Кіріспе

Ходзуми Яцука (穂積 八束) - жапондық ғалым және заңгер. Ол жапон мемлекетінің құқықтық жүйелерін сипаттауда белсенді болды, ал оның жазбалары әсіресе Мэйдзи конституциясына бағытталған.

Білім

Хозуми Токио университетінде алты жыл ағылшын тілін оқығаннан кейін он тоғыз жасында оқуға түсті, өйткені көптеген профессорлар өз тілінде дәріс берген шетелдіктер болды. 1883 жылы ол саяси ғылымды жалғастыру үшін аспирантураға түседі. 1884 жылдың тамызында ол Еуропаның институционалдық тарихы мен конституциялық құқықты зерттеу үшін Германияға барды. Германияда болған кезінде ол үш университетте оқыды: Гейдельберг, Берлин және Страсбург. Страсбургте ол Хозумиге терең әсер еткен Пол Лабандтың қолында оқыды. Лабанд - құқықтық позитивизм мектебінің ең басты неміс өкілі. Бұл жерде позитивизм дегеніміз тек қана позитивті заңмен, яғни құзырлы заң шығарушы бекіткен заңмен айналысу. Лабанд теориясының негізгі тұжырымдамасы мемлекеттің заңды тұлғасы болды. Ол егемендікті осы заңды тұлғаға негіздеді, ол оның құрамына кіретін мүшелерінен жоғары және бөлек.

Жапониядағы заңгер

1889 жылы Ходзуми Жапонияға оралып, біртіндеп құқықтық позитивизмнен алыстап кетті, бірақ ол позитивистік мұрасын бірден қабылдамады. Қайтып оралғаннан кейін бірнеше жыл өткен соң сол жақтан келген шабуылдар мен Мэйдзи конституциясын түсіндіру мәселесі оны ата-бабаларға табыну мен отбасылық мемлекет концепциясынан Жапонияның ұлылығының шынайы көзін іздеуге итермеледі. Мемлекет туралы талдау кезінде Хозуми кокутай (ұлттық орган / құрылым) және сейтай (үкімет органы / құрылым) туралы айтады. Хозуми кукутайды жаңаша анықтайды. Ол кокутайға тарихи және этикалық мәнін жоймай, нақты заңды мағына береді. Өйткені Хозуми кукотай дегеніміз - биліктің орнын білдіреді. Кокутайдың екі түрі маңызды: монархия және демократия. Монархияда егемендік монархта, ал демократияда халықта жатыр. Кокутайдың түрі де маңызды, ол қандай конституциямен құрылған елге тән. Ол екі түрді бөліп көрсетеді: өкілетті конституция және ұлттық келісім конституция. Уәкілетті конституцияларды егемен өзінің еркімен орнатады, ал ұлттық келісім конституциялары егемен адамдардың арасындағы келісімнен туындайды. Сейтай термині Хозумимен белгілі бір кокутайдың жанындағы нақты үкіметтік ұйымды белгілеу үшін қолданылады. Маңызды айырмашылық - деспотикалық сейтай мен конституциялық сейтай арасындағы айырмашылық. Деспотиялық сейтайда барлық билік бөлінбеген түрде болады, ал конституциялық сейтай билік бөлінісімен сипатталады. Хозуми адам дамуының моногендік идеясын қабылдамайды, ол адамзаттың әртүрлі нәсілдері оқшауланып пайда болды және дамыды, бұл оларға басқарудың / мәдениеттің ерекше тәсілдерін қалыптастыруға мүмкіндік берді деп болжайды. Осылайша, этностық топтар бір егемендікке ие адамдар тобының саяси және моральдық бірлігінен құрылады, ол ең соңғы моральдық және саяси биліктің символына айналады, яғни топтың бір жалпы ата-бабасы. Нәтижесінде Хозуми адамдар табиғатынан өздерінің егемендігіне деген шексіз адалдық (кодошин) айналасында айналатын қоғамдарды қалыптастырады және онда адамдар мен қоғам бір-біріне ерітіледі. Бұл godo seizon немесе біріктірілген өмір ұғымымен қорытындыланған мемлекет. Ол бұл көктайдың иерархиялық, монархиялық түрі деп есептеген. Алайда Хозумидің пікірінше, бұл үйлесімді жағдай көпшілік жерлерде универсалистік сенім жүйелерінің, мысалы буддизм, христиандық және конфуциандықтың енгізілуімен бұзылып кетті. Бұл ұғым жеке адамды мемлекетінен тәуелсіз деп жоғарылатып, оның орнына трансценденттік әмбебап тұлғаға қатысты. Сондықтан, бұл универсалистік нанымдар бастапқы әлеуметтік тәртіптердің бұзылуына және заңды моральдан бөлек етуге әкелді. Бұл құбылыс мемлекетке толық мойынсұнуды екінші табиғат ретінде көрмейтін, теңгерімді kokutai қалыптастыруға әкеледі. Ходзуми үшін Жапонияның ұлылығы оның көктайдың бастапқы түріне берілуінен туындайды, ол Аматерасу Окамидің мәңгілік династиялық билігі және оның Жапонияның императорлары ретінде реинкарнациялануы деп санайды. Осылайша император халықтың билеушісі және әкесі болды, оның билігі қасиетті және қатесіз болды. Оның пікірінше, демократия Еуропалық кокутайға тән, бірақ Жапон кокутаисы монархиялық, сондықтан Мейдзи конституциясы - өкілетті конституция.

Мұра

Хозуми қокутайға заңды мағынасын берген және оны отбасы идеясымен байланыстырған алғашқы адам. Оның Мэйдзи конституциясы туралы идеялары жобалаушы Ито Хиробумидің ойларынан ерекшеленеді, бірақ конституция туралы жазбалары Мэйдзи конституциясының аясында жазылған. Ходзуми 1912 жылы қайтыс болды, бірақ оның жапон мемлекеті мен Мэйдзи конституциясы туралы идеялары 1945 жылға дейін стандартты түсіндірме болып қалды.