Кіріспе
672 жылы император Тенджидің өліміне байланысты Жапониядағы Асука дәуіріндегі мұрагерлік соғыс Циншин соғысы (申の乱) Ямато мемлекетінің Асука дәуірінде Жапониядағы мұрагерлік соғыс болды. 672 жылы император Тендзи қайтыс болғаннан кейін, бұл соғыс басталды. Атауы - батыс елдерінің 672 жылмен сәйкес келетін Жікан Жуньиши күнтізбесінің (Жикан Джуньиши) алтымыш жылдық циклының тоғызыншы жылы. Тенджи бастапқыда өзінің ағасы, принц Оаманы өзінің мұрагері ретінде тағайындаған, бірақ кейіннен ойын ұлы, принц Отомоға өзгертті. Фракциялық бәсекелестік нәтижесінде туындаған зорлық-зомбылық барысында Отомо император ретінде таққа отырды, бір жылдан аз уақыт билік жүргізгеннен кейін өзін-өзі өлтірді. Оның ағасы Оама сол кезде император Тенму ретінде таққа отырды.
The Jinshin War (壬申の乱) was a war of succession in Japan during the Asuka period of the Yamato state. It broke out in 672 following the death of Emperor Tenji. The name refers to the jinshin (壬申) or ninth year of the sixty year Jikkan Jūnishi calendrical cycle, corresponding to the Western year 672. Tenji had originally designated his brother, Prince Ōama, as his successor, but later changed his mind in favor of his son, Prince Ōtomo. In the course of the violence that erupted as a result of factional rivalries, Ōtomo, having taken the throne as Emperor, killed himself after reigning for less than a year. His uncle Ōama then succeeded to the throne as the Emperor Tenmu.
Өмірбаян
Император Тенджи таққа отырды және Ōmi Ōtsu (қазіргі Ōtsu қаласы, Шига префектурасы) астанасын құрды. Ол мықты елдің негізі үшін күш салды, Қытайдан Тан әулетінің бюрократиясын еліктеп, Танның саяси жүйелерін импорттап, нәтижесінде жапон мәдениетінің тұтастығына әсер етті. Жапония Ямато кланы арқылы саяси бірігу процесінде болды, ол Уджи клан жүйесіндегі жергілікті беделді кландардың күшті үстемдігін жоюға тырысты. Тенджидің келесі міндеті - өз орнын басу. Оның патшайым жұбайы Ямато Химе болды, бірақ екеуінің арасында бала болған жоқ. Ол императордан басқа әйелдердің ұлдарынан дұрыс еркек табуы керек еді. Такеру ханзада тұңғыш ұлы болған, бірақ ол табиғатынан мылқау болып, жеті жасында қайтыс болған. Отомо ханзада императордың келесі ханзадасы болды. Ол өте еңбекқор, ақылды, зиялы адам еді. Оның болашақ император болуға қабілеті жетеді. Отомо кемелдіге жақын болса да, оның анасы төмен дәрежелі еді. Ол ауылдың жер иесі болғандықтан, император үйінде туылмаған. Бұл Отомоның таққа отыруын қарастырған кезде үлкен кемшілік болды. Сол уақытта император Тендзидің кіші інісі Отомо сияқты өте жақсы болды. Ол, принц Оама, императормен бірдей дене бітіміне ие болды, бірақ ол жас болды. Ол Отомодан әлдеқайда беделді болды, өйткені ол жоғары туылған және келесі император болуға лайықты болды. Бұл алдағы қиындықтардың басты себебі болды. 670 жылы император Тенджи ауырып қалды. Ол ұзақ өмір сүре алмайтынын түсінді, және ол өлгеннен кейін Императорлық династия оның ұлы, князь Отомоға өтсін деп тіледі. Отомоның ең үлкен қарсыласы Оама болғандықтан, император Оаманы қуып жіберуге тырысты. Ол ханзаданы өзінің бөлмесіне шақырып, Оамадан тақты алуға ниетті ме деп сұрады. Егер Оама "иә" деп жауап берсе, император оны тұтқынға алып, сатқын ретінде жазалаған болар еді. Ол өзінің ақылымен патшалық билікке ие болғысы келмейтінін, Отомоның келесі император болғанын қалайтынын айтты. Ол таққа мұрагерлік етудің орнына монах болғысы келетінін және Йошинодағы ғибадатханаға кететінін айтты. Оаманы жазалауға ешқандай себеп болмағандықтан, император ханзаданың ұсынысын қабылдады. Оама келесі күні Йошиноға барып, монах болды. Император Отомоны келесі император деп жариялады. Отомо алты адамды императордың жатын бөлмесіне шақырып, императордың алдында оған көмектесуге ант берді. Император бұған мақтау айтты, ал бірнеше күннен кейін ол қайтыс болды.
Соғыс
Император қайтыс болғаннан кейін, князь Отомо император ретінде әкімшілік қызметті бастады. Сога но Акаэ (蘇我赤兄), Сога но Хатаясу (蘇我果安), Косе но Оми Хито (巨勢臣比等), Ки но Уши (紀大人) және басқа да пәндер оған еріп келді. Екінші жағынан, принц Оама Йошинодағы ғибадатханада монах болып көрінді, бірақ ол Отомоға қарсы көтеріліс жасап, оны қуып жіберу мүмкіндігін іздеді. Ол төңкеріске дайындық үшін жасырын түрде қару-жарақ пен сарбаздарды жинады. 672 жылдың жетінші айында ол Йошинодан шығып, Оцудағы сарайға, жаңа император Отомоға барды. Оның әскерлеріне көптеген қиындықтар төнді: кейбір өлкелерде партизандық шабуылдар оларды бірнеше күн бойы тоқтатты. Олар осындай қиындықтарға тап болған сайын, батыл әрі шыдамдылықпен жауларына қарсы соғысып, өздерін қолдайтындарды өздерінің жақтарына тартты. Соғыс бір айдай созылып тұрды. Өте күшті күрес жүргізген соң Оама астананы иеленді. Отомо таудың басына қашып кетеді. Ол сарайдың жанындағы Нагараға барып, өзін-өзі өлтіріп өлтірді. Оаманы қолдаған азаматтар Оаманың әскерлерімен тұтқындалып, соғыс қылмыскерлері ретінде жазаланды. Жеңімпаз, принц Оама, астананы өртеп, Асукаға оралды, онда Асука Кийомихара сарайы салынды және Императрица Уно Сарараға үйленді.
Соғыстағы оқиғалар
Келесі күндер Юлиан күнтізбесінде сипатталған. 672 жылдың маусым айы: Князь Отомо Мино және Овари провинцияларының губернаторларына қайтыс болған императордың мисасагиін салуға жұмысшылар тағайындауға рұқсат берді. 22 шілде: Оама ханзадасына Омикё сотының министрлері өздеріне қарсы зұлымдық жасағанын хабарлағаннан кейін, Муракуни но Ойориге (村国男依), Ванибе но Кимитке (和珥部君手) және басқа қызметшілерге Мино провинциясындағы О но Хонжиге (多品治) жедел жүруге және Оама партиясы үшін барлық қару-жарақтарды жинауға рұқсат береді. 24 шілде: Принц Оама, Йошинодан шығып, шығысқа қарай жолға шығады. Ол Окида но Кими Есаканы (大分君 恵尺) және кейбір министрлерін өзінің жоқтығында жауапты болған Такасака ханзадасына жіберіп, оларға қоңырау шалуды тапсырады. Осыған сәйкес, ол Есакаға Омикйоға асығып, Принц Такечи мен Принц Оцуды Иседе кездестіруге шақырады. 26 шілде: Таңертең Принц Оама Асаке ауданында Тохогава өзенінің жағалауында Аматэрасу Омиками құдайына ғибадат етеді. Ол Оцу ханзадаға қосылады. 27 шілде: Принц Оама Принц Такечидің кеңесімен Фууаға (不破) барады. 31 шілде: Оама ханзадасы Ки но Оми Абемароны (紀臣阿閉麻呂), Оно Хонжиді және кейбір министрлерін Иседегі Мияма тауы арқылы Яматоға жібереді. Ол Муракуни но Ойори мен бірнеше қызметшілерін бірнеше он мың адаммен бірге Фуадан шығып, тікелей Омикйоға бару туралы бұйрықпен жібереді. Ол бұл әскерлерді Омикё әскерінен ажырату қиын болады деп қорқып, олардың киімдеріне қызыл таңба қояды. Омикё соты принц Ямабеге (山部王) және Сога но Хатаясуға Инугами өзенінің жағасында лагерьге тұрып, Фувадағы Оама әскерлеріне шабуыл жасауға бұйырды, бірақ Оми әскерлері арасында қиындықтар пайда болады және принц Ямабе өлтіріледі, ал армия алға қарай жүре алмайды. Принц Ямабеді өлтірген Сога но Хатаясу Инугамиден оралып, өзін-өзі өлтіру үшін тамағына пышақ салады. Хата но Кими Якуни (羽田公矢国), Оми генералы келіп, беріледі. Принц Оама оны генерал етіп тағайындап, солтүстікке қарай Кошиге қарай жол береді. Оми Самегай (醒ヶ井; қазіргі Шига префектурасы) маңындағы ауылға кенеттен шабуыл жасау үшін таңдалған әскерлерді жібереді, сондықтан Идзумо но Кома (出雲) оларға шабуыл жасап, оларды қуып жіберу үшін жіберіледі. 1 тамыз: Отомо но Фукей (大伴吹負) Маунттың басында лагерь жасайды. Нараяма (乃楽山) Аредо но Атай Акамаро (荒田尾直赤麻呂) Фукейге Асуканың ескі астанасын жақсы күзетуді сұрайды. Фукей көпірлердің тақтайларын жолдардан алып тастап, оларды көкжиектер жасайды, оларды ол астананың маңындағы автомобиль жолдарына қояды, сондықтан күзет жүргізеді. 2 тамыз: Фукей Сога но Хатаясумен Тау биігінде шайқасады. Нарайама, бірақ Хатаясу оны жеңіп, адамдары қашып кетеді. Осыдан кейін Хатаясу оны Асукаға дейін қуып жетеді, онда ол астананы көреді, бірақ барлық магистральдарда көкжиектер орнатылғандықтан, ол тұзақтан күдіктеніп, біртіндеп кері шегінеді. 3 тамыз: Оми партиясының генерал-лейтенанты Танабе но Осуми (田辺小隅) және оның таңдап алған әскерлері Оама лагеріне оған шабуыл жасау үшін жасырын түрде кіруге тырысады. 4 тамыз: Оно Хонжи Танабе но Осумидің әскерлерін ұстап алады және оларды өлтіреді. 5 тамыз: Муракуни но Ойори мен оның адамдары Окинагадағы Йокогава өзенінде Оми әскерлерімен соғысып, оларды жеңіп, олардың генералы Сакайбе но Кусуриді өлтіреді. 7 тамыз: Ойори мен оның адамдары Оми генералға, Хада но Томоториге (友足) Маунт-Айда шабуыл жасайды. Токояма (鳥籠山) - оны өлтіріңіз. Ки-но Абемаро өзінің серіктерінің бірі Фукейдің Оми адамдарынан жеңілгенін естіп, олардың әскерін бөліп, 1000-нан астам атлы әскердің басында Окизоме-но Мураджи Усагиді (置始連) Асука астанасына жібереді. 11 тамыз: Ойори мен оның адамдары Ясукава өзенінің жағалауында шайқасқа түсіп, үлкен жеңіске ұшырады. 15 тамыз: Куримотода Ойори Оми әскеріне шабуыл жасап, кері қайтарады. 20 тамыз: Ойори мен оның адамдары Сетаға келеді. Қазір князь Отомо мен оның министрлері көпірдің батысында қостарын тігіп отыр. Олар үлкен шайқаста күреседі, ақыр соңында князь Отомо мен оның министрлері аман қалады. Отомо но Фукей, Маунт-Ди-Айдонда жеңілді. Нараяма, өзінің шашыраған әскерлерін қайтадан жинап, Таймадағы Чимата () қаласында Ики но Каракунимен (韓国) шайқасады. Батыл сарбаз Куме (来目) Қаракуни әскерінің ортасына түсіп, оны жеңеді. 21 тамыз: Ойори Оми генералдары Инукай но Исокими (犬養五十君) мен Хасама но Атай Шиотеді (谷直塩手) Авазу (津) базарында өлтіреді. Осыдан кейін, князь Отомоның баратын жері жоқ, ол бұрылып, Таудың жағына жасырынад�...