Кіріспе

Буддизмнің Ньингма мектебінің үш негізгі қорғаушысының бірі. Екаджати, сондай-ақ Көк Тара немесе Угра Тара деп те аталады, бұл Ваджраяна будда дәстүріндегі қатыгез құдайлардың бірі. Махасинатара деп те аталады, 21 Тараның бірі. Экаджати - Ваджраяна буддистік мифологияның ең күшті және қатал қорғаушыларының бірі. Ол жалпы алғанда Ньингма мектебінің Рахула мен Ваджрасадхумен бірге үш негізгі қорғаушыларының бірі болып саналады. Сонымен қатар, оның күштері жаулардан қорқынышты жояды, қуаныш таратады және ағарту жолында жеке кедергілерді жояды. Экаджати - құпия мантралардың қорғаушысы және "барлығының анасы" ретінде түпкілікті бірлікті білдіреді. Сондықтан оның жеке мантрасы да құпия. Ол Ваджраяна ілімінің, әсіресе Ішкі Тантралар мен Термалардың ең маңызды қорғаушысы. Мантраның қорғаушысы ретінде ол практикантқа символдық дакини кодтарын шешуде көмектеседі және тантрикалық ілімдерді ашу үшін қолайлы уақыт пен жағдайды дұрыс анықтайды. Ол өз қамқорлығындағы мәтіндер мен мантраларды толық түсінеді, сондықтан ол практикантқа олардың құндылығы мен құпиялылығын еске салады. Дюсум Хьенпа, 1-ші Кармапа Лама балалық шағында ол туралы ой жүгірткен. Намхай Норбуның айтуынша, Экаджати Дзогчен ілімдерінің басты қорғаушысы және "алғашқы энергияның екілік емес табиғатының тұлғасы". Дзогчен - бұл Тибет буддизміне қатысты ең қатаң сақталатын ілім, оның жоғарыда айтылғандай, Экаджати басты қамқоршысы болып табылады. Шри Сингха (санскрит: Śrī Siṃha) өзі оған "Жүрек мәні" ілімдерін сеніп тапсырды. Дзогченнің кейбір ілімдерін таратуды бастаған ұлы ұстаз Лонгченпаға Экаджати ерекше жеке басшылық берді. Отыз екінші жылы Екаджати Лончченпаға көрінді, Дакиниді күшейтудің жүрек мәнісінің әрбір рәсімдік бөлшегін бақылады, паушақ қауырсынды қолдануда және қажетсіз ыдысты алып тастауда. Лонченпа рәсімді орындағанда, ол мақұлдауымен бас сілтеп, бірақ оның айтылуын түзетті. Ол мантраны айтып бергенде, Экаджати оған: "Маған елікте" деп ескертіп, оны дакини тілінде таңғажайып, үйлесімді әуенмен шырқады. Кейін ол жиналысқа келіп, қуана билеп, Падмасамбхава мен дакинилердің мақұлдауын жариялады.

Шығу тегі

Экаджати буддалық және индуистік пантеондарда кездеседі; көбінесе ол буддалық пантеонда пайда болды деп айтылады, бірақ кейбір ғалымдар бұл міндетті түрде емес деп санайды. Сонымен қатар, Экаджати Тибеттен пайда болды және оны сол жерден 7-ғасырда Наландаға (тантрикалық) Нагарджуна әкелді деп санайды.

Иконография

Оның терісі қою қызыл немесе қою көк болуы мүмкін, биік, қызыл шигноны бар ("бір ғана шигноны бар" - оның тағы бір атағы). Оның бір басы, бір кеудесі, екі қолы және бір көзі бар. Алайда, ол дене мүшелерінің саны көп болуы мүмкін; он екі бас және жиырма төрт қол, әр түрлі тантрикалық атрибуттары бар (қарлы, кукури, фурба, көк лотос балтасы, ваджра). Бұл және оның басқа да ерекшеліктері оның ндуализмге деген адалдықты білдіреді. Экаджатидің жалғыз көзі тынымсыз кеңістікке қарап тұрады, жалғыз тісі кедергілерді ашады, жалғыз көкірек "созық ұстаздарды [оның] балалары ретінде тәрбиелейді". Ол да ақ бұлттар мен беліндегі жолбарыстың терісінен жасалған киімнен басқа, сананың өзі сияқты жалаңаш. Аңғалданған адам сиддханың киімі болып табылады, бұл қорқынышсыз ағартуды білдіреді. Ол жыландармен және адам басының гүлшоғырымен безендірілген. Кейбір бейнелерде ол бір аяғында тұрады. Оның денесі қараңғы, қоңыр немесе көк түсті. Ол үшбұрышты мандаланың үстінде тұр, бұл толық оянуды білдіреді. Оның айналасында құпия ілімдерді қолдап, оның тапсырыстарын орындайтын мамо-шайтан әйелдерінің қорқынышты серігі бар, ал сол қолынан жүздей жауыз темір қасқырдың серігі шығады. Ол ұнжырғасы түскен немесе жалқау дәрігерлерге "білімділіктің жебесі" болып, оларды оятып, сергітуге тырысады. Ол қарсылық білдірген немесе құрметтемейтін ұстаздарға ашулы және қорқынышты, олардың эголарын өлтіріп, дхармакаяға немесе түпкілікті ұғынуға алып барады. Ол оң қолында Ваджраяна антына опасыздық жасағандардың қызыл жүректерін ұстап тұр.