Кіріспе

Орыс ертегісі Мұз ата (Морозко, Morozko) - Александр Афанасьевтың Narodnye russkie skazki (185563) жинағында жинақталған орыс ертегісі. Эндрю Ланг оны "Сары ертегі кітабында" (1894) "Король Фросттың тарихы" деп енгізді. Ол - "Арне Томпсон 480" үлгісі, "Жақсы және жаман қыздар". Осы түрдегі басқа да кітаптарға Шита кири Сузуме, Алмаздар мен жабайы құстар, Хульда ана, Құдықтағы үш бас, Ормандағы үш кішкентай адам, Сиқырлы гүлдесте, Қарт сиқыршы және Екі сандық кіреді. Әдеби нұсқаларға "Үш пери", "Аврора мен Эйме" кіреді. "Морозко" фильмі ертегіге негізделген.

Қысқаша мазмұны

Бір әйелдің сүйетін қызы бар, екіншісі жек көретін қайын қызы бар. Бір күні әйел күйеуіне өгей қызын қыстың құрғақ даласына алып барып, өлтіріп тастауды бұйырады. Күйеуі оған мойынсұнады да, оны орманның бір ағашының түбінде қалдырады. Мұздақ ата оны сол жерден табады, ал қыз оған сыпайы және мейірімді болғандықтан, оған әдемі зергерлік бұйымдар мен әдемі киімдер салынған сандық береді. Біраз уақыттан кейін өгей ана қыздың әкесіне мәйітін жерлеуге әкелуді тапсырады, бірақ ол қызды тірі, бақытты және сәнді киім киіп алып келеді. Ашкөздік пен қызғаныштан күйеуі күйеуіне өз қызын сол жерге алып кетуге бұйырады, бірақ Әке Мұзды тапқан кезде әйелдің қызы оған өрескел және мейірімсіз болады, ал ол оны сыйлауға емес, жазалауға бейім. Әкесі қызын ағаш түбінен мұздап өлген күйі тауып алады да, қайғыға батқан анасына алып келеді. Гримм нұсқасында қыздың бетін алтын мен күміс монеталар, ал әдепсіз баланы цемент, саз, ұн және пішпен жауып тастайды.