Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нигериялық әскери офицер және революционер подполковник Патрик Чукума "Кадуна" Нзеогу (26 ақпан 1937 29 шілде 1967) - Нигерияның әскери офицері, 1966 жылы Нигерияның бірінші республикасын құлатқан Нигериялық төңкеріс кезінде жетекші рөл атқарды.
Nigerian military officer and revolutionary
Lieutenant Colonel Patrick Chukwuma "Kaduna" Nzeogwu (26 February 1937 – 29 July 1967) was a Nigerian military officer who played a leading role in the 1966 Nigerian coup d'état, which overthrew the First Nigerian Republic.
Ерте өмір
Патрик Чукума Нзеогуу 1937 жылы 26 ақпанда Кадуна қаласында дүниеге келген. Сол кезде қала Солтүстік аймақтың астанасы болды. Аниома отбасында туылған ол Кадунадағы екі христиан мектебінде бастауыш және орта білім алды, олар - Сент-Жозефтің католик бастауыш мектебі және Сент-Джон колледжі. Екінші сыныпта Нзеогу Кристиан Ануфуромен дос болады. 1957 жылдың наурыз айында Нзеогуу Батыс Африкадағы Корольдік шекаралық күштердің Нигерия полкында офицерлік курсант ретінде әскери қызметке қабылданды және Алтын жағалауда 6 айлық алдын ала оқудан өтті. Ол 1957 жылы қазанда оқуын аяқтап, 1959 жылы Англиядағы Sandhurst Корольдік әскери академиясына оқуға түсті. Кейіннен ол Хайтеде взвод офицері курсынан және Уорминстерде взвод командирі курсынан өтті. Нигериялық тарихшы Макс Сиоллун Нзеогуу туралы былай дейді: "Ол католик дінін қатты ұстанатын, ішімдік ішпейтін, темекі тартпайтын, бойдақ болса да, әйелдерді көп іздемейтін".
Patrick Chukwuma Nzeogwu was born on 26 February 1937 in Kaduna, Colonial Nigeria. The city was the capital of the Northern Region at the time. Born into an Anioma family, he attended two Christian schools in Kaduna for his elementary and secondary education, the Saint Joseph's Catholic Primary School and the Saint John's College. At the second school, Nzeogwu became close friends with Christian Anufuro. In March 1957, Nzeogwu enlisted as an officer cadet in the Nigeria Regiment of the Royal West African Frontier Force and proceeded on a 6 month preliminary training in the Gold Coast. He completed his training there in October 1957 and proceeded to the Royal Military Academy Sandhurst in England where he was commissioned as an infantry officer in 1959. He later underwent a platoon officer's course in Hythe and a platoon commander's course in Warminster. Nigerian historian Max Siollun described Nzeogwu as a "devout catholic, a teetotaler, a non smoker, and despite being a bachelor, did not spend much time chasing women".
Әскери мансап
1960 жылы мамыр айында Нигерияға оралғанда, Зэзогву Енугудағы Нигерия полкінің 1-ші батальонына жіберілді, онда майор Джонсон Агуии Иронси британдық офицердің қолында екінші болды. Кейіннен ол Кадунадағы 5-ші батальонға жіберілді, онда Олсугун Обасанжомен дос болды. 1961 жылы Конгода қызмет еткеннен кейін, Нзеогуу Лагосқа жіберілгенге дейін 6 ай бойы Зариядағы армияның оқу-жаттығу қоймасында оқу офицері болып тағайындалды. Нигерия армиясының барлау корпусының (NAIC) басында 1962 жылы 1 қарашада капитаны ПГ Харрингтон (BR) екінші дәрежелі бас штаб офицері (GSO2 Int) ретінде құрылған Корольдік Нигерия армиясының далалық қауіпсіздік бөлімі (FSS) болды. FSS негізінен қауіпсіздік ұйымы болды, оның функцияларына Нигерия армиясының (NA) қызметкерлерін тексеру, құжат қауіпсіздігі және қарсы барлау кірді. Майор Зензогу 1962 жылдың қарашасынан 1964 жылға дейін осы лауазымға тағайындалған алғашқы нигериялық офицер болды. Әскери барлау қызметкері ретінде ол Обафеми Аволоу мен басқа да "Акция тобы" партиясының мүшелерінің елге опасыздық қылмысы бойынша тергеуіне қатысқан. Олсугун Обасанжоның айтуынша, "Чукумама [Нигерияның] ұлттық қауіпсіздігі және тергеліп жатқандар туралы кейбір қатал пікірлер айтты. Егер ол өз еркіне сай әрекет еткен болса, бүкіл істі басқаша шеше алар еді", - деді ол. Nzeogwu әскери барлау офицері ретінде кейбір әскер әріптестеріне қарсылық білдірді және тіпті әскердің мемлекеттік министрі Ибрагим Такамен қақтығысты. Nzeogwu әскерилерді жаңа күресу техникасына үйрету үшін "Дамиза" (Тигр операциясы) атты екі күндік түнгі жаттығуды ұйымдастыру арқылы дайындықты бастады. Әскер жаттығуларын 1-бригаданың бас штабының басшылары бекітті, олар Nzeogwu-ның нақты ниеттерін білмейтін сияқты, ал бригада майоры Альфонсо Кэши бригаданың барлық бөлімшелеріне жаттығудың сәтті өтуіне өз күшін қосу туралы хабар жолдады. Майор Кеши "Дамиса операциясы" әскери айла-шарқ екенін түсінгенде, операцияға қарсы әрекет ету тым кеш болды. Солтүстіктің премьер-министрі Сер Ахмаду Беллоның ресми резиденциясына шабуыл жасады. Бұл соғыс қанды төңкеріс болып, солтүстіктің және Батыс Нигерияның премьер-министрлері өлтірілді. Сондай-ақ, премьер-министр (Абубакар Тафава Балева), федералды министр (Фестус Окоти Эбо) және елдің солтүстік және батыс аймақтарындағы жоғары әскери офицерлер өлтірілді. Қазіргі үкіметте Шығыс аймақтың премьері (Майкл Окпара), Нигерия федерациясының президенті (Ннамди Азикиве) және Игбо армиясының бастығы (Джонсон Агуии Иронси) аман қалғандар болды. Nzeogwu-ның Солтүстік Нигериядағы әрекеті Солтүстік Нигериядағы төңкеріс сәттілігіне үлкен үлес қосты. Нигерия полициясы арнайы бөлімшесінің есебіне сәйкес, Нзеогу өз командасындағы жігіттерден бірі (сержант Дарамола Оегоке) қоса алғанда, кем дегенде төрт әскери және полиция қызметкерін өлтірді. Nzeogwu сонымен қатар Нигерия әскери оқу колледжіндегі өзінен жоғары офицері полковник Раф Шодейндедің өліміне қатысты. Лагостағы төңкеріс сәтсіз болғандықтан, майор Адевале Адемоьеганың таңертеңгі радио хабарлауын күткеннен кейін, майор Nzeogwu түстен кейін хабарлап, Солтүстік Нигерияда әскери жағдай жариялады.
On his return to Nigeria in May 1960, Nzeogwu was posted to the Nigeria Regiment's 1st Battalion in Enugu where Major Johnson Aguiyi Ironsi was the second in command under a British officer. He was later posted to the 5th Battalion in Kaduna where he became friends with Olusegun Obasanjo. After serving in the Congo in 1961, Nzeogwu was assigned as a training officer at the Army Training Depot in Zaria for about 6 months before getting posted to Lagos to head up the military intelligence section at the Army Headquarters where he was the first Nigerian officer. The forerunner of the Nigerian Army Intelligence Corps (NAIC) was the Field Security Section (FSS) of the Royal Nigerian Army, which was established on 1 November 1962 with Captain PG Harrington (BR) as General Staff Officer Grade Two (GSO2 Int). The FSS was essentially a security organization whose functions included vetting of Nigerian Army (NA) personnel, document security and counter intelligence. Major Nzeogwu was the first Nigerian Officer to hold that appointment from November 1962 to 1964. As a military intelligence officer, he participated in the treasonable felony trial investigations of Obafemi Awolowo and other Action Group party members. According to Olusegun Obasanjo, "Chukwuma had some scathing remarks to make about [Nigeria's] national security, and about those who were being investigated. If he had his way, he said, his treatment of the whole case would have been different". Nzeogwu reportedly antagonised some army colleagues in his capacity as a military intelligence officer and even clashed with the Minister of State for the Army, Ibrahim Tako. Nzeogwu had started his preparation by organizing a two day night exercise "Damisa" (Operation Tiger) to train soldiers in new fighting techniques. The exercise was approved by authorities of the 1st Brigade Headquarters apparently unaware of the real intentions of Nzeogwu and the Brigade Major, Alphonso Keshi had sent circulars to all units operating under the Brigade to contribute troops towards the success of the exercise. By the time Major Keshi realized "Operation Damisa" was actually a military conspiracy it was too late to counter the operation. on a supposed military exercise, taking them to attack the official residence of the premier of the north, Sir Ahmadu Bello, in a bloody coup that saw the murder of the Premiers of Northern and Western Nigeria. The Prime Minister (Abubakar Tafawa Balewa), a federal minister (Festus Okotie Eboh), and top army officers from the Northern and Western regions of the nation were also murdered. From the existing government, the premier of the Eastern region (Michael Okpara), the President of the Nigerian federation (Nnamdi Azikiwe) and the Igbo Army Chief (Johnson Aguiyi Ironsi) were notable survivors. Nzeogwu's modus operandi in the North contributed in no small measure to the success of the coup in Northern Nigeria. According to a Nigerian Police Special Branch Report, Nzeogwu executed at least four army and police security personnel including one of the men on his team (Sergeant Daramola Oyegoke). Nzeogwu also participated in the execution of Col. Raph Shodeinde, his superior officer at the Nigerian Military Training College After waiting for an early morning radio announcement from Major Adewale Ademoyega in Lagos which did not take place because of the failure of the coup in Lagos, Major Nzeogwu made a mid afternoon announcement, declaring martial law in Northern Nigeria.
Тұтқындау
Кадунадан шыққан хабардан кейін, Nzeogwu Лагосқа шабуыл жасау үшін күш жинап жатыр деген ақпараттан кейін, армияның қолбасшысы генерал-майор Агии Иронси Кадунаға Nzeogwu-ның қатты құрметтейтін адамы, подполковник Конрад Нваво бастаған елшілерді жіберді. Майор Нзеогу генерал Иронсидің келіскен шарттарын қойды. Агуи Иронси билікті өз қолына алды, ал Nzeogwu кейіннен 1966 жылдың 18 қаңтарында Лагоста тұтқындалды. Бұл Nzeogwu мен Ironsi арасында бұрын жасалған келісімдерге қайшы келеді. 1967 жылы 29 шілдеде Биафраның лейтенанты дәрежесіне көтерілген Нзеогу. Полковник Нсукка маңында капитан Мохаммед Инуа Вушишидің 21-ші батальонының федералды әскерлеріне қарсы түнгі барлау операциясы кезінде тұтқындалып қалды. Ол соғыста қаза тауып, оның денесі кейіннен анықталды; алайда оның әпкесі федералды әскерлер қорлауын болдырмау үшін өзін-өзі өлтіргенін айтты. Биафра жеңілгеннен кейін Нигерияның әскери басшысы генерал Якубу Говон Кадунадағы әскери зиратта толық әскери құрметпен жерленуге бұйрық берді.
Following the announcement from Kaduna, and information that Nzeogwu was gathering forces to attack Lagos which was a huge possibility at the time, Commander of the Army, Maj. Gen. Aguiyi Ironsi sent emissaries led by a man Maj. Nzeogwu heavily respected, Lt. Col. Conrad Nwawo, to Kaduna to negotiate peace talks with Maj. Nzeogwu and a possible surrender. Maj. Nzeogwu set conditions which Gen. Ironsi agreed to. Aguyi Ironsi assumed power, and Nzeogwu was later arrested in Lagos on 18 January 1966 contrary to agreements earlier reached between Nzeogwu and Ironsi. On 29 July 1967, Nzeogwu who had been promoted to the rank of a Biafran Lt. Colonel was trapped in an ambush near Nsukka while conducting a night reconnaissance operation against federal troops of the 21st battalion under Captain Mohammed Inuwa Wushishi. He was killed in action and his corpse was subsequently identified; however his sister insisted he killed himself to avoid being humiliated by the federal troops. After the defeat of Biafra orders were given by the Nigerian military head of state General Yakubu Gowon, for him to be buried at the military cemetery in Kaduna with full military honours.
Мұра
Кейбір көзқарастар Nzeogwu-ны революционер ретінде романтикалық сипатқа ие етті, бірақ оның әрекеттері 15 қаңтар 1966 жылы төңкеріс жасаушылармен бірге демократиялық жолмен сайланған Нигерия үкіметіне қарсы төңкеріс болды. Төңкеріс нәтижесінде билік басшылары өлтірілді және 13 жылдық әскери билік (1966-1979 жылдар) орнады, 1979-1983 жылдар аралығында демократиялық Нигерия үкіметі орнады, оны 1999 жылға дейін тағы 16 жыл созылған әскери интервенция тоқтатты.
Some viewpoints have romanticized Nzeogwu as a revolutionary however his actions along with those of the 15 January 1966 coup conspirators constituted a putsch against a democratically elected Nigerian government. The coup resulted in the murder of top government officials and gave way to a 13 year stretch of military rule (1966 to 1979), punctuated by a democratic Nigerian government from 1979 to 1983, which was stopped by another military intervention that lasted an additional 16 years until 1999.