Кіріспе
2001 жылы Тамил сепаратистерінің Негомбодағы жанкешті бомбалауы Бандаранайке халықаралық әуежайына шабуыл жасау - 2001 жылы 24 шілдеде Тамил Иламның азат ету жолбарыстарының (ТТИ) Қара жолбарыстарының Шри-Ланканың Катунаякедегі SLAF әуе әскерінің базасына және оған іргелес Бандаранайке халықаралық әуежайына жасаған жанкешті шабуылы. Шабуыл Шри-Ланка үкіметімен соғыста ТТТИ жасаған ең батыл шабуылдардың бірі болды және елдің әскери, экономикасы мен әуе компаниясына үлкен әсер етті.
The Bandaranaike International Airport attack was a suicide raid Black Tigers of the Liberation Tigers of Tamil Eelam (LTTE) on 24 July 2001 on the Sri Lanka Air Force base SLAF Katunayake and the adjoining Bandaranaike International Airport in Katunayake, Sri Lanka. The attack was one of the boldest the LTTE mounted during its war with the Sri Lankan government, and had a profound impact on the country's military, economy, and airline industry.
Өмірбаян
2001 жылы Бандаранайке халықаралық әуежайы (BIA) аралдағы халықаралық рейстерді жүзеге асыратын жалғыз әуежай болды және ұлттық тасымалдаушы SriLankan Airlines әуежайы ретінде қызмет етті, оның әуе кемелері оның объектілерінен қызмет көрсетіп, жұмыс істеді. Ол аралға коммерциялық жүк тасымалы үшін негізгі әуежай ретінде қызмет етті. SLAF Катунаяке - Шри-Ланка әуе күштерінің ең үлкен әуе базасы, онда екі ұшқыштар эскадрильясы, No. 10 "Жауынгерлік" эскадрилья және No. 4 тікұшақ эскадрильясы сол кезде истребитель, жер шабуылы, жаттықтыру реактивті ұшақтары мен тікұшақтардан тұратын. 1986 жылы Air Lanka 512 рейсіне салынған бомба жарылып, 21 азамат қаза болды. Нәтижесінде қауіпсіздік күшейтілді және жоғары қауіпсіздік аймағы ретінде жіктелді. Басты әуе активтері болғандықтан, эскадрильялар орналасқан екі ангар әуе базасының V аймағы ретінде саналды. Шри-Ланкадағы Азамат соғысының өршуімен ТТТИ Шри-Ланканың экономикасын тұрақсыздатуға бағытталған негізгі экономикалық мақсаттарға қарсы өзін-өзі өлтіру шабуылдарын жоспарлай бастады. Бұларға 1996 жылғы Коломбо портына шабуыл және Коломбо орталық банкінің бомбалауы кіреді. SLAF-қа BIA-ның қауіпсіздігін қамтамасыз ету тапсырылды. 1999 жылы ТТТИ 1996 жылы жоғалтқан Джаффна түбегін қайта басып алу үшін науқан бастады. 2000 жылдың сәуірінде үлкен өзгеріс болды, ол Елефант асуын басып алды, содан кейін ТТТИ Жафнаны қайта басып алу және Жафна түбегіндегі Шри-Ланка армиясының үш оқшауланған дивизиясын жеңу үшін күш-жігерін екі есе арттырды. Шри-Ланка үкіметі Жаффнадағы дивизиялардың атыс күшін күшейту үшін әскери жабдықтарды бұрын-соңды болмаған көлемде импорттап, жоғалған жерді қайтарып алу үшін қарсы шабуыл жасады. Тапсырыс берудің апаттық бағдарламасының бір бөлігі ретінде әуе күштері өзінің қазіргі инвентаризациясына бірнеше IAI Kfir-ді алды және арнайы жердегі шабуыл үшін Миг 27-ді, алдын ала ұшқыштарды даярлау үшін K 8 Каракоруммен бірге енгізді. Кфирлер мен Мигтер No-ге қосылды. 10-шы эскадрилья ТТТИ нысаналарына SLAF Катунаякеден бомбалауды көбейту. Осы уақыт ішінде Эрик Солхейм бастаған норвегиялық бастамалар бітімге келісу үшін. Шри-Ланканың және шетелдік барлау қызметі ТТТИ-нің әуе шабуылдарына тікелей жауап ретінде Катунаяке қаласына шабуыл жасағысы келетінін растады.
Шабуыл жасау
2001 жылдың 23 шілдесінде сағат 9:00 шамасында 14 адамнан тұратын "ТТТИ Қара жолбарыстары" тобы "Mitsubishi Fuso Rosa" автокөлігімен "SLAF Katunayake" әскери-техникалық базасының батыс шетіне жақын Куранадағы "Major Raj Fernando" ойын алаңында болды. Кейін "Қара жолбарыстың" теңіз арқылы Негомбо қаласына жеткені және оны ЛТТИ-нің құпия бөлімдерінің қызметкерлері қарсы алып, Куранаға жеткізу үшін логистикалық шаралар ұйымдастырғаны туралы күдік туды. Майор Радж Фернандо ойын алаңында олар киініп, шабуылға дайындалып, түнгі сағат 9.30-да әуе базасының периметріне жолдама алды. Бұл топты жергілікті тұрғындар байқап, екі SLAF полкінің ұшқыштарынан тұратын периметрлік патрульге хабарлаған, олар ойын алаңына келіп, Қара жолбарыстардың артында қалдырған заттарын тауып алған, бірақ дабыл қағып, ескерту жасамаған. Түске қарай барлық ашық сигнал Біріккен операциялар штабына жетіп, генерал Ратват пен жоғары офицерлер әуе базасына ұшып барып, шабуылдан болған залалдарды қарап шықты. Олар ұшу-қону жолын дереу тазартуды тапсырды, ал ол кешке дейін аяқталды. Ұшу-қону жолағын тазалағанда, No 27 Миг-27 және КФИР ұшақтары 10-шы эскадрилья солтүстік және шығыс провинцияларда ТТТИ нысаналарына ұшақпен бомбалауды бастады. Әуе маршалы Вераккоди оқиғаға қатысты бұрынғы провист-маршал Виджит Теннекуонның төрағалығымен тергеу сотын тағайындауға келісті, ал президент Кумаратхугна Шри-Ланка полициясына 60 детективпен өз қылмыстық тергеуін бастауға бұйрық берді. Әуе коммандері Ратнайак авиакоммодор Анандқа есеп берді, ол Әуе күштері командиріне есеп берді, ал Әуе коммандері Абейсурия Әуе күштері операциялары директорына есеп берді. SLAF базалық командирі Бандаранайке халықаралық әуежайының қауіпсіздігін бақылауға алмады және оның қауіпсіздік жоспары өткен жылдың қараша айында SLAF операциялық дирекциясына ұсынылды және бекітілмеді. Шабуыл Шри-Ланка экономикасына тән зияннан басқа да үлкен әсерін тигізді. Шри-Ланка порттары мен әуежайларының сақтандыру сыйлықақысы күрт өсті, өйткені олар терроризмге бейім деп саналды, сондықтан кемелер мен ұшақтар Шри-Ланкаға импорттық шығындарды көбейтуден және экспортты азайтудан аулақ болды. Аралдағы жалғыз халықаралық әуежайдың жабылуы туризмнің күрт төмендеуіне әкелді, ол жылдың соңында 15,5% -ға төмендеді. 2001 жылы ЖІӨ өсімі теріс 1,4% болды, бұл 1948 жылы тәуелсіздік алғаннан бері бірінші рет қысқарды, бұл 2001 жылдың желтоқсанында президент Чандрика Кумаратунганың партиясы Біріккен халықтық бостандық альянсы парламенттік сайлауда жеңілді.