Кіріспе

Американдық құлдықты жоюшы, оқытушы, кәсіпкер және саясаткер (1811-1889) Льюис Хейден (1811 жылдың 2 желтоқсаны - 1889 жылдың 7 сәуірі) Кентуккидегі құлдықтан отбасымен бірге қашып, Канадаға жетті. Ол Бостонға (Массачусетс штаты) көшіп кетер алдында афроамерикалықтар үшін мектеп құрды. Ол жерде ол азаттық қорғаушы, оқытушы, кәсіпкер және саясаткер болды. Америка Азамат соғысына дейін ол әйелі Харриет Хейденмен бірге көптеген қашқан құлдарға Желіжолда көмектесті, көбінесе оларды өз үйлерінде баспана етті. 1873 жылы Хейден Массачусетс штатының заң шығарушы құрамына Бостоннан республикалық өкіл ретінде сайланды. Ол көптеген қара масондық ложаларды құруға көмектесті. Бикон-Хиллдің солтүстік жағында орналасқан Льюис және Харриет Хейдендер үйі Бостонның Қара мұра жолында Ұлттық тарихи нысан болып тағайындалды.

Ерте өмір

Льюис Хейден 1811 жылы Кентки штатының Лексингтон қаласында құлдықта туған. Оның анасы аралас нәсілге жататын, оның ішінде африкалық, еуропалық және түпкүлкі америкалық ата-бабалары бар еді; 18 ғасырдан бері түпкүлкі америкалықтардың құлдығына тыйым салынған. Егер оның анасы тікелей аналық Америка түпкiлiктi ата-бабаларын көрсете алса, онда ол өзiне және балаларына азаттық талап ету үшiн негiздерi болар еді. 17 ғасырда құл мемлекеттері қабылдаған partus sequitur ventrem қағидасына сәйкес, колониялардағы балалардың мәртебесі ананыкіне сәйкес келді. Ақ әйелдер мен америкалықтар баласын еркіндікпен дүниеге әкелді. Льюистің әкесі "ерте сатылып кеткен" құл еді. Хейденнің анасы "жаман табиғат" масондық ложаның бір адамының ұсынысын қабылдамады. Ол оны тұтқындатты, ол қиналып, қамшымен соққыланғаннан кейін "ақылдан адасып" кетті. Бірнеше рет өзін-өзі өлтіруге тырысқаннан кейін, 7 немесе 8 жасар Хейден мен оның бауырлары өз аналарын көре алды. Ол: "Сені ешқашан ұстап алмайтындай етіп түзетемін", - деп жауап бергенде, жігіт қорқып кетті. Оны байлап алып кетіпті. 14 жасында американдық революциялық соғыс жауынгері маркиз де Лафайетт Кентуккиге барған кезінде Хейденге бас киімін ұсынды. Бұл Хейденге өзін құрметтеуге лайық екеніне және құлдықты жек көруге көмектесті. 1830-жылдардың ортасында Генри Клей Льюис Хейденнің әйелі мен баласын сатып алмағанын, сатпағанын мәлімдеді. Ол Льюис Хейденді бір Льюиспен шатастырып алды, содан кейін Льюис Хейденді ешқашан танымағанын айтты. Бірақ Хейден Клэй сатып алғаннан кейін әйеліне бөлінген үйлер туралы және оның сатылуы туралы егжей-тегжейлі ақпарат берді. Ол болашақта еркіндікке қол жеткізу үшін өз үлесін жинап отырды.

Азаматтық соғыс

Хейден АҚШ-тың түсті әскерлерінің 54-ші Массачусетс полкіне рекрутер болды. Чарльз көшесі АМЕ шіркеуіндегі 1200 орынның барлығы оның жерлеу рәсіміне арналған, ал Люси Стоун елеу сөз сөйлегендердің бірі болды. Харриет 1894 жылы қайтыс болып, Гарвард университетінің афроамерикалық медицина студенттеріне стипендиялар үшін мүлкінің барлығын қалдырды. Бұл университетке бұрынғы құлдың алғашқы және, мүмкін, жалғыз сыйлығы деп саналады.

Льюис және Харриет Хейдендер үйі

1849 немесе 1850 жылы Хейдендер Бостонның Бикон-Хилл маңындағы 66-шы Филлипс (содан кейін Саутхак) көшесіндегі үйге көшіп барды. 1853 жылы үйді құлдыққа қарсы күзету комитетінің әріптесі Фрэнсис Джексон сатып алды. Африка-американдық мұражайдың болжамы бойынша, бұл "Хейденді оның жер асты темір жолындағы қызметіне қысым жасалмауына кепілдік беру үшін" жасалды. Хейдендер қашқан құлдарды өз үйлерінде жиі қабылдайтын. Бостондық бақылау комитетінің жазбалары, оның ішінде Льюис те бар, көптеген адамдар 1850 және 1860 жылдар аралығында Хейдендердің үйінде көмек пен қауіпсіз баспана алған. 1865 жылы Гарриет Хейден үйді Фрэнсис Джексонның иесінен сатып алды. Льюис және Харриет Хейден үйі Ұлттық тарихи нысан болып тағайындалды; ол Ұлттық парк қызметімен қамтылған Қара мұра жолындағы сайттардың бірі. Үй әлі күнге дейін жеке тұрғын үй ретінде пайдаланылады, қонақтарға рұқсат етілмейді.