Кіріспе

Луис да Силва Музиньо де Альбукерке (16 маусым 1792 жылы Лиссабонда 27 желтоқсан 1846 жылы Торрес-Ведраста; luˈiʒ ðɐ ˈsilvɐ moˈziɲu ðɨ alβuˈkɛɾkɨ) - португалдық әскери офицер, инженер, ақын, ғалым және саясаткер, ол Либералды соғыстар кезінде және Португалияның тарихын 19-ғасырдың бірінші жартысында белгілеген қақтығыстарда ерекшеленді. Ол Педро Брагансаның (бұрынғы Педро I Бразилияның және IV Португалияның) либералды регентшілігі кезінде Корольдіктің министрі (бүгінгі Ішкі істер министріне ұқсас лауазым) болды. Бұл сол кездегі үкімет ішіндегі ең көрнекті лауазым болды, бұл оны Португалияның премьер-министрі етіп қойды. Сонымен қатар, Конституциялық монархия кезеңінде бірнеше рет министр және министрдің орынбасары болды. Басқа лауазымдар арасында ол Ұлттық монета жасау басқармасының бастығы, генерал-капитан және Мадейраның губернаторы, қоғамдық жұмыстар жөніндегі бас инспектор қызметін атқарды. Ол Жоаким Аугусто Музиньо де Альбукеркидің әжесі, әскери офицер және колониялық әкімші болды.

Өмірбаян

Луис да Силва Музиньо де Альбукерке 1792 жылы 16 маусымда Лиссабонда Жоао Педро Музиньо де Альбукерке (1736-1802) мен Дона Луиза да Силва Гутьеррес де Атаиде (1763-1788) ұлы болып дүниеге келді. ), екеуі де ақсүйектер. Оның әкесі патшалық үйдің Фидалго атты салтбастысы болды және Челаста екі иелік еткен. Оның анасы Лейрия қарағайлы орманының аға күзетшісі және Каса-ду-Террейроның иегері Луис да Силва де Атаиде қызы болды.

Жас шақ және неке

Жеті жасқа дейін Музиньо де Альбукеркиді француз мұғалімі оқытты. Ол өте сауатты, өте зерделі, өлең, дизайн және физикалық ғылымдарды жақсы көретін ерекше талантты көрсетті. Бала кезінде Музиньо бірнеше өлеңдер жазды және Жан Расиннің "Андромак" трагедиясының өлең аудармасын жазды. Табиғи ғылымдарға деген қызығушылығы өмірінің кейінгі кезеңдерінде оның энтомологиялық, минералогиялық және химиялық жинақтарына шабыт берді. Әкесі оны шіркеу мансабын жалғастыруға ниеттенді, ал отбасы Лейрияға көшіп келгеннен кейін Музиньо теологиялық оқуды бастады, епископ Мануэль де Агиар ұйымдастырған латын сабақтарына қатысты. Сондай-ақ ол Иерусалимнің әулие Иоанн орденіне кірді. Алайда көп ұзамай ол діни қызметке қажетті мамандықтың жоқ екенін мойындады. 1802 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін, ол ата-анасы оны жазған институтты тастады. Музиньо әскери мансапты таңдап, Португалия әскери-теңіз флотына кірді. Карьерасына кедергілер туып, көп ұзамай португал армиясына ауысып, Корольдік бригаданың кадеті болды. Сонымен қатар, ол Корольдік әскери-теңіз академиясына оқуға түсті, онда математика оқыды және жыл сайын сыйлық алды. Ол Лиссабон Корольдік обсерваториясында 1813-1814 жылдары порционист болып жұмыс істеді. Ол өзінің туған апасы Ана Маскаренхас де Атаидеге ғашық болды, ол анасының әпкесі мен Лиссабон қалалық Сенатының бас пошта бастығы және кенті Хосе Диого Маскаренхас Нетоның қызы болды. Ол өзіне үйлену үшін қажетті қаражаты жоқ екенін түсінгеннен кейін, ол оқуын тастап, өзін ауыл шаруашылығына арнады, туыстарының көмегімен, Тудела Кастильо отбасы, олар Фандаода тұратын. 1814 жылы ол Сантаремде, содан кейін қайтадан Фандаода тұрақтады. Ол өзінің туысына үйлену үшін Лиссабонда қайтып оралды, ол 1820 жылға дейін өмір сүрген Fundão-ға оралды, олар ауыл шаруашылығымен айналысты. Осы уақытқа дейін ол көптеген өлеңдер, трагедия және өзінің ең үздік әдеби шығармасы: Георгика португальдықтары. Сондай-ақ, ол Jornal de Coimbra (Coimbra журналы) және Anais das Ciências e das Letras (Ғылымдар мен әдебиеттер жылнамасы) -мен, оның қайын атасы құрған және редакциялаған португал газетінде, Парижде жарық көрді.

Париждегі зерттеулер және Ұлттық монета жасау үйінің басшылығы

1820 жылы оның қайын атасы Музиньодан Парижге, ол жер аударылған жерге, келуін сұрады. Муазиньо дереу "Ғылымдар мен әдебиет жылнамасын" редакциялаумен айналысты. 1821-1823 жылдары өзінің атымен көптеген мақалалар жариялады, негізінен португалдық ауыл шаруашылығы мен өнеркәсіп мәселелері туралы. Сол кезде ол білім беру саясаты туралы "Халықтық нұсқауды құру туралы идеялар" атты еңбегін жариялады, онда ол екі жынысқа арналған приходтық бастауыш мектептердің желісін және муниципалды орта мектептердің желісін құру туралы талқылады, бұл жоспар бір ғасырдан кейін ғана жүзеге асады. Ол келесі үш жыл бойы Парижде қалып, химия мен физиканың қоғамдық курстарына және университет зертханаларына қатысып, Луи Николас Ваукелиннің (1763-1829) студенті болды және Париж ботаникалық бағының зертханаларында жұмыс істеді. Ол Франция институтына химиялық талдауды зерттеуді жеңілдету туралы жұмысты ұсынды, оны реакциялардың синоптикалық тізімі деп қарастыруға болады. Бұл жұмыс сол кездегі ең беделді екі ғалымның: Жан Антуан Шапталь мен Джозеф Луи Гей Лусактың мақаласын жариялауға әкелді. 1822 жылы Музиньо Швейцарияға білім сапарына барып, көп ұзамай Португалияға оралды. 1823 жылы Лиссабон Корольдік ғылым академиясының корреспондент-ағасы болып сайланды. 1823 жылы Вилафранкаданың көтерілісінен кейін Португалияда тағы да абсолютизм билік құрды. Музиньоның қайын атасы оны Педро де Соуза Холштейнге, Пальмеланың 1-маркизі және министрге таныстырды, ол оны Ұлттық монетахананың (Casa da Moeda) инспекторы етіп тағайындады. Бұл лауазым оны 1801 жылғы патша жарлығымен құрылған Mint зертханасында химия мен физикадан дәріс беруге мәжбүр етті. 1824 жылы осы лауазымда жұмыс істеп жүрген кезінде ол физика мен химия бойынша студенттерге арналған Бастауыш курсты жазды және жариялады, бұл Португалиядағы өзінің түріндегі алғашқы жұмыс. Сол жылы ол Корольдік ғылым академиясының қауымдасқан мүшесі болып сайланды. Көп ұзамай ол салмақ пен өлшемдер комиссиясының мүшесі болып тағайындалды және 1825 жылы үкімет оған Азор аралдарындағы Сан-Мигель аралының минералды суларын зерттеу мен талдауды тапсырды. Бұл сапардан кейін бір жылдан кейін Лиссабонда жарияланған қызықты "мемуар" жарық көрді, ол Азор гидрогеологиясы бойынша португал тілінде жарияланған алғашқы ғылыми еңбек болды.

Францияда, Бразилияда және Азор аралдарында жер аударылу және либерализм үшін күреске қатысу

Либералды іске қосылып, Конституциялық Хартияға адал болуға ант бергеннен кейін Музиньо Францияға кетті. Сол жерде ол Португалияның Михаил патшасын билікке әкелген абсолютистік төңкеріс туралы біледі. Ол Францияда "либералды эмигрант" ретінде қалды және мүмкіндігінше тезірек Бразилияға кетті, онда ол Обидос графы Жоаким Антонио де Агиармен және Сабугаль графымен бірге Бразилияның Петр I-нен (бұрынғы Португалияның Петр IV және Михаэльдің ағасы) өз қызы, Португалияның принцессасы Мария да Глорияның ісіне және Конституциялық жарғыға қолдау көрсетуін сұрады. Ол сол кезде Вила-Флор графы болған, кейін Терсеира герцогы болған Антонио Северим де Нороньяның хатшысы лауазымын атқарды, ол онымен өлімге дейін созылатын саяси адалдық қарым-қатынасын орнатты. Бұл қарым-қатынас Музиньоның кейінгі жылдардағы саяси үстемдігін түсіндіреді. 1829 жылы Бразилиядан Азорадағы Терсейраға барып, либералды қарсылық жасайтын басшылармен кездесті. Көп ұзамай, 1830 жылы, ол Анградағы регенттіктің мемлекеттік хатшысы (премьер-министрге тең) болып сайланды. Осы лауазымында ол 1830 жылы 20 наурызда португалдарға арналған атақты жарлыққа қол қойды. Ол либералды мақсатқа адал қызмет етті, 1831 жылы Регенттік атынан Лондонға барған комиссия мүшесі болды, ол Азорда либералды мақсаттың өмір сүруіне мүмкіндік беретін кредиттер алды. Терсейраға оралғаннан кейін ол қарулы күштердің офицері ретінде және Вила-Флор графының оң қолы ретінде Сан-Жорже аралы мен Файал аралына экспедицияларға қатысу үшін өзінің лауазымдарының саяси міндеттерінен босатуды сұрады. Осы жағдайда ол Ладейра-ду-Гато шайқасына қатысты. Либералды соғыстар кезінде ең жоғары лауазымдарда қызмет еткен ол ешқашан өзінің ресми атағы болған субальтернен артық жалақы алғысы келмеді.

Мадейраға экспедиция

Дом Педро Терсейраға келіп, сол кезге дейін Регенттікте болған билікті өз қолына алды. Содан кейін ол Мадейраның генерал-капитаны лауазымына Музинхо де Альбукеркиді тағайындады, бірақ арал әлі де абсолютистердің қолында болды. Өзінің лауазымын басқару үшін Музиньо Фуншалдың берілуін мәжбүрлеуді көздеген адмирал Джордж Роза Сарториус бастаған экспедицияның бір бөлігі ретінде D. Мария II фрегатына отырып, Терсеирадан кетті. Музинходан басқа, Фуншаль епархиясының диаконосы Жануарио Висенте Камачо және басқа да конституционалистер қатысты. Алайда Сарториус зейнеткерлікке шығуға мәжбүр болды, өйткені Мадейраның нақты қорғанысы бұрын ойланғаннан әлдеқайда күшті болды және оның қонуға жеткіліксіз күші болды. Жақын маңдағы Порто-Санто аралын 1832 жылы 4 сәуірде 60 артиллериялық құралы бар конституционалист күш басып алғандықтан, Музиньо 7 сәуірде сонда барды және Мадейраны жаулап алу үшін дұрыс сәтті күтуге шешім қабылдады. Порто-Сантода орналасқан Музиньо ыңғайсыз жағдайға тап болды, өйткені ол Мадейраны жаулап ала алмады және үлкен аралдан шабуылға ұшырамады. Ол Азор аралдарынан басқа кеме келгенше біраз уақыт күтуге мәжбүр болды. Бұл күту кезінде кейбір кемелер тұтқындалып, олардың жүгі арал тұрғындарына азық-түлік ретінде пайдаланылды, өйткені олар аштықтан зардап шекті, өйткені аралда өткен жылдың өнімі нашар болды және Мадейрадан жеткізілімдер тоқтатылды. Муазинхо де Альбукеркидің әскерлерінің тәртіптілігі мен оның және оның офицерлерінің тамаша бақылауы нәтижесінде Порту-Сантода тыныштық пен тәртіп болды. Порто-Сантода ол көптеген жылдардан кейін жариялаған "Руй, о Эскудейро" атты өлеңін де жазды. 1832 жылы 5 мамырда конституционалист кемесі келіп жеткенде, ол өзінің ыңғайсыз жағдайынан құтылуға мүмкіндік берді. Ол өзімен бірге конституциялық армияға жазылу үшін Мадейрадан қашып келген 104 еріктіді алып кетті және Терсейрада олар Португалияға үлкен шабуыл жасауға дайындалып жатқан күштерге қосылды.

Азамат соғысының соңғы жылдары

Ол қайтып келген әскерлерімен бірге Миндело десантына және Портоны қоршауға қатысты, онда ол әскери офицер және мемлекет қайраткері ретінде керемет қызмет етті. 1832 жылы 29 шілдеде ол Педро де Соуза Холштейнді алмастырды, Пальмела маркизі және Корольдіктің уақытша министрі лауазымын иеленді, ол сол жылдың 25 қыркүйегіне дейін сол лауазымда болды, сонда Соуза Холштейн қайтадан осы лауазымға келді. Портодағы Д.Педро регентшілігі кезінде ол 1832 жылдың 10 қарашасынан бастап тағы бір рет Корольдіктің министрі болды, бұл жолы тек титулдық қызметте. Соғыс пен либералдар арасындағы қақтығыстардан туындаған саяси тұрақсыздық министрліктердің қызметін қысқартты, ал билікті қолға алғаннан кейін бірнеше аптадан кейін Музиньоның орнын Бернардо де Са Ногейра де Фигейредо, болашақ маркиз Са да Бандейра басқарды. Алайда, Музиньо Педро ханзаданың сенім білдірген басты тұлғасы болып қала берді, оның регенттік үкіметтерімен ынтымақтастық жасады. Терсеираның болашақ герцогы Антонио Северим де Норонханың жақтасы болған Музиньо оған ең үлкен құрметпен қараған және оған адал болған. Музиньо оған оңтүстіктен (Альгарве) науқан бастауға кеңес берді және онымен бірге жүріп, азаматтық соғыс аяқталғанға дейін оның бас штабының бір бөлігі болды.

Мадейрадағы префектура

1834 жылы Эворамонте концессиясынан кейін Музинхо де Альбукерке Мадейраға екі жыл бұрын тағайындалған лауазымына қайта оралды, ол генерал-капитан емес, либерализм жойылғаннан кейін, бірақ жаңа туған Фуншал префектурасының префекті ретінде. Ол сол жылдың 6 тамызында қызметке кіріскен 1834 жылы 30 маусымдағы патша жарлығымен тағайындалды. Оның билігі қысқа болды, өйткені ол 1835 жылы 30 қыркүйекте қызметтен шығып, 11 қарашада Лиссабонға португалдық Үндістанның губернаторы болуға уәде берді. Бұл оның Жозе Хорхе Лурейро үкіметінде Патшалықтың министрі болып тағайындалғаны үшін жүзеге аспады. Мадейрадағы оның "үкілділігі мен әділдігі" ерекшеленетін әкімшілігі білім беруде, мектептер құруда, қоғамдық көмек көрсетуде және жолдар салуда көптеген жақсартуларға әкелді. Мадейрадағы тәжірибесі нәтижесінде 1837 жылы архипелагтың геологиясы туралы жариялайтын зерттеулер (Мадейра, Порто-Санто және Дезертас аралдарының геологиялық тарихына қызмет ету үшін бақылау), сондай-ақ Мадейра автономиясы туралы алғашқы еңбектердің бірі, мүмкін, мадейралық автономия туралы, сырт көзқарас тұрғысынан қарасақ, бұл португал аумағының басқаруы туралы. Мадейрада орнатылған саяси байланыстар оны 1838 жылдың 12 тамызындағы парламент сайлауында (3-ші заң шығарушы) сол сайлау округінің сайлауы мүмкін етті.

Конституциялық монархияның бастапқы кезеңі

Португалиялық Үндістанның губернаторы болып тағайындалғаннан кейін, ол Жозе Хорхе Лурейро үкіметінде Патшалықтың министрі болып тағайындалды. Ол бұл лауазымға 1835 жылдың 25 қарашасынан 1836 жылдың 20 сәуіріне дейін ие болды. Осы күні үкімет құлаған кезде, Муазиньо саясаттың көңілі қалғандай көрінді, белсенді саясаттан зейнеткерлікке шығып, Парижге оралды, онда ол кішкентай мүлік сатып алды. Кейін ол Португалияға оралып, ауыл шаруашылығымен және отбасымен айналысады. 1836 жылы үкімет оны Орталық қоғамдық жұмыстар бөліміне әскери инженер ретінде жіберді. Алайда, ол елдегі қоғамдық жағдайды жақсарту үшін көп нәрсе істей алмады, өйткені мемлекеттік қаражат аз болды, көп ұзамай қыркүйек революциясы басталды. 1837 жылы сентябризмге қарсы реакция басталғанда, өзінің досы Терсейра герцогiне адал Музиньо де Альбукерке Маршалдар көтерілісіне қатысты. Нәтижесінде ол Чуа-да-Фрейра шайқасына қатысып, жеңілгендердің қатарында болды. Көтеріліс түпкілікті басылғаннан кейін, ол маршалдың әскерлерімен және басқа да офицерлермен бірге жер аударылуға мәжбүр болды. Ол Испанияға, содан кейін Парижге барды, онда Палмела герцогы, Салданха герцогы және Терсейра герцогымен бірге конституциялық жарғыны қорғап, португал конгрессіне ашық хат жазды. 1838 жылы Португалияда бейбітшілік орнағаннан кейін, Музиньо 1839 жылы тамыз айында оны сақтауға ант берді. Бірнеше күннен кейін ол қайтадан Орталық бөлімнің қоғамдық жұмыстар жөніндегі бас инспекторы болып тағайындалды. 1840 жылы наурыз айында ол Патшалықтың қоғамдық құрылыс қызметінің бас инспекторы болып тағайындалды және осы қызметті реформалауға тағайындалды. 1840 жылы маусымда Португалияның Индия губернаторы лауазымына қайтадан шақырылғанға қарамастан, ол бұл лауазымнан бас тартты. Осы кезеңде ол бас инспектор лауазымына саяси сипаттағы басқа міндеттерді қосатын. Ол бірнеше мәтіндерді жазды, оның ішінде өз заманының инженерлеріне арналған және Корольдік ғылым академиясына жариялауға ұсынылған, тас көпірлерді салуға арналған техникалық нұсқаулық. Сондай-ақ, ол өзі басқаратын қызмет құрылыстары туралы бірнеше есептер мен жоспарларды ұсынды, атап айтқанда Порто форты, Азамбуядағы канал және Баталья монастырын қалпына келтіру, ол туралы ол қызықты техникалық жұмыс жариялады. Саясатта белсенділік танытып, көптеген парламенттік сайлауларда депутат болып сайланды. Антонио Бернардо да Коста Кабрал Портуда Конституциялық жарғыны қалпына келтірген кезде, ол тағы да Корольдіктің министрі және Терсейра герцогының үкіметіндегі уақытша әділет министрі болды, ол осы лауазымға 9-20 ақпан 1842 жылы жалғасты. Ол хартист болғанымен, ол сол кезде пайда болған реакциялық топтарға қарсы шығып, Хартияны қалпына келтіру заңды және дұрыс түрде жасалуы керек деп ұстанып, 1838 жылғы Конституциялық конгресс жұмысын жою үшін конституциялық Кортес шақырды. Реставраторлар мұны қалаған жоқ, сондықтан кабралистер қорлағаннан кейін, 24 ақпанда, үкімет билікке келгеннен кейін 15 күн өткенде, Музиньо орнынан кетті, оның орнына Коста Кабрал келді. Ол отставкаға кеткеннен кейін парламенттегі оппозициялық орындықтарға отыра бастады. Бір жылдан кейін ол мемлекеттік құрылыс инспекторы лауазымынан босатылды. 1842-1844 жылдардағы парламенттік өмірі жарқын болды. Содан кейін ол құрылыс компаниясы бастаған Порто өзеніндегі форттың жұмыстарына басшылықты қабылдады. Ол тек қана жоспарды ұсынған, бірақ кейін компания жабылып қалды. Осыдан кейін ол Азамбуджа каналындағы жұмыстардың директоры болды, 1845 жылғы сайлауда парламенттегі орыннан айырылып, Лейриядағы өзінің фермасына барып, отбасымен бірге жұмыс істеді.