Кіріспе

Американдық математик Шломо Цви Стернберг (1936 жылы туған) - американдық математик, геометриядағы, әсіресе симплектикалық геометрия мен Лай теориясындағы еңбектерімен танымал.

Білім және мансап

Стернберг 1955 жылы Джонс Хопкинс университетінен докторлық диссертациясын "Бір және екі өлшемдегі дискретті сызықтық емес түрлендірулердегі кейбір проблемалар" атты диссертациясымен Аурэл Винтнердің бақылауымен алды. Нью-Йорк университетінде докторантурадан кейінгі жұмыс (1956-1957) және Чикаго университетінде оқытушылық қызметтен (1957-1959) кейін, Стернберг 1959 жылы Гарвард университетінің математика кафедрасына қосылды, онда ол 2017 жылға дейін таза және қолданбалы математика профессоры Джордж Путнам болды. 2017 жылдан бері Гарвард математика кафедрасының профессор-эмиритусы. Басқа да құрметтер арасында 1974 жылы Стернбергке Гуггенхайм стипендиясы және 1991 жылы Мангейм университеті құрметті докторлық дәрежесін берді. 1990 жылы AMS Colloquium Lecture және 2006 жылы Еврей университетінің Альберт Эйнштейн ескерткіш лекциясын оқыды. Стернберг 1969 жылы Америка өнер және ғылым академиясының, 1986 жылы Ұлттық ғылым академиясының, 1999 жылы Испания Корольдік ғылым академиясының және 2010 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды.

Зерттеу

Стернбергтің алғашқы танымал жарияланған нәтижесі, оның PhD диссертациясы негізінде, "Стернбергтің сызықтық теоремасы" деп аталады, ол гиперболалық тұрақты нүктеге жақын тегіс картаны белгілі бір резонанссыз шарттар қанағаттандырылған жағдайда координаттардың тегіс өзгеруі арқылы сызықтыққа айналдыра алады деп мәлімдейді. Ол сондай-ақ n өлшемдегі көлемді сақтау карталары мен симплектікалық карталар үшін Бёркхоффтың каноникалық форма теоремаларының жалпылануын дәлелдеді, барлығы тегіс жағдайда. 1960 жылдары Стернберг Изадор Сингермен бірге Эли Картанның қарапайым транзитивті шексіз Лай псевдотоптарын жіктеу жөніндегі 1900 жылдардың басындағы еңбектерін қайта қарау және Картанның нәтижелерін G құрылымдары теориясындағы соңғы нәтижелерге байланыстыру және оның негізгі теоремаларының қатаң (қазіргі стандарттар бойынша) дәлелдемелерін ұсыну жобасына қатысты. Сонымен қатар, Виктор Гильмен және Даниэль Куилленмен бірге ол бұл жіктемені псевдотоптардың үлкен сыныбына: примитивті шексіз псевдотоптарға кеңейтті. Олар қосымша өнім ретінде, сондай-ақ, үстіне анықталған бөлшектік дифференциалдық теңдеулер жүйелері үшін "характеристикалардың интегралданушылығы" теоремасын алды. Стернберг симплектикалық көптүрліліктегі Лай тобының әрекеттері тақырыбына, әсіресе симплектикалық редукция теориясының әртүрлі аспектілерін қамтитын маңызды үлестерді берді. Мысалы, Бертрам Костантпен бірге ол физика әдебиетінде BRS кванттау процедурасы ретінде белгілі математикалық емделу үшін редукция әдістерін қалай қолдану керектігін көрсетті. Дэвид Каждан мен Бертрам Костантпен бірге ол Калогеро типіндегі динамикалық жүйелерді анағұрлым қарапайым жүйелердің симплектикалық редукциялары ретінде сипаттау арқылы талдауды қалай оңайлатуға болатынын көрсетті. Виктор Гильменмен бірге ол симплектикалық көптүрліліктердегі Лай тобының әрекеті туралы бұрын-соңды түсініксіз мәлімдемені, атап айтқанда, Квантизацияның қайталануы туралы болжамды бірінші рет нақтылап, дәлелдеді. Бұл соңғы жұмыс сонымен қатар эквивариантты симплектикалық геометриядағы нәтижеге шабыт берді, ол алғаш рет компактті симплектикалық көптүрліліктердегі Гамильтондық тор әрекеттерінің теориясы мен конвекс политоптар теориясы арасындағы таңқаларлық және күтпеген байланысты ашты. Бұл теореманы "AGS-тің бүктелгендік теоремасы" 1980 жылдардың басында Гиллемин Стернберг пен Майкл Атия бір мезгілде дәлелдеді. Стернбергтің симплектикалық геометрияға және Lie теориясына қосқан үлесіне осы тақырыптар бойынша бірқатар негізгі оқулықтар кірді, олардың ішінде Виктор Гильменмен бірге үш жоғары оқу орны бар: "Геометриялық асимптотика", "Физикадағы симплектикалық әдістер" және "Жарты классикалық талдау". Оның "Дифференциалдық геометрия бойынша дәрістері" - дифференциалдық көптүрлілік, вариациялар калькулі, Лай теориясы және G құрылымдарының геометриясы бойынша жоғары деңгейдегі бакалавриат курстары үшін танымал стандартты оқулық. Сондай-ақ, ол "Математика мен физикадағы қисықтық" атты жаңа еңбегін жариялады. Сонымен қатар, Стернберг теориялық физиканың соңғы дамуында да рөл атқарды. Ол Юваль Ниманмен бірге элементарлық бөлшектер физикасындағы суперсимметрия бойынша жұмыс істеді, осы тұрғыдан Хиггс механизмін, өздігінен симметрияны бұзу әдісін және кварктер мен лептондар теориясына біріктірілген тәсілді зерттеді.

Дін

Стернберг еврей және раввин. Стернбергті Йешива университетінің раввині Хершель Шахтер "оқу мен математикадағы үлкен дарын" деп сипаттады, ол қылыш балығының кошер екенін анықтауға ықпал етті.