Study in Still Life

Кіріспе

1959 жылы Эрик Франк Расселдің "Студи в натюрморт" атты қысқа әңгімесі - британ жазушысы Эрик Франк Расселдің сатирикалық ғылыми фантастикалық қысқа әңгімесі. Бұл бір адамның қысылып жатқан бюрократияны алдап, жеңіске жету үшін күресуін бейнелейді. Ол алғаш рет 1959 жылы қаңтарда "Астондаднг сэнс-фикшн" журналында жарық көрді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Жұмыс орнында ұялы жұмысшымен бірге жұмыс үстінде отырып, ұдайы формаларды өңдеу, ал кеңседегі семіз мысықтар өз ұяларын тізелейді, бұл ғарыш ұшқышы ретінде мансабын аяқтаудың жолы емес. Сондықтан, экс-ғарыштық зерттеуші бір планетадағы жәндіктер індетін жою үшін қажетті биологиялық сәулеленушіге тапсырыс оның басшыларының біріне джин жеткізу үшін шетке шығарылғанын білгенде, ол әрекетке кіріседі. Ол "Немо" деп аталатын жаңа колонияны ойлап тауып, сәулеленушіге жоғары басымдық береді, яғни ол келген кезде оны нақты колонияға қайта бағыттауды білдіреді. Ол бірнеше қолтаңба жасады, оның ішінде оның әріптесі мен өзіндік қолтаңбалары. Ол, егер ұйымда бірдеңе жасалса, онда адамдар қолтаңбаларды жасамалап, мәңгілікке күтуге мәжбүр болғандықтан болуы мүмкін деп санайды. Оның әріптесі "Сіз жүйеден жеңіле алмайсыз" дейді. Тарихтағы ортаңғы бөлім жаңа тәртіптің жүйе арқылы қалай өркендегенін көрсетеді, қызметкерлердің зауытты тексеріп, сәуле шығарушыны жасауы, оның шынымен де шынайы және патриоттық бизнес екенін көру үшін, және басқа қызметкерлердің сәуле шығарушының жәндіктерге қажетті әсерін тигізетіні туралы ресми құжаттар жасауы және тағы басқалары. Бірнеше жыл ішінде сәулелендіруші келеді, ал бюрократия бірден түтінді иіскеді. Бұрынғы ұшқыш өзінің басшысына, оның "мен саған айттым ғой" деген әріптесіне түсіндіріп беру үшін шақырылады. Бірақ ол өзін ерекше сенімді сезінеді. Ол өзінің басшысына Немоның колония емес екенін түсіндіреді. Бұл "алдын ала басымдық" деген кодтық сөз, егер басқа ештеңе араласпаса, ол қолданылады. Неліктен солай істегенін сұрағанда, ол кейбір жүк тасымалдарының артықшылығын арттырып отырғанын айтады. Ол әкрен-әкрен, өзінің қожайыны джин ішетіндердің өлімге душар болатын жау екенін білгенде, проблеманың джиннің жеткізілімі екенін мойындайды. Бұл оны алаңдатудан құтқарады, бірақ ол өзінің козырын ойнайды. Ол жүйе арқылы жүретін нысанды бақылайтын бақылау процесін құру арқылы заң бұзушылықты тоқтату идеясын ұсынды. Оның бастығы, ол процессті жүзеге асыру үшін жалдауы керек қосымша бағыныстыларды айтқанға дейін, тек қана аз қызығушылық танытады. Көптеген бюрократиялық қызметкерлерге ұқсағандай, оның мәртебесі, жалақысы, артықшылықтары мен зейнетақысы оның алдында жұмыс істейтін адамдардың санымен бірге артады. Ол ұйымның игілігі үшін идеяны қабылдауға шешім қабылдайды және ризашылықпен экс-ұшқышқа жаңа бөлімде жетекші қызметін ұсынады. Ол өзінің жұмыс үстеліне оралып, қаһарман өзінің қатал жұмысшысына: "Сіз кез келген жүйені жеңе аласыз. Тек қана қолғапты айналдырасың, бірақ одан да қатты". Жауап: "Шымырай бер. Ал ақылға қонымды сөйлеуге дейін сөйлемеңіз. "

Sitting at a desk with a surly co worker, processing endless forms while fat cats in the office line their own nests, is no way to end a career as a space pilot. So when one ex spacer finds that an order for a biological irradiator, needed to help wipe out an insect plague on a colony planet, has been sidelined to make way for a shipment of gin for one of his superiors, he takes action. He invents a fictional new colony called "Nemo", and puts in a high priority order for the irradiator, meaning to re route it to the real colony when it arrives. He forges several signatures, including his co worker's and his own. He reasons that if anything at all gets done in the organization it's probably because people are forging signatures they'd have to wait forever to get. His deskmate just says "You can't beat the system." The middle of the story tells the tale of how the new order progresses through the system, with officials inspecting the factory making the irradiator to see that it is indeed a real and properly patriotic business, and other officials creating official documents stating that the irradiator will indeed have the desired effect on the insects and so on and so forth. In record time, that is to say mere years, the irradiator arrives, and immediately the bureaucrats smell a rat. The ex pilot is called to explain to his boss, to the "I told you so's" of his deskmate. He seems oddly confident, however. He explains to his boss that, yes, Nemo is not a colony. It's a code word for a "tentative priority", that is one which will apply if nothing else intervenes. When asked why he did this, he responds that certain shipments had been getting more priority than they deserve. Bit by bit he admits that the problem was the gin shipment, knowing that his boss is a mortal enemy of the gin drinker. That gets him off the hook, but then he plays his trump card. He has an idea to stop abuses by creating a tracking process which will monitor a form as it proceeds through the system. His boss is only mildly interested until told of the extra subordinates he will have to hire to implement the process. Like most bureaucrats, his status, pay, perks, and pension increase with the number of people working for him. He decides to adopt the idea for the good of the organization, and gratefully offers the ex pilot the job of supervisor in the new department. Returning to his desk, our hero informs his surly deskmate that "You can beat any system. All you do is turn the handle the way it goes, only more so." The response is "Shut up. And don't talk until you can talk sense."