Кіріспе

Австралия астаналық аумағындағы тарихи үй мұражайы Ланьон - Австралия астаналық аумағындағы Канберраның оңтүстік шетінде орналасқан тарихи үй және жайылым.

Тарих

Бұл жерді алғаш рет 1829 жылы Лаймстоун жазығында ірі қара малын жарып кеткен Тимоти Берд ақ адамдар қоныстанғаннан кейін қоныстанды. Ол 1806 жылы Австралияға өмір бойы көшіріліп, сонда қоныстанды. Ол кешірім алғаннан кейін мал шаруашылығына кіріп, жер басып алды. Бардтың үйлері Квинбейян мен Ланьонның үйінің жанында Молонгло өзенінде орналасқан. Беард жер гранттары арқылы аймақтан шығарылды және кейіннен Брингелиде қонақүй иегері болды (Мур, 1982).

Райт отбасы

Джеймс Райт және оның досы Джон Гамильтон Мортимер Ланьон 1833 жылы Лондоннан сол жылдың басында келгеннен кейін Ланьонға қоныс аударды. (Жеймс әйелі мен 5 баласын да өзімен бірге алып кетті.) 1835 жылы олар Мюррэмбиджи өзеніндегі бірнеше көршілес блоктарды сатып алды, содан кейін он тоғыз округте заңды кәсіптің шеті болды. Райт пен Ланьон жеміс-жидек, көкөніс бақтарын құрды, бидай егіп, ірі қара мен қой сатып алып, сүт қорасын құрды. 1835 жылы Райт пен Лэньонға 15 сотталған адам тағайындалды, ал 1837 жылы бұл сан отызға дейін өсті. 1836 жылы Райттың ағасы Уильям келіп, көршілес жерді сатып алды. Уильям 1837 жылы атыс кезінде қайтыс болды. Ланьон Англияға оралып, 1841 жылы қайтыс болды. Райт 1838 жылы Мэри Дэвиске үйленді және олардың сегіз баласының алғашқы үшеуі Ланьон қаласында дүниеге келді. Райт қаржылық қиындықтарға тап болды және 1841 жылы Ланьонды сатып, жақын маңдағы Куппакумбалонг станциясына көшуге мәжбүр болды. Райттер Ланьон қаласында 60 адамнан тұратын өзін-өзі қамтамасыз ететін қауымдастық құрды. Райттың аула ғимараттарының дизайны оның туған жері Дербиширді еске түсіреді (ACT үкіметі, 1994).

Каннингэмдер отбасы

Ланьонды кейін Шотландиядағы Файфишр банкирі Эндрю Каннингэм сатып алды. Каннингэм 1845 жылы отбасымен бірге Сиднейге келіп, Ланьонның солтүстік-батысындағы Конгваррада қоныстанды. Куннингэмдер қазіргі Ланьон қожалығын 1859 жылы жергілікті тастан салған. 1887 жылы Эндрю Каннингэм қайтыс болған кезде Лэньон 25 000 қой тасиды және Каннингэмдер бес мүлікті сатып алды. Каннингхэмнің ұлдары Джеймс және Эндрю Джексон Каннингхэм серіктестікпен, Джеймс - Туггеранангта және Эндрю Ланьонда. 1905 жылы Эндрю Джексон Луиза Леманға үйленді және үйді кеңейтіп, қайта безендірді. 1913 жылы Эндрю қайтыс болды, Луиза үйдің ішіндегі заттарды сатып, Сиднейге оралды. Джеймс Каннингэм отбасымен 1915 жылы Таггеранангтан Ланьонға көшіп келді.

Филдтер отбасы

1921 жылы Джеймс қайтыс болғаннан кейін оның ұлы Энди 1926 жылға дейін Ланьонды бақылады, ол кезде мүлкі Бунгендордің маңындағы Куррандулидің Гарри Осборнға сатылды. Осборндар 1930 жылы жаңа Оңтүстік Уэльс пен Квинслендте үлкен жер иеліктері бар Томас Филдке мүлікті сатып жіберді. Филдтер отбасы Сиднейде тұрды, бірақ Ланьонға жиі баратын. Олар едәуір өзгерістер енгізді, соның ішінде қазіргі заманғы егіншілік әдістері, кең ауқымды жайылымдарды жақсарту және луцернаны суландыру. 1960 жылдардың аяғында Ұлттық астананың өсуі Канберрадан оңтүстікке қарай кең егістік жерлерін қайта қалпына келтіруді қажет етті. Оңтүстік Водэн мен Уэстон Криктің кей жерлерінде онға жуық ауылдық жалға алулар қайта жалға алынды, бұл Канберраның екінші қалалық серігі Ланьонның Туггеранангты дамыту үшін жол ашылды. Том Филд өзінің кейбір жерлерін бөлшектеп бөлу жоспарларын ұсынды. Федералды үкімет Ланьонды сатып алуға кіріскен кезде Филд 1,875 миллион доллар ұсыныстан бас тартып, 33 миллион доллар өтемақы талап етті. Филд пен Австралия одақтастығына қатысты іс ақырында Австралияның Жоғарғы сотына дейін барды. Үкімет Филдке ұсынған өтемақының деңгейін қорғады, сондай-ақ егер "Филд ісі" сәтті болса, бүкіл Австралияда еркіндеме жерлерге өтемақы төлеу үшін қауіпті прецедент болады деп қорықты. Федералды үкімет Ланьонды 1974 жылы 3,7 млн долларға сатып алды. 1970 жылдардың басында МакМахон және Уитлам үкіметтері Ланьон, Куппакумбалонг және Голд Крик егістіктерінің ауылдық жалға беру шарттарын алып тастады.

Ланьонның бүгінгі күні

Үкімет үйді Сидни Нолан галереясына айналдырды, ол 1975 жылы көпшілікке ашылды. Онда Сэр Сидни Ноланның суреттері жинақталған. 1980 жылы Нолан коллекциясы үшін арнайы салынған галерея салынды. Кең көлемді консервациялау және қалпына келтіру бағдарламасы жүргізілді және үйді қазір ACT Үкіметі мен Австралияның Ұлттық Трасты (ACT) жұмыс істейтін мүлік ішінде үй мұражайы ретінде басқарады. Ланьон Хоумстедке 2003 жылы Канберрадағы орман өрттері қауіп төндірді, олар жақын маңдағы Тхарва қалашығына да қауіп төндірді. 2003 жылдың 18 қаңтарында өрттер Канберраға жақындаған кезде, үйде үйлену тойы өтті. Өрт жағдайы нашарлап, Тхарваны эвакуациялауға мәжбүр болды, оны Оңтүстік ауылдық өрт сөндіру бригадалары қорғады және құтқарды. Ланьон қонысы өрттен зардап шекпеді, бірақ ол жалынға ұшырады. Өрт сөндірушілердің бір ғана көлігі тарихи үйді қорғауға және оны сумен тазартуға дайын тұрды. Ланьонның жасы ескерілгенде, бұл үйде алғаш рет өрт орын алмағаны сөзсіз.