Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гүлді бұтаның түрі Eriogonum fasciculatum - бұл Калифорниялық қара бидай және жалпақ жоғарғы қара бидай деген жалпы атаулармен танымал жабайы қара бидай түрі. Бұл түрдің кішкентай, ақ және қызғылт гүл шоғыры бар, олар мақта тәрізді әсер береді, бұл түрдің өсіруі әртүрлі болады. Бұл өсімдік өзінің әр түрлі мекендерінде өте пайдалы, ол көптеген жәндіктер мен сүтқоректілердің түр-түріне маңызды азық-түлік көзі болып табылады. Сонымен қатар, ол адамдар үшін эрозияны бақылау, өрттен кейінгі жағдайларды жою, шұңқырларға отырғызылған кезде егіннің өнімділігін арттыру және мекен-жайларды қалпына келтірудің жоғары құндылығын қоса алғанда, көптеген экожүйелік қызметтер көрсетеді.
Species of flowering shrub
Eriogonum fasciculatum is a species of wild buckwheat known by the common names California buckwheat and flat topped buckwheat. Characterized by small, white and pink flower clusters that give off a cottony effect, this species grows variably from a patchy mat to a wide shrub, with the flowers turning a rusty color after blooming. This plant is of great benefit across its various habitats, providing an important food resource for a diversity of insect and mammal species. It also provides numerous ecosystem services for humans, including erosion control, post fire mitigation, increases in crop yields when planted in hedgerows, and high habitat restoration value.
Сипаттама
Eriogonum fasciculatum сыртқы түрі өзгермелі, биіктігі мен көлденеңдігі жағынан бір-біріне жақын орналасқан, бір-біріне жанаспалы, тығыз шүберек немесе бұта құрайды. Сабағы ұзын, ал сортқа байланысты жүнді, түкті немесе тегіс болуы мүмкін. Жапырақтары ұзын және кең, ұзын, тар сызықтық пішінді, ал жапырақтың шеттері (шектер) астына оралады. Гүлжапырағы биіктігі мен ені 3 - 8 қаптамамен биіктігі мен ені 5 - 8 см. Гүлдері тығыз, қырлы шоқпарларда шығады, әр гүлдің түсі қызғылт және ақ, ені бірнеше миллиметр. Жемісі - ахена, үлкен және түксіз.
Eriogonum fasciculatum is variable in appearance, forming a patchy, compact mat or shrub approaching in height and across. The stems are up to long, and may be wooly, hairy, or smooth depending on the variety. The leaves are up to long and wide, with a long, narrow linear shape, and the edges of the leaves (margins) are rolled under. The inflorescence is up to tall by wide, with 3 to 8 involucres that are up to tall and wide. The flowers appear in dense, frilly clusters, with each individual flower colored pink and white and only a few millimeters across. The fruit is an achene, up to large and lacking any hair.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Бұл кең таралған бұта АҚШ-тың оңтүстік-батысында, Калифорнияда және Мексиканың солтүстік-батысында өседі. Бұл Калифорния мен Бая Калифорнияның жағалаулары мен шөлдерінен; шығысқа қарай Оңтүстік Калифорнияның жағалаулары, Трансверс жоталары және Жарым арал жоталары арқылы; әрі қарай шығысқа қарай Сонора және Мохаве шөлдері мен Ұлы бассейнге дейін кездеседі. Сондай-ақ, Баха-Калифорния-Сур аймағына, Tres Virgenes және Vizcaino түбегіне дейін таралған. Кейбір тайпалар жапырақтардан, сабақтардан және тамырлардан шай жасайды; ал басқа тайпалар тұқымдарды шикі тұтынады немесе қазық пен пісірілген тағамдарға пайдаланады. Тонгвалар бұл өсімдікті вилакал деп атайды. Олар гүлдену алдында жапырақтарын жинап, қатты, қалың шай жасайды. Зуни халқы ұнтақталған тамырдан жасалған палитраны кесінділерге, жебе немесе оқ жараларына қолданады. Бала туғаннан кейін тамырдың қайнатылып алынған бөлігі жараларды емдейді. Бұл қоспаны сондай-ақ, ауызша естімеу және салқын ауыз ауруларына да қолданады.
This common shrub is native to the Southwestern United States, California, and northwestern Mexico. It is found from the coasts and deserts of California and Baja California; eastwards through the Southern California Coast Ranges, Transverse Ranges, and Peninsular Ranges; and further east into the Sonoran and Mojave deserts and the Great Basin. It is also distributed into Baja California Sur south to the Tres Virgenes and Vizcaino peninsula. Some tribes make tea from the leaves, stems, and roots; whilst other tribes use the seeds to be consumed raw or used in porridges and baked items. The Tongva, who call the plant wilakal, gather the leaves before flowering to make into a strong thick tea and grind the dried roots to use for headaches and stomach problems. The Zuni people use a poultice of powdered root and apply it to cuts and arrow or bullet wounds. A decoction of the root is taken after parturition to heal lacerations. This same decoction is also taken for hoarseness and colds involving the throat.
Жабайы табиғат
Бұл түр Калифорниядағы ең маңызды бал көзі болып табылады, ол жергілікті аралар мен басқа да тозаңдырғыштардың көптеген түрлеріне тартымды, сондай-ақ құрғақ жерлерде көптеген айлар бойы нектардың жақсы көзі болып табылады. Сондай-ақ, ондағы бал аралары (Apis mellifera) да көп.
This species is the most important native source of honey in California, particularly attractive to numerous species of native bees and other pollinators, and is a good source of nectar over many months in dryer areas. It also attracts introduced honey bees (Apis mellifera).
Өсіру
Eriogonum fasciculatum сәндік өсімдік ретінде, жергілікті өсімдіктер, құрғақшылыққа төзімді және жабайы жануарлар бақтарында отырғызу үшін, сондай-ақ үлкен жобаланған табиғи ландшафты және тіршілік ортасын қалпына келтіру жобалары үшін өсіріледі. Ол сондай-ақ шұңқырларда дақылдардың өнімділігін арттыру, өрттен кейінгі аймақтарды азайту және эрозияны бақылау үшін қолданылады.
Eriogonum fasciculatum is cultivated as an ornamental plant, for planting in native plant, drought tolerant, and wildlife gardens, and for larger designed natural landscaping and habitat restoration projects. It is also used in hedgerows to increase the yield of crops, to mitigate post fire areas, and for erosion control.