Кіріспе
Баһаддин Шакир (1874 - 17 сәуір 1922 ж.) - дәрігер, түрік ұлтшыл саясаткері және Армения геноцидінің негізін қалаушылардың бірі. Ол министр немесе үкіметте орынбасар болмағанымен, Одақ және прогресс комитетінің Орталық комитетіне ықпал етті және партияны қолдаған "Шурә йүмет" журналының директоры болды. Ол CUP-тағы "Дәрігерлер тобының" үш маңызды есімінің бірі болды (басқа екеуі доктор Назим және доктор Русухи Дикмен); Ол "Одақ және прогресс" партиясының пантүрікшіл / тураншыл қанатының мүшесі болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Шакир "Тексилет" Махсусаның басшылығының құрамына кірді. Соғыстың соңында ол басқа CUP мүшелерімен бірге тұтқындалды, алдымен жергілікті Осман әскери соты, содан кейін британ үкіметі. Ол адамзатқа қарсы қылмыстар үшін әскери сотқа тартылу үшін Мальтаға жіберілді, ол ешқашан жүзеге аспады, кейіннен оны Ұлыбритания түрік ұлтшыл күштерінің барымтасына айырбастырды. 1922 жылы 17 сәуірде ол Джемаль Азмимен бірге Берлинде өлтірілді.
Bahaeddin Shakir or Bahaddin Şakir (1874 – 17 April 1922) was a physician, Turkish nationalist politician, and one of the architects of the Armenian genocide. Though he was not a minister or deputy in the government, he held powerful sway in the Central Committee of the Committee of Union and Progress and was the director of the Şûrâ yı Ümmet, a magazine that supported the party. He was one of the three important names of the "Doctors Group" in the CUP (the other two being Doctor Nâzım and Doctor Rüsuhi Dikmen); He was a part of the pan Turkist/Turanist wing of Union and Progress. During World War I Şakir was part of the leadership of the Teşkilât ı Mahsusa. At the end of that war he was detained with other members of the CUP, first by a local Ottoman court martial and then by the British government. He was sent to Malta pending military trials for crimes against humanity, which never materialized, and was subsequently exchanged by Britain for hostages held by Turkish nationalist forces. On 17 April 1922, he was assassinated along with Cemal Azmi in Berlin.
Ерте өмір
Бахаддин Шакир Осман империясының Сливен қаласында (қазіргі Болгарияның бөлігі) дүниеге келген.
Медициналық білім және жер аударылу
1894 жылы әскери медицина мектебін медицина капитаны болып бітіргеннен кейін Шакир Францияда медициналық заңгерлік мамандығын оқыды. 1900 жылы сол мектепте сот дәрігерінің көмекшісі болды. Осылайша олар осы саланың ізашарлары болды. Шакир ауруханадағы қызметімен қатар, Шәһзада Юсуф Изетдиннің жеке дәрігері болды. Ол Ахмет Ризамен және "Одақ және прогресс" комитетінің мүшелерімен қарым-қатынас орнатқан. Сол үшін ол Ерзинжанға айдалды. Шакир сол жерде комитетке көмек жібергенін білгенде, оны тұтқындап, Трабзонға жер аударады. 1905 жылы ол Мысырға, одан Парижге қашып кетеді. Парижде ол доктор Назиммен кездесіп, Ахмет Ризамен қайта байланысады. Шет елде жүргенде "Шура йүмет" газетінде мақалалар жазды. Бахаддин Шакир Осман империясының ішінде КҮП-ті қайта жаңғыртуда маңызды рөл атқарды (ХХ ғасырдың басында ол жер аударылған зиялылардың ұйымы болды). Ол құпия түрде Константинополға барып, ұйымның жаңа ішкі орталығын құруға негіз қалады. 1906 жылы Османдық бостандық қоғамы құрылды, ол 1907 жылы CUP-пен бірікті және оның революциялық қызметіне ішкі орталығы болды.
Екінші конституциялық дәуір
1908 жылы Екінші конституциялық монархия жарияланғаннан кейін Шакир Константинополға және әскери медицина мектебіндегі бұрынғы міндетіне оралды. Түркияда алғашқы авторлық құқыққа ие сот медицинасы оқулығын жазған. Ол 1909 жылы әскери және азаматтық медициналық мектептерді біріктіру арқылы құрылған Хайдарпаша медицина факультетінде осы тақырып бойынша профессор болды. Келесі жылы Шакир медицина мектебінің президенті болып сайланды. Ол "Шура йүмет" газетіне жазуын жалғастырды. Осы уақыт ішінде ол өзінің қарсыластарын "Әли Кемал Дәвасы" және "Кануни асасимизи илаһ ал-Еденлер" атты қолтаңбасыз кітаптарында қатаң сынға алып, журналистикасын жалғастырды. Бахаддин Шакир Бірінші Балқан соғысында болгарлар қоршауында болған Адрианополь (Эдирне) ауруханасында бас дәрігер болып жұмыс істеді. Ол тұтқындалып, қала берілсе, босатылды. Содан кейін ол 1913 жылы құрылған Teşkilât ı Mahsusa (Арнаулы Ұйым) деп аталатын құпия ұйымның саяси бөлімінің басшысы болып тағайындалды. Сол жылы ол Денсаулық сақтау бас басқармасында құрылған Сот медицинасы дирекциясына тағайындалды.
Мәскеуге сапар
Осман империясы берілсе, Шакир Энвер-паша, Жамал-паша, Талат-паша және тағы төрт жоғары дәрежелі одақтастармен бірге неміс торпеда қайығында Севастополь арқылы Берлинге қашты. Ол "Немрут Мустафа Диван" деген лақаппен аталған сотқа қалмастан сотталып, соғыс жүргізгені және армяндарды қырғынға ұшыратқаны үшін өлім жазасына кесілді. Берлинде Шакир, Джемал және Энвер Мәскеуге Большевиктердің түріктерге тәуелсіздік соғысында көмек алу үшін барды. Сол жаққа бару қиын болды. Олардың алғашқы ұшағы Германия шекарасынан ұшып шығып, Литваның Каунас қаласының маңында апатқа ұшырады. Бақытымызға орай, екеуін де журналистер танымады, немесе сонда орналасқан одақтас әскерлер, олар кетер алдында ғана. Олардың Берлинге ұшып оралған ұшағы да апатқа ұшырады. Енвердің Мәскеуге ұшақпен келуін талап еткені тағы бір ұшақтың сынақ ұшу кезінде апатқа ұшырауына әкелді. Ақырында Джемаль-паша Берлинде оларға қосылды, олар ұшу сынақтарын сәтті өткізген ұшақты пайдаланып, тағы да Мәскеуге жолға шықты. Бірақ қозғалтқыштан шыққан ерекше дыбыстарды естіп, Энвер ұшқышқа кері бұрылуын сұрады, ал ұшақ қону кезінде ыдырап кетті. Енвер аспаннан ұлы кіруді жоспарлап отырғанда, Шакир мен Джемал беріліп, оралмақ елге қайтып бара жатқан ресейлік әскери тұтқын конвойына қосылды. Бірнеше рет сәттіліксіз оқиғалардан кейін Энвер екеуін Мәскеуде кездестірді (олар ақырында құрлықпен келді). Шакир 1920 жылы қыркүйекте Бакуде өткен Шығыс халықтарының съезіне қатысты. Ол Ислам революциялық қоғамдар одағының (İslam İhtilal Cemiyetleri İttihadı) Баку өкілі болды. 1921 жылы көктемде Мәскеуде өткен ұйымның конгресіне қатысқаннан кейін ол Германияға оралды.
Бахаэддин Шакирдің өлтірілуі
1919 жылдың күзінде Армения революциялық федерациясы (АРФ) Арменияның геноцидін жүзеге асырғандарды жазалауға шешім қабылдады. Немезис операциясы аясында Арам Ерғаниан мен Аршавир Ширакианға екеуі де Берлинде болған Джемаль Азми мен Шакирді өлтіру міндеті берілді. 1922 жылы 17 сәуірде Ширакиян мен Ерғаниан Азми мен Шакирді үй-бүлесімен бірге Уландштрасседе жүріп кездестіреді. Шіракиян Азмиді өлтіріп, Шакирді жаралады. Ерғаниян дереу Шакирдің артынан жүгіріп барып, оны басына атқан оқпен өлтірді. Қасқырлар тұтқындалған жоқ.