Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Біріккен Ұлттар Ұйымының атқарушы органы. БҰҰ-ның алты негізгі органының бірі.
Executive organ of the United Nations. One of six principal organs of the UN
Біріккен Ұлттар Ұйымының Хатшылығы – Біріккен Ұлттар Ұйымының (БҰҰ) алты негізгі органының бірі. Хатшылық БҰҰ-ның атқарушы органы болып табылады. Хатшылық БҰҰ-ның пікір білдіру және шешім қабылдау органдарының (яғни, Бас Ассамблеяның, Экономикалық және әлеуметтік кеңестің және Қауіпсіздік Кеңесінің) күн тәртібін белгілеуде және осы органдардың шешімдерін іске асыруда маңызды рөл атқарады. Бас Ассамблея тағайындайтын Бас хатшы Хатшылыққа жетекшілік етеді. Сыртқы істер министрлігіне ұқсас қызмет атқаратын Біріккен Ұлттар Ұйымының Саяси істер департаменті Хатшылықтың құрамына кіреді. Сондай-ақ, Бейбітшілік операциялары департаменті де кіреді. Хатшылық Бас Ассамблея мен Қауіпсіздік Кеңесі үшін экономикалық және саяси талдаудың негізгі көзі болып табылады; ол БҰҰ-ның пікір білдіру органдары бастаған операцияларды басқарады, саяси миссияларды жүзеге асырады, бейбітшілік операцияларына дейінгі бағалауларды дайындайды, бейбітшілік операцияларының басшыларын тағайындайды, сараптамалар мен зерттеулер жүргізеді, бұқаралық ақпарат құралдары және үкіметтік емес ұйымдар сияқты мемлекеттік емес актілермен байланыс жасайды және барлық келісімдер мен халықаралық шарттарды жариялауға жауапты.
The United Nations Secretariat is one of the six principal organs of the United Nations (UN), The secretariat is the UN's executive arm. The secretariat has an important role in setting the agenda for the deliberative and decision making bodies of the UN (i. e., the General Assembly, Economic and Social Council, and Security Council), and the implementation of the decision of these bodies. The secretary general, who is appointed by the General Assembly, is the head of the secretariat. The United Nations Department of Political Affairs, which has a role analogous to a ministry of foreign affairs, is a part of the secretariat. So is the Department of Peace Operations. The secretariat is the main source of economic and political analysis for the General Assembly and Security Council; it administers operations initiated by UN's deliberative organs, operates political missions, prepares assessments that precede peacekeeping operations, appoints the heads of peacekeeping operations, conducts surveys and research, communicates with non state actors such as media and non government organizations, and is responsible for publishing all of the treaties and international agreements.
Бас хатшы
БҰҰ Бас хатшысының міндеттері халықаралық дауларды реттеуге көмектесу, бейбіт сақшылық операцияларын басқару, халықаралық конференцияларды ұйымдастыру, Қауіпсіздік Кеңесінің шешімдерінің орындалуы туралы ақпарат жинау және мүше мемлекеттер үкіметтерімен түрлі бастамалар бойынша кеңесуді қамтиды. Бұл сала бойынша негізгі хатшылық кеңселерге Гуманитарлық істер жөніндегі үйлестіруші кеңсесі және Бейбіт сақшылық операциялары департаменті жатады. Бас хатшы, егер ол халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікке қауіп төндіретін деп сақса, кез келген мәселені Қауіпсіздік Кеңесінің назарына жеткізе алады. Қазіргі БҰҰ Бас хатшысы – Антониу Гутерриш.
The UN secretary general's duties include helping resolve international disputes, administering peacekeeping operations, organizing international conferences, gathering information on the implementation of Security Council decisions, and consulting with member governments regarding various initiatives. Key secretariat offices in this area include the Office of the Coordinator of Humanitarian Affairs and the Department of Peacekeeping Operations. The secretary general may bring to the attention of the Security Council any matter that, in his or her opinion, may threaten international peace and security. The current secretary general of the UN is António Guterres.
Қызметкерлер саны
2018 жылдың 31 желтоқсанына сәйкес, хатшылықта 140-тан астам елден 37 505 адам жұмыс істейді. Мемлекеттік қызметке қабылдану үшін үміткерлер БҰҰ жүргізетін, дүние жүзінде ұсынылатын емтиханнан өтеді, сондай-ақ бәсекелі өтінім беру процесінен өтеді. БҰҰ Жарғысына сәйкес, мүшелікке талапкерлердің біліктілігі "жоғары тиімділік, қабілеттілік және адалдық стандарттарын" қамтиды. Қызметкерлерді Бас хатшы ғана тағайындайды және олар БҰҰ органдарына бекітіледі. Қызметкерлер Бас хатшының қалауынша уақытша немесе тұрақты негізде тағайындалады. Қызметкерлерді іске алу кезінде БҰҰ-ға мүше мемлекеттердің құрамын дұрыс бейнелеу үшін географиялық әртүрлілік аса маңызды таңдау факторы болып табылады. Жарғыда қызметкерлердің "тек Ұйымға ғана" жауапты екендігі және БҰҰ-дан тыс үкіметке немесе ұйымға байланысты екенін көрсететін кез келген әрекет немесе ықпалға жол жоқ екендігі айтылған.
As at 31 December 2018, there are 37,505 people employed from more than 140 countries within the secretariat. Eligibility for civil service is based on a UN administered examination offered worldwide, in addition to a competitive application process. Qualifications for membership include "the highest standards of efficiency, competence, and integrity", according to the UN Charter. Staff members are appointed by the secretary general alone and are assigned to the organs of the UN. Staff members are appointed on a temporary or permanent basis, under the discretion of the secretary general. During staff recruitment, geographical variety is an especially prominent selection factor in order to accurately reflect the scope of member states present in the UN. The charter states that staff members are responsible "only to the organization" and are prohibited from any action or influence that would suggest affiliation with a government or organization outside the UN.
Хатшылықтағы әйелдердің мәртебесі
Әйелдердің БҰҰ-дағы өкілдігі, әсіресе D1 деңгейі мен одан жоғары басқарушылық және шешім қабылдау лауазымдарында, 1970 жылдан бері БҰҰ Бас Ассамблеясының маңызды мәселесі және мақсаты болып келген. 1984 жылдан бастап БҰҰ Хатшылығы гендерлік теңдікке ертерек қол жеткізу үшін бірнеше бес жылдық «іс-шара жоспарларын», соның ішінде стратегиялық жоспарларды шығарды, олардың мақсаты хатшылықтағы әйелдердің жағдайын жақсарту болды. Алайда, бұл жоспарлар күтілген нәтиже бермеді және гендерлік теңдікке жетудегі прогресс баяу болды. 1994 жылдың желтоқсан айында БҰҰ Бас Ассамблеясы гендерлік теңдік жөніндегі мақсаттарына қол жеткізе алмағанына «наразылық білдіріп», Бас хатшыны 2000 жылға қарай D1 және одан жоғары лауазымдарда әйелдердің 50/50 өкілдігіне жету үшін оларды жұмысқа алу және қызметтік өрлеуіне басымдық беруге шақырды. 2004 жылдың ақпан айында хатшылықта гендерлік теңдікке қол жеткізу мақсаты тағы да 2015 жылға дейін қайта қарастырылды. 2009 жылы жоспарларға және Бас Ассамблеяның қарарларына қарамастан, БҰҰ Хатшылығындағы әйелдердің өкілдігі 29,2 пайызды құрап, теңдіктен қалып қойды.
Representation of women in the UN, particularly at managerial and decision making positions at the D 1 level and above, has been a UN General Assembly concern and goal since 1970. Since 1984, the UN Secretariat, in order to achieve early gender equality, issued several five year "action plans", including strategic plans, to improve the status of women in the secretariat. These plans, however, did not have the desired impact, and progress in achieving gender parity remained slow. In December 1994, the UN General Assembly's "disappointment" that its gender equality target were not met urged the secretary general to prioritize the recruitment and promotion of women to reach to 50/50 representation in D1 and above posts by 2000. In Feb 2004, gender parity target for the secretariat was once again revised to 2015. In 2009, despite the plans, and General Assembly resolutions, the representation of women in the UN secretariat remained well below parity at 29.2 percent.
Қаулы қабылдау деңгейінде әйелдердің қатысуы
БҰҰ хатшылығында әйелдердің өкілдігі 2000 жылы D1 деңгейінде 30,3 пайызды құрады. Бірақ, келесі он жылда хатшылықтағы әйелдердің өкілдігі 26,7 пайызға дейін азайды. Қазіргі прогресс қарқынымен есептегенде, D1 және одан жоғары деңгейлерде гендерлік теңдікке 102 жылдан кейін ғана қол жеткізілуі мүмкін. Гендерлік теңдік А/I Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысының 8 және 101-баптарының мақсаттарымен үйлеседі және Әйелдерге қарсы барлық түрдегі дискриминацияны жою жөніндегі конвенцияның (CEDAW) 4-бабының 1-тармағына сәйкес келеді. 2012 жылдың 4 қыркүйегінде Бас хатшы Пан Ги Мун "Біріккен Ұлттар Ұйымы жүйесінде әйелдердің жағдайының жақсаруы" атты Бас Ассамблеяға ұсынған жылдық баяндамасында, арнайы шаралардың мақсаты "жұмысқа қабылдау және қызметтік өсуде гендерлік теңгерімділікті қамтамасыз ету" екенін айтты.
The representation of women in the UN secretariat, at the D1 level, in 2000, was 30.3 percent. Instead of increasing, in the next decade, the representation of women in the secretariat decreased to 26.7 percent. At the current rate of progress, it is estimated that gender parity at the D 1 to higher levels will not be achieved until after 102 years. Gender Equality A/I echoes the goals of, and is in conformity with, the mandate of Articles 8 and 101 of the Charter of the United Nations, and Article 4 paragraph 1 of the Convention on the Elimination of All Forms of Discrimination against Women (CEDAW). On 4 September 2012, in his annual reports to the General Assembly, titled "Improvement of the Status of Women in the United Nations System", Secretary General Ban Ki moon stated that the aim of the special measures was to ensure "gender balance in recruitment and promotion".