Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рупен Зартариан немесе Рубен Зардарян (; 1874 16 тамыз 1915) - армян жазушысы, педагог және саяси белсенді. Ол Осман билігі тарапынан армян геноциді кезінде қаза тапты.
Rupen Zartarian or Ruben Zardaryan ( ; 1874 – 16 August 1915) was an Armenian writer, educator, and political activist. He was killed by Ottoman authorities during the Armenian genocide.
Өмір
Зартариан 1874 жылы Диярбекир қаласында дүниеге келді, бірақ екі жасында Харпутқа (немесе Харпертке) көшіп барды. Ол осы қаладағы білім ордасында білім алған. Зартариан ауылдағы армян әдебиетінің жетекші тұлғасы болған Тлгадинцидің (Хованес Харутюнян, 1910-1912) шәкірті болды. Тілгендинци де Осман билігі тарапынан армян геноциді кезінде қаза тапты. Зартарианға ұстазы қатты әсер етті, ал оның жазушылық мансабы ол алған жігерден туындады. 18 жасында мұғалімдікке кірісіп, келесі он жыл бойы білім беру саласында қызмет етті. Алғашында ол Тілгендісті институтында сабақ берді, содан кейін үш жыл бойы француз діни институттарында оқыды. 1903 жылы Зартарианды Осман үкіметі тұтқындап, саяси қызметіне байланысты елден кетуіне мәжбүр болды. Ол Болгарияда тұрып, 1906 жылы "Размик" атты жаңа газет шығарады. Газетке жазған кезде Зартариан өз отанынан тыс жерде тұратын армян азаматтарының автономиялы Арменияның түпкі мақсатына жету үшін жұмыс істеу қажеттігін жиі қайталайтын. 1908 жылы көптеген армян зиялыларымен бірге Константинополға оралды. Бір жылдан кейін Зартариан Орталық академияда сабақ беріп жүргенде "Азатамарт" газетінде жұмыс істеді. Армениялық геноцид кезінде Зартариан Аяшқа жеткізіліп, 5 мамырда түрмеде ұсталды, кейін әскери сүйемелдеумен Диярбақырға әскери соттың алдына бару үшін әкелінді. Диярбақырға келер алдында Черкес Ахмет және лейтенанттар Халил мен Назим оны Каракаорен деп аталатын жерде өлтірді.
Zartarian was born in 1874 in the city of Diyarbekir, but moved to Harput (or Kharpert) (Armenian: Խարբերդ) when he was two. He received his education from the educational institutions of that city. Zartarian became a student of Tlgadintsi (Hovhannes Harutiunian, 1910–1912), who was a leading figure in rural Armenian literature. Tlgandintsi was also killed by Ottoman authorities during the Armenian Genocide. Zartarian was greatly influenced by his mentor, and his writing career stemmed from the encouragement he obtained. At the age of 18, he started teaching, and for the following decade, he continued in the field of education. At first, he taught at Tlgandinsti's institution, he then spent three years in French religious institutes. In 1903, Zartarian was arrested by the Ottoman government and subsequently forced to leave the country because of his political activity. He established himself in Bulgaria and in 1906, founded a new newspaper called Razmik. When writing for the newspaper, Zartarian would often reiterate the need for Armenian nationals living outside their homeland to pursue working towards the ultimate goal of an autonomous Armenia. In 1908, he returned to Constantinople, along with many other Armenian intellectuals. A year later, Zartarian worked for the newspaper Azatamart while teaching at the Central Academy. During the Armenian genocide, Zartarian was taken to Ayaş and kept in prison on 5 May and later taken under military escort to Diyarbakır to appear before a court martial there and was murdered by Cherkes Ahmet, and lieutenants Halil and Nazım, at a locality called Karacaören shortly before arriving to Diyarbekir.
Жазу стилі
Зартариан - ауылдағы әрмендер өміріндегі ұлы тұлға. Ол сұлулықты шын жүректен бағалайтын, әрқашан сын көзқараспен жазатын. Ол батыс армян тілінде жазған, сол тілді жақсы білген. Зартарианның жазу стилі нәзік әрі өте нәзік суреттерден тұратын. Ерұхан өз шығармаларын өз заманының ең таза, ең бай әрі ең өркөкірек шығармалары деп сипаттады. Бұл автор үшін илхам негізгі элемент болды. Зартариан өзінің жазуға шыдамдылық сезімін сезінгенше, оның үстеліндегі беттер бос қалады деп жиі айтқан. Ол ешқашан жазуға асықпаған, оны жұмыс ретінде емес, ынталандырушы жұмыс ретінде көрген. Табиғатынан ақын болғандықтан, Зартарианның шығармалары поэзиялық әсерлерге толы. Оның өлеңге деген сүйіспеншілігі шығармаларының көркемдігіне айтарлықтай ықпал етті.
Zartarian was a great figure from the rural Armenian scene. He was a true admirer of beauty and always wrote with a somewhat critical viewpoint. He wrote in Western Armenian and was a true connoisseur of the language. Zartarian's writing style was one of finesse and very delicate depictions. Erukhan described his writing as the cleanest, most opulent and haughtiest of their time. Inspiration was a key element for this author. Zartarian often said that the pages on his desk would remain unfilled until he would feel inspired enough to write. He was never in a rush to write and did not see it as a job, but rather as stimulating work. Being more of poet by nature, Zartarian's works are peppered with poetic influences. His love of poetry contributed significantly to the splendor of his works.