Кіріспе
Трейсинг - бұл құқықтық процесс, бұл - әділ шара емес, талапкер өзінің мүлкіне не болғанын дәлелдеп, оның кірісін және оларды қолданған немесе алған адамдарды анықтап, соттан мүліктік құқықпен байланысты залалсыздандыру шарасын тағайындауды сұрайды. Трейсинг бастапқы активтерден заңды талаптарды активтерді сатудан түскен түсімге немесе жаңа алмастырылған активтерге беруге мүмкіндік береді. Трейсинг әдетте әділ заттарды іздестіруді жеңілдетеді және жалпы құқық елдеріндегі әділ заттарды іздестірудің әдеттегі шектеулері мен шектеулеріне жатады. Көптеген жалпы құқық елдерде екі бір мезгілде жүретін процесс бар, олар жалпы құқықта және тең құқықта. Алайда, жалпы құқықтағы іздену құқығы шектеулі болғандықтан, әділ процесс жалпыға бірдей дерлік қолданылады, өйткені әділ іздену аралас қорға жүргізілуі мүмкін.
Суреттер
"Осылайша, іздену талап та, ем-дом да емес. Бұл тек қана талапкердің өз мүлкіне не болғанын дәлелдейтін, оның кірісін және оларды қолданған немесе алған адамдарды анықтайтын және кірісті оның мүлкін білдіреді деп қарастыруға болатындығын дәлелдейтін процесс". Мысалы, егер А-ның заңгердің шотында ақшасы болса және заңгер сол ақшаны сурет сатып алуға алса, онда А суретке талап қоюы мүмкін. Бұл талап адвокат банкротқа ұшырап, оған басқа кепілдіксіз талаптары болса да басымдыққа ие болады. Сотта, іздестіру туралы талаптың ең танымал мысалы - Гонконгтың бас прокуроры Рейдке қарсы [1994] 1 AC 324, [1994] 1 NZLR 1 (PC), онда Гонконгтың сол кездегі корольдік прокуроры г-н Рейд Гонконгтағы ұйымдасқан қылмысқа ақпаратты беру үшін пара алды. Гонконг заңдарына сәйкес, бұл паралардың кірісі Гонконг үкіметі үшін конструктивті сенімгерлікпен сақталды. Содан кейін Рид мырза парадан түскен ақшаны Жаңа Зеландиядағы жерлерге салады, ал жердің құны едәуір өсті. Ол ұсталған кезде Рид мырза ақшаның конструктивті сенімгерлікке жататынын мойындады, бірақ ол тек параның сомасын ғана қайтаруға міндетті екенін, содан кейін Жаңа Зеландиядағы жердің құнын арттыруға жатқызылған кез келген пайда оның заңсыз әрекетіне байланысты емес екенін айтты. Алайда, Тайлық кеңестің сот комитеті Гонконг үкіметі ақшаға деген талапты жерге іздестіруге болады деп тапты, сондықтан талапкер жердің толық құнына құқылы болды, өйткені оның кінәсіздігі болмаса, Рид мырза бұл пайданы ешқашан жасамас еді және оны ұстап тұру өте әділетсіз болар еді.
For example, if A has money in a solicitor’s account and the solicitor takes that money to buy a painting, then A may be able to make a claim against the painting. This claim will take priority even if the solicitor is bankrupt and has other unsecured claims against him. Judicially, probably the most famous example of a tracing claim is Attorney‐General for Hong Kong v Reid [1994] 1 AC 324, [1994] 1 NZLR 1 (PC), where Mr Reid, then a crown prosecutor for Hong Kong, received bribes for passing information to organised crime in Hong Kong. Under Hong Kong law, the proceeds of those bribes were held on constructive trusts for the government of Hong Kong. Mr Reid then invested the proceeds of the bribes in land in New Zealand, and the land increased substantially in value. When he was caught, Mr Reid admitted that the money was subject to a constructive trust, but argued that he should only be liable to repay the amount of the bribes, and then any profit attributable to the increase in value of the land in New Zealand was not connected with his wrongdoing. However, the Judicial Committee of the Privy Council held that the government of Hong Kong's claim to the money could be traced into the land, and thus the claimant was entitled to the full value of the land, as without his wrong, Mr Reid would never have made those profits and it would be grossly inequitable for him to keep them.
Артықшылықтар
Тректік талаптардың талапкерлерге екі негізгі артықшылығы бар. Біріншіден, олар жеке меншік құқығымен қорғалатын құрал (жөн ғана жеке талапқа қарағанда), яғни егер жауапкер төлем қабілетсіз болса, онда талапкер тек қана банкротқа ұшыраған жауапкерге қатысты аз ғана құндылығы бар зиянды өтеуді алудың орнына, тауарға құқық ала алады. Алайда кейбір елдерде іздестіру жекеше құралдың тағайындалуына әкелуі мүмкін, егер қандай да бір себептермен жекеше құрал орынсыз болса (яғни бұл төлемсіздік кезінде pari passu бөлуді бұзады, егер бұл орынсыз болса). Екіншіден, Гонконгке қарсы АГ-да көрсетілгендей, егер құқық бұзушылық жасаған адам пайда тапса, бұл талапкерге бастапқы шығыннан көп соманы қайтаруға мүмкіндік береді. Лордтар палатасы осыған ұқсас ой-пікірлерді Foskett v McKeown [2001] AC 102 ісінде қолданған, онда талапкерлер үшінші тарапқа қарсы өз құқықтарын жүзеге асыруға тырысқан.
Техникалық аспектілер
Трейсинг заңы тіпті тәжірибелілер үшін де өте күрделі. Кейбір жағдайларда, талаптарды анықтау үшін, алаяқтықпен айналысуға тура келеді, сондықтан көпшілік талаптар (және сот практикасы) күрделі фактілік матрицаның аясында жасалады. Алайда, заңның өзі де күрделі, және көптеген елдерде заңның бірқатар негізгі аспектілері түсініксіз болып қала береді. Әділ іздеу сенімгерлік қатынасты талап етеді, ал жалпы құқық іздеуін талап етпейді. Алайда, бұл қарым-қатынас заңсыз иемденуден бұрын болған болуы шарт емес. Алайда, жалпы құқық пен әділдік арасындағы осы айырмашылықты Лорд Миллетт пен Лорд Стейн Фоскетт пен МакКеоунның ісінде сынға алды, бірақ олар әділ ізденудің дәстүрлі алғышартын жоққа шығару керек деп шешті. Қылмыскер бұрыс пайдаланған қаражатты өз ақшасына араластырып, содан кейін аралас қормен актив сатып алады. Көптеген кінәсіз талапкерлер болған жағдайда күрделілік туындайды. Қарапайым адамдар арасында ақшаны араластыру мәселесі туындайды. Трейсинг әдісін заңсыз баюға қарсы шара ретінде қолдану да күрделілік туғызады.