Кіріспе

Исламның темекіге қатысты көзқарасы әр аймақта әр түрлі. Темекі немесе жалпы темекі шегу Құранда немесе хадисте нақты айтылмаса да, қазіргі ғалымдар оны мүлдем зиянды деп айыптады және кейде темекі шегуге тыйым салды (харам деп жариялады) денсаулыққа келтіретін ауыр зиянның нәтижесінде. Темекі фәтуасы - мұсылмандардың темекі тартуына тыйым салатын фәтуа (исламдық заң шығару). Араб мұсылмандары темекі шегуге тыйым салады (Сауд Арабиясы әлемде темекі шегетін халықтың пайызы бойынша 23-орында тұрса да), ал Оңтүстік Азияда темекі шегу заңды болып саналады, бірақ одан бас тартылады. Көптеген мұсылмандар үшін соңғы жылдары темекі шегудің заңды мәртебесі өзгерді, ал көптеген фетвалар, соның ішінде Каирдегі Аль-Азхар университеті сияқты белгілі билік өкілдері, қазір темекі шегуді харам (жасалма) деп санайды. Темекі шегуді тыйым салуды қолдауға келтірілген себептерге ислам заңының зиян келтіретін барлық әрекеттерге тыйым салуы жатады. Мысалы, Құран Кәрімде: "Алла жолында мал-мүлкіңді жұмсап, өз қолдарыңмен құрып кетпе!" делінген. Сонымен қатар, заңгерлер ақшаны ысырап етпеу туралы Құранның ескертулеріне сүйенеді. Темекі шегудің қауіптілігін көбірек түсіну, заңгерлердің басқа адамдарға қасақана ренжітуден, қайғы-қасірет шеккізуден немесе зиян келтіруден аулақ болуды талап етуін де алға тартты.

Сауд Арабиясы

Сауд Арабиясының Бас муфтияты шейх Мухаммад ибн Ибрахим Аал Аль Шейх "тарихтың аутентикалық цитаталар, дұрыс пікірлер және беделді дәрігерлердің пікірлері негізінде тыйым салынатынын" мәлімдеді. Мұфтият "өз-өзіңе де, басқаларға да зиян келтірме" деген сахих хадисті келтіреді. Ол Құранның бір аятына сілтеме жасап, Пайғамбарымыздың "жаман нәрселерден тыйғанын" айтты.

Біріккен Араб Әмірліктері

Біріккен Араб Әмірліктері темекі шегуге қарсы фатва шығарумен қатар, барлық мешіттердегі имамдарға 1999 жылдың 11 маусымында, жұма намазынан кейін темекі шегуге қарсы уағыз оқып беруді тапсырды.

Темекі өнеркәсібі қарсылық білдірді

1970 жылдан 1990 жылдардың аяғына дейін темекі компаниялары, соның ішінде British American Tobacco және Phillip Morris, мұсылман көпшілік елдерде темекі шегуге қарсы фетваларды бұзу науқанына қатысты. Олар темекі шегуге қарсы шыққан кез келген мұсылманды "шариғат заңына қайта оралуды қалаған фундаменталист" деп атады және "қалыптасқан үкіметке қауіп төндіреді". Темекі өнеркәсібіндегі бірнеше фирмалар Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мұсылман ғалымдарының темекі шегуге қарсы ұстанымын көтермелеуіне алаңдаушылық білдірді. 1985 жылы темекі өндіруші Филип Моррис компаниясының баяндамасында ДДҰ-ны кінәлап: "Бұл идеологиялық даму ДДҰ-ның араласуы салдарынан біздің бизнесімізге қауіп төндірді ДДҰ темекі шегуді жаман деп санайтын мұсылман фундаменталистермен күш біріктіріп қана қоймай, бұрынғы белсенді емес темекі шегушілерді діни басшыларды бұл мәселені қолға алуға шақыру арқылы одан да ары барды".