Кіріспе
1997 жылғы Австралия Жоғарғы Сотының Ха мен Жаңа Оңтүстік Уэльс арасындағы ісі - Австралия Жоғарғы Сотының Австралия Конституциясының 90-бабына қатысты ісі, ол мемлекеттерге акциз салуға тыйым салады.
Ha v New South Wales is a High Court of Australia case that dealt with section 90 of the Australian Constitution, which prohibits States from levying excise.
Фактілер
Арыз берушілерге 1987 жылғы "Төмекпен айналысу лицензиясы туралы" заң бойынша Жаңа Оңтүстік Уэльсте лицензиясыз темекі сатуда айып тағылды. Заңда лицензиялық алым қарастырылған, ол белгіленген мөлшерден тұрады, оған "қатысушы кезең" ішінде сатылған темекі бағасына байланысты есептелетін мөлшер қосылады. "Қосымша кезең" "лицензияның мерзімі аяқталған айдың басталуынан екі ай бұрын басталатын ай" деп анықталды. Арызданушылар заңмен белгіленген лицензиялық алым акциз болып табылады және Конституцияның 90-бабына сәйкес жарамсыз деп дәлелдеді.
Шешім
Соттың аз көпшілігі (Brennan CJ, McHugh, Gummow және Kirby JJ) талапкерлердің пайдасына шешім қабылдады, бұл Matthews v Chicory Marketing Board (Vic) бойынша акциздің кеңінен қаралуын қабылдады. Олар акциз - бұл жергілікті өндірілген немесе өндірілмеген тауарларға қолданылатын тұтынуға дейінгі тауарлар сату, өндіру және өндіруге салынатын салық. Акциздер тауарлармен жұмыс істеудің кез келген сатысына қолданылуы мүмкін. Сот бұл схеманы салық ретінде қарастырды, ол белгілі бір реттеуші элементсіз, тек табыс жинау туралы болды. Осы кең ауқымда, штаттық үкімет енгізген "лицензиялық алым" шын мәнінде акциз болып табылады, оны Австралия штаттары конституциялық тұрғыдан қолдануға тыйым салынады. Сот шешімді бұрынғы франшизалық алымдар туралы істерден (Dennis Hotels Pty Ltd v Victoria және Dickenson's Arcade Pty Ltd v Tasmania) ерекшеледі, өйткені кері қайтару мерзімі (алты айдың орнына екі ай) және кері қайтару механизмі жеткілікті түрде өзгеше болды. Сонымен қатар, сотқа қарсы пікірлер де айқын болды, Соттың аз бөлігі (Dawson, Toohey және Gaudron JJ) акциз туралы дәстүрлі тар көзқарасты қабылдады. Олар Parton v Milk Board (Vic) акциздік салықтың анықтамасын қабылдамады. Азшылық акцизді тек тауардың жергілікті өндірісіне салынатын салық ретінде қарастырды.