Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Аурелио Артета Эрасти (1879 жылы 2 желтоқсан - 1940 жылы 10 қараша) - символдық, кубистік және әлеуметтік реализмді қоса алғанда, бірнеше стильдерде жұмыс істеген испан суретшісі. Ол көбінесе өзінің фрескалары үшін есте қалады.
Spanish painter
Aurelio Arteta Errasti (2 December 1879 – 10 November 1940) was a Spanish painter who worked in several styles, including Symbolism, Cubism and Social Realism. He is remembered mostly for his murals.
Өмірбаян
Артета Бильбаода дүниеге келді; оның әкесі шаруа және жұмысшы еді. Ол өзінің көркемдік білімін Бильбаодағы Өнер және қолөнер мектебінде бастады. 1894 жылы оның отбасы Вальядолидке көшіп барды, сондықтан оның әкесі жұмыс таба алды. 1897 жылдан кейін Мадридтегі Сан-Фернандодағы Real Academia de Bellas Artes академиясына оқуға түсті. Отбасының кішігірім табысына ауыртпалық түсірмеу үшін ол әртүрлі кездейсоқ жұмыстарда жұмыс істеді, көбінесе көркемдік сипатта, сонымен қатар компарса ретінде биледі. ES грантының арқасында ол шетелде оқуын жалғастыра алды; алдымен Парижде (1902), онда оған Пувис де Шаванн, Гоген және Тулуза Лотрек әсер етті; содан кейін Италияда (1906), онда ол Джиото мен Рафаэльді тапты. Сол жылы ол Бильбаоға оралып, студиясын ашып, алғашқы көрмесін өткізді. 1911 жылы ол Ассоциация де Артистас Васкос негізін қалаушылардың бірі болды. 1922 жылы бірқатар көрмелерден кейін ол өзінің алғашқы қабырғалық суреттерін Мадридтегі Banco de Bilbao жаңа филиалдарында; Баск елінің тарихы мен банк кәсібі бейнеленген он екі фреска. Содан кейін ол негізінен қабырға суретшісі ретінде танымал болды. Оның екінші ірі фрескасы Логронодағы семинарияның часовнясында болды; Рикардо Бастиданың жобаларынан. 1924 жылы ол Билбао көркемсурет мұражайының директоры болып тағайындалды, бірақ үш жылдан кейін Билбао қаласы оның кейбір сатып алуларын айыптап, отставкаға кетті. Испанияның зиялылары оны қолдады, бұл ақырында Примо де Ривера режимі кезіндегі мәдени саясатты жалпы сынға алып келді. Ол көрмелерге қатысып, бірнеше марапаттарға ие болды. Испанияда Азамат соғысының басталуы оны Мадридтің суретшілік жоғары техникалық мектебінде профессор болып жұмыс істегенін көрсетті. Республикашыл жақтың жақтасы ретінде ол Валенсия арқылы Барселонаға көшіп баруды қажет деп тапты және 1938 жылы Испаниядан Биаррицке кетті. 1940 жылы Францияның нацистердің қолына түсетіндігі белгілі болған кезде, ол Мексикаға өз-өзіне қуғын-сүргін жасауға шешім қабылдады. Ол келген кезде өзінің соңғы үлкен жұмысына айналады: Индалесио Приетоның асханасына арналған безендірулер. Сол қарашада оның досы Джулиан Зугазагоитияны өлтіргеннен кейін, ол әйелімен бірге қайғыдан айығу үшін елге бара жатқанда, олар Койоаканда жол апатынан қаза тапты.
Arteta was born in Bilbao; his father was a farmer and laborer. He began his artistic education at the School of Arts and Crafts in Bilbao. In 1894, his family moved to Valladolid, so his father could find work. After 1897, he attended the Real Academia de Bellas Artes de San Fernando in Madrid. To avoid putting a burden on his family's modest income, he worked at various odd jobs, mostly of an artistic nature, but also danced as a comparsa. Thanks to a grant from the es, he was able to continue his studies abroad; first in Paris (1902), where he was influenced by Puvis de Chavannes, Gauguin and Toulouse Lautrec; then Italy (1906), where he discovered Giotto and Raphael. That same year, he returned to Bilbao, opened a studio, and held his first exhibition. In 1911, he became one of the founders of the Asociación de Artistas Vascos. In 1922, after a series of exhibitions, he painted his first murals at the new branch offices of the Banco de Bilbao in Madrid; twelve frescoes depicting the history of the Basque Country and the banking profession. From then on, he would be known primarily as a muralist. His second major mural was at the seminary chapel in Logroño; from designs by Ricardo Bastida. In 1924, he was appointed Director of the Bilbao Fine Arts Museum, but resigned three years later after the city of Bilbao censured some of his acquisitions. Spain's intellectuals came to his support which eventually led to a general criticism of cultural policies under the Primo de Rivera régime. He continued to exhibit and won several awards. The beginning of the Spanish Civil War found him working as a Professor at the Escuela Técnica Superior de Madrid de Pintura. As a supporter of the Republican side, he found it necessary to move to Barcelona, by way of Valencia and, in 1938, left Spain for Biarritz. In 1940, when it appeared that France would fall to the Nazis, he chose to go into self exile in Mexico. When he arrived, he created what would be his last major work: decorations for the dining room of Indalecio Prieto. That November, following the execution of his friend, Julián Zugazagoitia, he and his wife were on their way to the country, to recover from their grief, when they were killed in a streetcar accident in Coyoacán.