Кіріспе

Процесс-консультант - бұл жоғары білікті маман, ол түрлі клиенттік жүйелермен, мысалы, бүкіл ұйымдармен, топтармен және жеке тұлғалармен жұмыс істеудің психологиялық және әлеуметтік динамикасын түсінеді. Адамдық жүйелердің араласуы деп аталатын саланың бір бөлігі, процесс консультациясы - көмек беру философиясы, араласудың жалпы теориясы мен әдістемесі (мысалы, Шейн 1999).

Ұйымды дамытудағы рөлі

Ұйымды дамытуда процесстік консультант - бұл нақты тапсырмалардың өзінен гөрі топтарға кездесуде процесске қатысты мәселелерді шешуге көмектесетін оңашалаушы ретінде әрекет ететін консультанттың мамандандырылған түрі.

Шағын топтың дамуындағы рөлі

Процесс жөніндегі консультантты топтық даму кезеңдерінің кез келген кезінде пайдалануға болады. Кейде топ қалыптасу сатысында немесе нормативті сатыда болған кезде процесстік консультант қолданылады. Алайда, көбінесе, олар топ қақтығысқан кезде қатысады.

Дау-жанжалдарды шешудегі рөлі

Жиі топ фактілер, мақсаттар, әдістер немесе құндылықтар бойынша қайшылықта болады. Процесс кеңесшісінің рөлі топқа қандай да бір дау-дамайға қатысты келісімге жетуге көмектесу болып табылады. Конфликттің түрін анықтағаннан кейін, процесстік кеңесші топқа тұйық жолды бұзу үшін қажетті қадамдарды жасауға көмектеседі. Процесс кеңесшісінің рөлі проблеманы шешу емес, топқа өз проблемасын шешуге көмектесу екенін атап өту маңызды. Мұның себебі - шешімінің салдарын кеңесші емес, топ көтеруі керек.

Дау-жанжалдарды басқарудағы рөлі

Кейде, дау-дамайдың сипатына байланысты, процесстік кеңесшіге топты дау-дамайды шешудің орнына, оны басқаруға бағыттау қажет болуы мүмкін.

Қолданылған әдістер

Бастапқыда процесстік кеңесші топтың отырысына жетекшілік етпейді немесе қатыспайды, керісінше бақылаушы ретінде әрекет етеді. Осы уақыт ішінде олар топтың динамикасын бақылап, қандай қарым-қатынастар топтың мәселелеріне ықпал ететінін анықтайды. Кейіннен олар жиналысқа белсенді түрде қатыса бастайды, сұрақтар қойып, түсініктеме береді немесе сөздерді қайталап айтады. Ақырында олар өздерінің байқауларын топқа кері байланыс беру арқылы білдіреді.

Білім алу талап етіледі

Бұл салаға түсу үшін психология және шағын топпен оқыту білімі қажет. Дене тілі мен талдау қабілеттерін білудің тәжірибесі де пайдалы. Алайда тәжірибелік білім алудың пайдасы зор.