Кіріспе

Кентербери архиепискобы және әулие (624 жылы қайтыс болды).

604 жылы Августин қайтыс болғаннан кейін Кентерберия оңтүстік архиепископтығының орталығы болып қала берді, ал Лондон епископтық мәртебесін сақтап қалды. Мүмкін, Кент патшасы өз мемлекетінің шегінен тыс жерде епископтардың билігін арттыруды қаламаған. Бонифаций Мелитусқа екі папалық хатты Англияға жеткізуді тапсырды – біреуін Этельбертке және оның халқына, екіншісін Кентербери архиепископы Лоуренсқа. Ол сондай-ақ Англияға синодтың қаулыларын әкелді. Бұл синодтың нақты хаттары мен құжаттары сақталған жоқ, бірақ олардың кейбіреулері 1060 және 1070 жылдары Кентерберида жасалған. Этельберт пен Сэберхт шамамен 616 немесе 618 жылдары қайтыс болды, бұл миссия үшін қиын жағдай тудырды. Беда айтуынша, Мелитус ағайындылардың қасиетті наннан дәм тату туралы өтінішін қабылдамағандықтан жер аударылды. Бұл оқиға Сэберхт қайтыс болғаннан кейін болды ма, әлде соңынан ба, Беданың жылнамасынан анықтау қиын, өйткені ол екі оқиғаны да бір тарауда келтіреді, бірақ ешқайсысына нақты уақытты немесе аралықты көрсетпейді. Тарихшы Н.Дж. Хигам бұл оқиғаның уақытын христиан Кенттің Этельбертінен язычник Шығыс Англияның Раэдвальдіна басшылықтың ауысуымен байланыстырады, Хигамның пікірінше, бұл Этельберт қайтыс болғаннан кейін болған. Хигамның ойынша, Сэберхттің ұлдары Мелитусты Лондоннан қуған, себебі олар Кенттің үстемдігінен Шығыс Англияға өтіп, енді Кент патшалығымен байланысты Мелитусты қызметте ұстаудың қажеті болмады. Мелитус бірінші кезекте Кентербериге қашып кетті, бірақ Этельберттің мұрагері Эадбальд та язычник болғандықтан, Мелитус Юстуспен бірге Галлияға паналады, себебі Шығыс Саксондар әлі де язычник дінінде болды. Шығыс Саксония епархиясы шамамен 654 жылы Цедд епископқа тағайындалғанға дейін қайтадан толықтырылмады.

Архиепископ және өлім

619 жылы Лоренс қайтыс болғаннан кейін Мелитус Кентербери архиепископының үшіншісі болды. Архиепископтық қызметін атқару кезінде Мелитус 623 жылы Кентербериде басталып, шіркеуге қауіп төндірген өрттің бағытын өзгертіп, керемет жасады деген әңгіме бар. Ол өртке барып кіргенде, жел бағытын өзгертіп, ғимаратты сақтап қалды. Беда Мелитустың салауатты ой-санасымен мақтады, бірақ кереметтен басқа, архиепископтық кезінде ерекше оқиғалар болған жоқ. Беда сондай-ақ Мелитустың подаграмен ауырғанын айтады. Тоғызыншы ғасырда Мелитустың мерекесі Лоуренс пен Юстус есімдерімен бірге Стоу миссалында тілге алынған. 1120 жылы ол басқа жергілікті қасиеттілермен бірге Сент-Огастин шіркеуінде құрметпен еске алынды. Лондондағы Ескі Сент-Пол соборында оған арналған киелі орын болған. Нормандтар басып алғаннан кейін көп ұзамай Госселин Мелитустың өмірбаянын жазды, ол сол кезде пайда болған бірнеше өмірбаяндардың алғашқысы болды, бірақ олардың ешқайсысы Беданың бұрынғы еңбектерінде кездеспейтін жаңа ақпаратты қамтымайды. Дегенмен, орта ғасырлық өмірбаяндар Госселиннің өмір кезеңінде подаградан зардап шеккен адамдардың Мелитустың қабіріне дұға етуге шақырылғанын көрсетеді.