Кіріспе

Мохаммед бен Мицзянь (; 1897 жылы 1 ақпан - 1975 жылы 1 мамыр) - Бени Ансардан шыққан марокколық маршал. Испанияда Азамат соғысы кезінде ол Регулярлар Индигенс әскерлерінің бір бөлімін басқарды, олар Ұлттық армияның соққы әскерлерін құрды. Олардың жаудағы қаталдықтары испандық республика армиясының қатарында өте қорқынышты болды. Франконың Испаниядағы көптеген жоғары әскери лауазымдарды атқарғаннан кейін Мицциан испан армиясының генерал-лейтенанты дәрежесіне жетті. 1957 жылы король Мохаммед V шақырғаннан кейін, ол Марокконың тәуелсіздігіне байланысты Мароккоға көшті. 1970 жылы ол фельдмаршал болды және Марокко армиясында бұл атақты иеленген жалғыз адам.

Отбасы

1897 жылы 1 ақпанда Бени Ансарда туған, Мазуджа руының хаиді, испандық Мизиан "эль Буэно" ("Жақсы") деп аталатын Бел Касем әл Захрави әл Мазуджи әл Калейдің ұлы.

Испанияда

1913 жылы Испанияның Толедо қаласындағы әскери академияға оқуға түсіп, әкесі қайтыс болғаннан кейін король Альфонсо XIII-нің қамқорлығына ие болды. Алферес (аффицер) дәрежесін алғаннан кейін Мицциан ұзақ уақыт бойы Марокконың испан протекторатының Африка армиясында қызмет етті. 1921 жылы Әбделкримге қарсы Риф соғысына қатысқан. 1923 жылы ол капитан, ал 1925 жылы испан колониялық армиясының қолбасшысы болды. Осы уақыт ішінде ол Франсиско Франкомен тығыз достық қарым-қатынас орнатты, оның өмірін бір рет құтқарды.

Испаниядағы азаматтық соғыс

1936 жылғы шілдедегі төңкеріс кезінде Мицзиан Мелильядан 20 км қашықтықтағы Сеганган қаласында орналасқан Регулярдың 5-ші II Tábor командашысы болды. Ол тез арада көтерілісші топтың жағына шығып, Испаниядағы Азамат соғысының алғашқы шайқасында, командирлер көтеріліске қатысудан бас тартқан Мелильядағы Аталайонның гидроавион базасына шабуыл жасады. Посты қорғаған адал әскерлер берілсе де, базаның командирлері, командир Вирджилио Лерет Руи және екінші лейтенанттар, Армандо Гонсалес Коррал және Луис Кальво Калавия келесі күні таңертең гарнизонның барлық адамдарымен бірге өлтірілді, олардың жерленген жері белгісіз. Мицзиан кейін Регулярлармен бірге жарты аралға көшіп барды, онда ол генерал Моланың республикашылдар қатарына үрей салу саясатын құлшыныспен жүзеге асырды. Navalcarnero шайқасынан кейін американдық тарихшы Джон Томпсон Уитакер испандық республика тұтқындары арасында Мицциан жеке тергеген екі жас милиция әйелдері болғандығын жазды, содан кейін оларды өз адамдарына тапсырды. Уайтакер қыздардың тағдыры туралы алаңдаушылығын білдірген кезде, ол "Қорыққан күйде, көмексіз ашулы күйде болды" Мезиан екі жасөспірім әйелдің "өз әскерлерінің қолынан бір рет төрт сағаттан артық өмір сүре алмайтынын" мәлімдеген кезде. Франсиско Франконың қолбасшылығындағы Африка армиясы Толедоны 1936 жылы 27 қыркүйекте басып алғаннан кейін, Мицциан өз әскерлерімен бірге әскери ауруханаға барып, 200-ден астам жарақаттанған республикалық отаршылдарды төсектерінде өлтірді. Бұл Алказар қоршауының кек алуы ретінде. Регуляр әскерлерінің өрескел қатыгездігі мен ойланбасты мінез-құлқы кездейсоқ емес, бұл Франконың әскери машинасының есептелген жоспарының бір бөлігі болды, бұл соққы әскерлері оларды demoralize үшін республикашылар арасында қорқыныш таратады. Мадридте Мицциан Университет қаласы шайқасында жарақат алды. Сауыққаннан кейін подполковник болып тағайындалды және галисиандық колоннаның басында Овьедо қоршауына қатысты. Кейінірек Азамат соғысында, 1938 жылы, ол полковник болып тағайындалды және Франко армиясының Бірінші Наварра дивизиясының (1a División de Navarra) қолбасшысы болып тағайындалды, оның басында ол Эбро шайқасына қатысты, 1938 жылдың қазан айында Сера-де-Каваллстағы шайқастың тұйық тұсын бұзып, 19 бекіністі жау позициясын басып алды, 1500 республикалық әскерді өлтірді және 1000 тұтқынға алды. Көп ұзамай Эль Мицциан өзінің әскерлерімен Каталонияның шабуылға шығуына көшті. Испания Республикасының жеңілісінен кейін Франко Миццианды Солтүстік Африка жағалауындағы Сеутаның генерал-командующиі етіп тағайындады. 1953 жылы генерал-лейтенант дәрежесіне көтеріліп, VIII әскери аймақтың генерал-капитаны ретінде Испанияның солтүстік-батысындағы Галисияға жіберілді. 1955 жылы ол Канар аралдарының генерал-губернаторы болып тағайындалды, бұл оның испан қарулы күштеріндегі соңғы лауазымы болды.

Мароккода

1956 жылы Марокко тәуелсіз ел болды, ал король Мохаммед V Мицзианды жаңа Корольдік Марокко армиясының қайта ұйымдастырылуын қолға алуға шақырды. Мицциан Франкодан Испания армиясындағы міндеттерінен босатуды ресми түрде сұрады және өтініш 1957 жылы 22 наурызда орындалды. 1964 жылы Мицзиан Марокконың қорғаныс министрі болып тағайындалды, ол екі жыл бойы осы лауазымға қызмет етті, ол Испанияға оралғаннан кейін патша Хасан II оны "испан мемлекетіне деген ізгі ниеттің белгісі ретінде" елші етіп тағайындады. 1970 жылға дейін Мадридтегі Марокко елшілігінде тыныш өмір сүрді, содан кейін Мароккоға мемлекеттік министр болып тағайындалды. Сол жылдың қараша айында ол фельдмаршал дәрежесіне көтерілді. 1975 жылдың наурызына дейін Марокко үкіметінің мемлекеттік министрі қызметін атқарды, ол ауыр науқастанып, Мадридке емделу үшін ұшып келді. Ол сол жылдың мамыр айында Мадридтегі Әскери-әуе күштерінің ауруханасында қайтыс болды, ал оның сүйегі кейіннен туған елінде жерлеу үшін Мароккоға ұшып жеткізілді.

Мұражай

2006 жылы Рабатта Мұхаммед Мезианға арналған мұражай ашылды. Ол Франконың сыйлығы ретінде берілген британдық елшілікке жақын үйде орналасқан. Мұражай жобасы оның қызы Лейла Мезианның бастамасымен құрылған. Жобаны жүргізген сәулетші - Касабланканың танымал сәулетшісі Мохамед Ламнауар.