Кіріспе

Қайың аулау - бұл қайың аулау. Құсбақалар адам мәдениетінің бір бөлігі болды б.з.д. бірінші мыңжылдықтың ортасынан бастап, мысалы, қытай сияқты елдерде теңіз құсбақалары (Eretmochelys imbricata) деликатес ретінде желді. Бұрынғыға қарағанда, тасбақаларды аулау мен тұтыну жиірек кездесіп жатса да, бұл тәжірибе әлі күнге дейін бүкіл әлемдегі қоғамдастықтардың бір бөлігі болып табылады, заңдастырылған немесе заңсыз.

Тарих

Меланезиялық қоғамдарда жерлеу рәсімдері кезінде жергілікті тұрғындар үшін қиялы етін және басқа да дәмді тағамдарды жеу әдеттегі нәрсе болды. Өлген адам қабірге қойылып, бірнеше жылдан кейін қабір ашылып, қайтадан әдет бойынша, тасбақа етін жеу керек болды. Бұл кезде әтеш етін алу өте сирек болғандықтан, басқалар үшін әтеш аулау халықтың жомарттығын көрсету деп саналды. Бұл мәдениетте әтеш аулау онжылдықтар бұрын болғандай кең тараған емес, бірақ Австралияның Мюррей аралында жергілікті тұрғындар әтеш жұптасу маусымында жасыл теңіз әтешіндерін (Chelonia mydas) аулауды жалғастырады. Қаңқасы 3-6 аңшыдан тұратын топтар қуып жүреді, онда топтың басқа мүшелерінен он жасқа үлкен жетекші 100-150 кг-дық қаңқасын өлтіру үшін гарпун қолданады. Экологиялық зерттеулер көрсеткендей, адамдар қоныстанған жерге жақын жерде торғайлардың саны азаяды. Бұл тікелей келіншекті аулаумен түсіндірілуі мүмкін, немесе жанама түрде қорқыныш принципі, жыртқыш экологиясымен түсіндірілуі мүмкін.

Қауіпке ұшыраған түрлер

Қауіпке ұшыраған бірнеше тасбақа түрлері бар, 1996 жылы IUCU жойылып бара жатқан жануарлар тізіміне кірген теңіз тасбақасы (Caretta caretta) және саны азайып бара жатқан теңіз тасбақасы (Dermochelys coriacea) әлі де адам әсерінен аңшылыққа ұшырап немесе өлтірілуде. Канада мен Онтарио деңгейінде ерекше алаңдаушылыққа ие болып саналған кезде (коммерциялық емес) аңшылыққа ұшырауға болатын басқа бір торналар түрі - бұл торналар (Chelydra serpentin). Құсбақалар қабықшалары үшін, әсіресе зергерлік бұйымдар жасау үшін аңшылыққа түседі. Туристер көбінесе заттарды материалдың қайдан алынғанын білмей сатып алады. Жасыл теңіз тасбақаларының жұмыртқалары көптеген елдерде жейді; бұл сонымен қатар туристердің қызығушылығын тудырады және теңіз тасбақаларын суретке түсіру, шикі теңіз тасбақасының жұмыртқасын вискимен немесе сырамен тұтыну Коста-Рика сияқты жерлерде танымал.

Балық аулаудың қосалқы аулары

Балық аулаудың қосалқы өнімі ретінде қиянатшылдарды аулау қиянатшыл популяциясына үлкен қауіп төндіреді. Балық аулау аулалары - қайыңдарға аңшылыққа ұшыраған немесе ұшырамаған, қайыңдарға ең зиянды құрал екені белгілі.

Австралия

Австралияда 1989 және 1990 жылдар аралығында 6 түрлі түрден 326 торналар, соның ішінде 59% -ын теңіз торналары (Narator depressa) және 5% -ын теңіз торналары құрайды. Африкада жылына шамамен 180-ге жуық торғай тек қана ілгекпен ғана ауланады. Кәдімгі балық аулау ілгегімен тартылатын қыранның аулау көрсеткіші 100 мыңнан шамамен 16 - ды құрайды. Алға түскен торғайлардың он алтыдан бірі терілі теңіз торғайлары, популяциясы азайып бара жатқан торғайлар түрі. Табиғатты қорғау экологтары балық аулау күшінің артуы және балық аулаудың таралуы бірдей болса, бұл сандар жылына 770-ке дейін өседі деп есептейді, бұл қайыңның қауіпті түрлеріне қауіп төндіреді.

Мадагаскар

Мадагаскарда радиациялық торналар (Geochelone radiata) шамадан тыс пайдаланудан кейін азайып барады. Қайың Мадагаскар заңдарымен қорғалады және CITES-тің бөлігі болып табылады, алайда оны қолдану төмен және аңшылық жалғасуда. Қайыңдарды қорғау мен аңшылыққа жол бермеу үшін күзетшілерді аңшылар жиі жалдап алады.

Мексика

Мексикада теңіз тасбақалары 13 ғасырдан бері дәрі-дәрмек, тамақ және сән үшін пайдаланылады. Мексикада әтеш аулауға қатаң тыйым салынғанмен, соңғы он жылда Баха-Калифорния-Сур аймағында жылына шамамен 35000 әтеш ауланады. Ұсталған торналардың шамамен 65% -ы жасыл теңіз торналары деп есептеледі, ал 10% -ы құрып кету қаупі төнген теңіз торналарынан тұрады. Құқықсыз аңшылар әтештерді аулаудың ең кең тараған әдісі - әтеш үшін арнайы жасалған ауды пайдалану, оның құны шамамен 660 долларды құрайды. Браконьерлердің басым көпшілігі жергілікті балықшылар, олар аптасына шамамен 78 АҚШ доллары табады. Бұл торғайлар жергілікті жерде сатылады немесе халықаралық қара базарға жеткізіледі, онда олар бір торғайдан 58 АҚШ доллары пайда табады. Мексикада бұзақылықпен қайың аулағандарға ең көп жаза - тоғыз жыл түрмеде отыру және 11 000 АҚШ доллары көлемінде айыппұл салу. Браконьерлер зерттеушілерге ұсталудан қашудың ең тиімді жолы - патрульдерден қашып, немесе пара беру арқылы. Канадада көптеген провинцияларда әтеш тәрізділерді аулау немесе өлтіру заңсыз. Онтариода 2016 жылы ғана қызарушы әтеш аулауға рұқсат берілді, бірақ ол 2017 жылы тоқтатылды. АҚШ-та кейбір штаттарда балық аулауға тыйым салынған, оның ішінде балық аулауды терісі үшін де тыйым салған. Нью-Йорк штатындағы тасбақа аулау екі түрді реттейді, олар алмаз арқалы террапин және кескіш тасбақа. Қайыңдарды 15 шілде мен 30 қыркүйек аралығында ғана аулауға рұқсат етіледі. Аң аулау үшін кіші аң аулау лицензиясы қажет, ал қайыңның қабығының ұзындығы 12 дюйм немесе одан да ұзын болуы керек. Қайыңдарды садақпен немесе атыс қаруымен өлтіру керек, ал жылына 30 қайыңға дейін өлтіруге болады. Тамақпен қоқыс шығаратын заттарды қолдану қаупіне байланысты денсаулық сақтау кеңестері мен қоғамдық денсаулық үшін арнайы пісіру нұсқаулары енгізілді. Қаңқасын жабатын торналар туралы ережеге сәйкес, алмаздық террапинді жабатын торналарды тек жылдың белгілі бір айларында ғана аулауға рұқсат етіледі. Алмаз арқалы торналар үшін аң аулау маусымы 1 тамыздан 30 сәуірге дейін. Алмаз арқалы террапиндерді аулау үшін адамдар бір түрдің арнайы аңшылық лицензиясына ие болуы керек. Қаптаманың ұзындығы 4 пен 7 дюйм аралығында болуы керек, ал егер қаптаманың өлшемі өзгеше болса, босатылуы керек. Алмаз арқалы торғайлар құмдық торлармен, сіңіргіш торлармен, қолмен немесе күнделікті тексерілетін тұзақпен ұсталуы тиіс. Бұл мәселені азайту үшін үнемі білім беру және ауызша ақпарат беру маңызды, сонымен қатар жағажайда қарауылдаушылар браконьерлердің жұмыртқаларын немесе аналық қиялыларды ұяға салуын болдырмау үшін маңызды. Мадагаскардағы сәулелі тасбақа сияқты жануарларды қорғау туралы заңдарды іске асыру, егер оларды дұрыс қолдану болса, халық деңгейіне көмектесе алады.