Кіріспе

Филиппиндік Моро террорисі (19682017) 2017 жылдың 16 қазанында таңертең Филиппин армиясы оны Омар Маутемен бірге Марави шайқасында өлтірді.

Ерте өмір

Федералды тергеу бюросы мен АҚШ Мемлекеттік департаментінің әділдік үшін сыйақылар бағдарламасына сәйкес, Иснилон Тотони Хапилон 1966 жылы 18 наурызда Филиппиннің Базилан провинциясының Лантаван қаласында дүниеге келген. Филиппин Daily Inquirer газетінің хабарлауынша, оның бес бауыры бар, ал әкесі Хапилон Тотони есімді ауыл имамы болған. ФБР-дің ең іздестірілген террористер тізімі мен кейбір газеттер, соның ішінде Филиппин Daily Inquirer, The Straits Times және The Philippine Star, Хапилон Филиппин университетінен инженерлік білімі бар деп хабарлады. 2017 жылдың 31 мамырында Филиппин университеті бұрынғы хабарларды жоққа шығарып, Isnilon Hapilon есімді түлек немесе бұрынғы студент туралы ешқандай деректері жоқ екенін мәлімдеді. Хапилонды анықтау үшін АҚШ үкіметі оның тұлғасын "жақындары сүйетін, өз қабілеттеріне мақтанған және сенімді" және оның дене бітімі "жеңіл, шашы және сәл мысығы болуы мүмкін" деп сипаттады. ФБР-ге сәйкес, ол Әбу Мусаб, Сол, Әбу Туан, Еснилон және Салахуддин сияқты бірнеше жалған есімдерді қолданған.

Әбу Саяф

Сампинитте жасырынған кезінде МНЛФ-пен риза болмаған Хапилон Абдураджак Абубакар Джанджалани бастаған Әбу Саяф тобына қосылды, ол оның діни ұстазы болды. Ақырында ол Әбу Саяфтың қатарларынан шығып, топтың жетекшілерінің біріне айналды. 2002 жылдың маусым айында Хапилон және басқа да төрт Әбу Саяф басшылары - Каддафи Джанджалани, Хамсираджи Маруси Сали, Алдам Тилао және Жайнал Антел Сали, Джуниор - 2000 жылы Дос-Пальмаста он жеті филиппиндікті және үш американдықты ұрлап, америкалықтардың бірі Гиллермо Собероның басын кескені үшін АҚШ үкіметі тарапынан істі тергеуге алынды. 2000 жылы тамыздағы Джеффри Шиллингті ұрлау және екі тұтқынның өлімі - американдық миссионер Мартин Бернхам және филиппиндік медбике Эдибора Яп - айыптау актісінде келтірілген. 2017 жылы сотталған бес адамның ішінде Хапилон ғана тірі қалған. 2006 жылы 24 ақпанда ол Джанджалани мен Жаңыл Сали кішімен бірге ФБР-дің ең іздестірілген террористер тізіміне енгізілді. АҚШ Мемлекеттік департаментінің "Әділет үшін сыйақылар" бағдарламасы 5 миллион АҚШ долларына дейін (шамамен. 256 миллион филиппиндік песо) оны тұтқындауға әкелетін ақпарат үшін. 2008 жылдың мамыр айында Хапилон Жолодағы әскери операция кезінде қолынан атып өлтірілді. Оның ұлы, Табари, сондай-ақ Әбу Саяф ұлы, өлімге ұшырады. 2013 жылдың сәуір айында Хапилон әскери шабуыл кезінде жараланды, онда Базиланның Типо-Типо қаласында сегіз исламшыл бостандықшы қаза тапты. Хапилон шабуыл кезінде басына "жеңіл жара" алды, бірақ оның ізбасарлары оны солдаттар базаны басып алу алдында аман-есен алып кетуге тырысты. АҚШ-тың құпия қызметі оның инсульт алған болуы мүмкін екенін мәлімдеді.

Филиппиндегі Ирак пен Леванттың Ислам мемлекеті

2014 жылдың 23 шілдесінде Хапилонның басқа да бетперделі еркектермен бірге видеосы YouTube-қа жүктелді, онда олар ИМ-нің басшысы Әбу Бакр әл Бағдадиге адалдық ант берді. 2016 жылдың 9 сәуірінде Хапилон мен Базиланның қолбасшысы Фуружи Индама 150 Абу Саяф ұлысын Басланның Типо Типо қаласында үкіметтік күштерге қарсы шабуылға алып барды. Он сағатқа созылған атыста кем дегенде он сегіз жауынгер қаза тауып, елуден астам жауынгер жарақат алды. Хапилонның ұлы Убайда осы кездегі қақтығыста қаза тапқан Әбу Саяфтың бес жауынгерінің бірі болды. Хапилонды тұтқындау немесе өлтіру үшін қосымша үкіметтік күш жіберілді. 2016 жылдың 21 маусымында ИМИЛ-дің "Түсті құрылым" деп аталатын видеосы Хапилонды Филиппиндегі Ислам мемлекеті джихадистерін басқаруға уәкілетті муджахид ретінде таныды және оны Оңтүстік-Шығыс Азияның әмірі деп атады. Видеода сондай-ақ Оңтүстік-Шығыс Азияның исламшыл боевиктеріне Филиппинге барып, джихадқа қатысуға шақыру жасалды. 2017 жылдың қаңтар айында ИМ оны өз мүшесі ретінде мойындады. Ол Бутигте, Ланао дель Сурде Мауте тобын түзетіп, Абу Сайяфқа қосылып, Филиппинде Ислам мемлекетін құрған. Кейіннен ол "Филиппин провинциясының" әмірі болып тағайындалды. 2017 жылдың мамыр айында Филиппин қарулы күштерінің және Филиппин ұлттық полициясының Хапилонды басып алу жөніндегі бірлескен операциясы кезінде Мауте тобының шабуылшылары Маравиде шабуыл жасады. Сол кезде Хапилон өзінің жақтастарымен бірге Маравиде болды. Ол жарақаттанған деп саналады. 16 қазанда Иснилон мен Омар Мауте Маравидегі әскери операция кезінде қаза тапты, онда 17 адам құтқарылды. Өлім-жітім туралы Қорғаныс министрі Дельфин Лоренцана растады. Лоренцана 21 қазанда ФБР-нің АФП-ның табылған дененің ДНК-сы Хапилонның денесіне сәйкес келетінін растағанын мәлімдеді. Бұл туралы Маниладағы АҚШ елшілігінің заңгер атташесі Ламонт Силлер және елшіліктің өкілі Молли Косина растады.