильям Уотерфилд аударған, Оксфорд университетінің баспасы, Х. Милфорд, 1923 �...