Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Өсімдіктермен жұмыс істейтін қайшы түрі Қарақшылар, сонымен қатар қолмен кесушілер (американ ағылшынша) немесе секцияторлар (британ ағылшынша) деп аталады, олар өсімдіктер үшін қолданылатын қайшы түрі. Олар ағаш пен бұталардың қатты бұтақтарын, кейде қалыңдығы екі сантиметрге дейін, кесу үшін жеткілікті күшті. Олар бау-бақшада, ағаш өсіруде, өсімдіктер бағбандығында, ауыл шаруашылығында, гүлдерді орналастыруда және табиғатты қорғауда қолданылады, мұнда ұсақ масштабтағы тіршілік ортасын басқару қажет. Олар әдетте қолмен іске қосылады, бірақ электрлік нұсқалар да бар. Шашақ - бұл кесу қайшыларынан қалың бұтақтарды кесу үшін үлкен, екі қолды, ұзын тұтқалы нұсқа.
Type of scissors for use with plants
Pruning shears, also called hand pruners (in American English), or secateurs (in British English), are a type of scissors used for plants. They are strong enough to prune hard branches of trees and shrubs, sometimes up to two centimetres thick. They are used in gardening, arboriculture, plant nursery works, farming, flower arranging, and nature conservation, where fine scale habitat management is required. They are typically manually powered, although electric versions are available. Loppers are a larger, two handed, long handled version for branches thicker than pruning shears can cut.
Тарих
Бау-бақшаның бір бөлігі ретінде өсімдіктерді кесу Еуропа мен Шығыс Азияның топиариясында ежелгі дәуірге жатады, Қытай пенжигі мен оның бұтақтары үшін арнайы қайшы қолданылған. Қазіргі Еуропада тек бау-бақша жұмыстарына арналған қайшы 1819 жылдан бері қолданылып келеді, ол кезде француз аристократы Антуан Франсуа Бертран де Моллевилл "Бон-Жардиниер" журналында секциятордың ойлап табушысы ретінде саналды. 1890 жылдардың аяғында секциаторлар бүкіл Еуропа мен АҚШ-та сатылды. Бүгінде секкаторларды бағбандар, шарапшылар және жеміс өсірушілер кеңінен қолданады. Әлемдегі алғашқы қармақ кескіштерін 1923 жылы Германияның Киль қаласында Уолтер Шрёдер әзірлеп, өндірді. Бұл машиналар "Original LÖWE" деп аталып, 1925 жылдан бастап халықаралық саудаға шығарылды. Бахко, Эдма, Фелко, Фискарс Гардена және Вольф Гартен сияқты басқа да компаниялар ағаш кескіштерін өндіреді. Секатордың тарихи нұсқаларының кең жинағын Англияның Гэмпшир штатындағы Бреймор үйінде көруге болады. Олар өздерінің ауылдық мұражайында сақталған.
Cutting plants as part of gardening dates to antiquity in both European and East Asian topiary, with specialized scissors used for Chinese penjing and its offshoots – Japanese bonsai and Vietnamese Hòn Non Bộ – for over a thousand years. In modern Europe, scissors only used for gardening work have existed since 1819, when the French aristocrat Antoine François Bertrand de Molleville was listed in "Bon Jardinier", as the inventor of secateurs. During the late 1890s, secateurs were sold all over Europe and the US. Today secateurs are widely used by gardeners, vintners and fruit farmers. The world's first anvil pruners were developed and produced in 1923 by Walther Schröder in Kiel, Germany. The pruners were given the product name "Original LÖWE" and were distributed internationally as far back as 1925. Other companies producing anvil pruners include Bahco, Edma, Felco, Fiskars Gardena and Wolf Garten. An extensive collection of historical variants of secateurs can be seen at Breamore House, Hampshire, England. They are housed in their countryside museum.
Үлгілер
Кесушіге арналған үш түрлі пышақ дизайны бар: намыл, айналма және тотуар құйрығы. Анвил кескіштерде тек бір қана қанаты бар, ол тегіс бетке жабылады; айналма бөренелерден айырмашылығы, ол екі жағынан да өткірленуі мүмкін және сәл тұншығып қалғанда сенімді болып қалады. Анкильді кескіштер қалың бұтақтарды кесу үшін пайдалы; бір жақтан сабақты шауып, тұтқаны айналдырып, басқа жақтан тарыған ағашқа қарай шауып алуы мүмкін. Қоянжар қақпақтан гөрі жұмсақ материалдан жасалады, сондықтан қақпақ қақпаққа тигенде қақпақ зақымдалмайды. Қойысқа арналған материалдар: пластик, алюминий, мырыш, мыс немесе қола қорытпалар. Беттері қатайтылған көміртекті немесе хромды болаттан жасалады. Беттің қаттылығы әдетте 54 және 58 HRC аралығында болады. Қайырманы кесу кезінде пышақ сәл солға немесе оңға ауысқанда да, оны дұрыс кесуді қамтамасыз етеді. Бұршақ кесудің соңында намысқа жетіп, оған тығыз жабыса бергенде, материал бөлек болады. Осы себепті, кене кескіштердің қақпақтары айналма кескіштерге қарағанда жұқарақ болуы мүмкін. LÖWE принципі - тұрақты тірекке қарсы жасалған кесу - кесу кесуді итермелеумен біріктіреді. Бұл мүмкін, өйткені бүйірлік және негізгі рычаг эксцентрикалық подшипникпен байланысқан. Ашық болған кезде, экцентрикалық арқаудың арқасында, пышақ мысқырдан ұзын болады. Қаптаманы жауып, бесік материалды өшіріп жатқанда, қақпақша біршама артқа тартылады. Бұл кесу үшін қажетті кесу күшін одан әрі азайтады. Олар кесуші сабақты ұрып-соғатындықтан, өлі ағаштарды кесу үшін ең жақсы. Байпас кескіш әдетте екі қайшымен бір-бірін "озып" кетеді. Беттерінің кем дегенде бірі қисық болады: жоғарғы жағы құрғақ, төменгі жағы құрғақ немесе тік. Кейбір байпас конструкцияларында тек бір қана пышақ болады, төменгі жақ кең (қосқыр сияқты), бірақ жоғарғы жақтан өтеді. Бұл санатқа екі сантиметрден қалың сабақты ұстайтын кескіш кіреді. Жас ағашты кесу үшін байпасты кесушілер артық, өйткені олар ұнтақтамай таза кесуді жасайды.
There are three different blade designs for pruning shears: anvil, bypass and parrot beak. Anvil pruners have only one blade, which closes onto a flat surface; unlike bypass blades it can be sharpened from both sides and remains reliable when slightly blunt. Anvil pruners are useful for cutting thick branches; one can bite into the stem from one direction, swing the handle around and bite further through narrowed wood from another direction. The anvil is made of a material softer than the blade, so that the blade is not damaged when it meets the anvil. Suitable materials for the anvil are plastic, aluminum, zinc, brass, or bronze alloys. The blades are made from hardened carbon or chromium steels. The hardness of the blades is generally between 54 and 58 HRC. On an anvil pruner, proper cutting is assured even if the blade swerves slightly to the left or right during cutting. As long as the blade meets the anvil at the end of the cut and fits tightly against it, the material is separated. For this reason, the blades of anvil pruners can be ground thinner than those on bypass pruners. The LÖWE principle – a drawing cut made against a fixed support – combines a drawing cut with a pushing cut. This is possible because the blade lever and base lever are connected by an eccentric bearing. When the pruners are open, the blade is longer than the anvil thanks to the eccentric bearing. When the pruners close, the blade draws back slightly while it pushes through the material. This reduces the cutting force needed to make a cut still further. Because they crush the stem they are cutting, anvil pruners are best for use on dead wood. Bypass pruners usually work exactly like a pair of scissors, with two blades "passing by" each other to make the cut. At least one of the blades will be curved: a convex upper blade with either a concave or straight lower one. Some bypass designs have only one blade, the lower jaw being broad (like an anvil) but passing the upper jaw. The ratchet pruner, which can handle stems thicker than two centimetres, fits in this category. Because they make a clean cut without crushing, bypass pruners are preferable for pruning live wood.
Ұзындығы
Секаторлардың тұтқалары қысқа және бір қолмен жұмыс істейді. Тұтқалар арасындағы пружина жауындарды жабылып қалғаннан кейін қайтадан ашып қояды. Пайдаланылмайтын кезде, жаактарды қауіпсіздік тұтқасымен немесе тұтқаларды біріктіретін бұрандамен жабық ұстауға болады. Кейбір түрлері оң және сол қолмен қолдануға арналған, ал кейбіреулерінде сүрінуді азайту және қайта-қайта пайдалану кезінде қолға стрессті азайту үшін айналатын тұтқа бар. Сондай-ақ, телескоптық кескіш деп аталатын ұзын нұсқалары бар, олар ұзақ уақытқа дейін реттеледі және тұтқалар мен бөренелер арасындағы телескоптық бағананың ішінде таған жүйесі арқылы жұмыс істейді. Бұлардың алғашқы нұсқасы аверранкатор деп аталды.
Secateurs have short handles and are operated with one hand. A spring between the handles causes the jaws to open again after closing. When not in use, the jaws may be held closed by a safety catch or by a loop holding the handles together. Some types are designed for right handed or left handed use only, and some incorporate a rotating handle to reduce friction and minimize hand stress during repetitive use. There are also longer versions called telescopic pruners, which are adjustable for long reach and operate by means of a rod system inside of a telescoping pole between the handles and the blades. An early version of these was known as an averruncator.
Беттердің түрі
Қарақтарды кесу үшін екі түрлі пышақ бар: тот баспайтын болат пен көміртек болат. Сонымен қатар титан қаптамасы бар кесу қайшылары бар. Дәнді болаттың коррозияға төзімділігі жоғары, себебі жылумен өңделгеннен кейін болат бетін қорғайтын хром оксид қабаты бар. Екінші жағынан, олар ұзаққа созылмайды. Көміртекті болат құрамында көміртегі мөлшері жоғары, бұл болатқа балқу температурасын төмендетеді, көбірек пішінділік пен беріктіктік береді және жылуды жақсы бөледі. Оның кемшіліктері - тез коррозия және бояу. Титанмен қапталған бүйірлер беріктік, өткірлік пен коррозияға қарсы теңгерімді қамтамасыз етеді. Титан мықты, коррозияға төзімділігі жоғары және қалыңдығы (саны) болаттан жартысына тең. Титан қабығы бесікті нығайтуға және коррозияға жол бермеуге көмектеседі, ал бірнеше рет өткізгеннен кейін ол астындағы болат жиегін ашып, ең жақсы жиені береді. Титан қаптамасы алтын түсті пышақпен танылады, бұл әдеттегі күміс түсті болат пышақпен салыстырғанда ерекшеленеді.
There are two different types of blades for pruning shears: Stainless steel and carbon steel. In addition there are pruning shears that have titanium coating. Stainless steel have a high corrosion resistance, due to the protective chromium oxide layer that covers the steel surface after heat treatment. On the other hand, they are not durable for long. Carbon steel has a higher carbon content, which gives the steel a lower melting point, more malleability and durability, and better heat distribution. The disadvantages are the quick corrosion and staining. Titanium coated blades offer a balance between durability, sharpness and anti corrosion. Titanium is stronger, has higher corrosion resistance, and has about half the density (weight) of steel. The titanium coating helps strengthen the blade and prevent corrosion, and after being sharpened a few times it will expose the steel edge underneath, giving the best edge with higher strength and resistance to corrosion over the length of the blade. The titanium coating is recognized by the gold colored blade as opposed to the typical silver colored steel blade.