Кіріспе

Британдық ерікті мұғалім Бурундиде қаза тапқан ерікті мұғалім Шарлотта Уилсон (1973 жылы 4 маусым - 2000 жылы 28 желтоқсан) - Руандадағы "Еріктілік қызмет" (VSO) ұйымында жұмыс істейтін британдық ерікті мұғалім. Ол Бурундиде 2000 жылдың желтоқсанында Бурундидің ұлттық азаттық күштерінің (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ) (ФНЛ)), хуту бүлікші тобы, Бурундидің күйеуі мен он тоғыз басқа адамдармен бірге Кигалиден Бужумбураға бара жатқанда өлтірілген. Бұл оқиға "Титаник экспрессі" қазасы деп аталды, ол құрбандар саяхаттап жүрген автобус қызметіне байланысты.

Өмірбаян

Шарлотта Хертфордширдің Ходдесдон қаласында өсіп, жергілікті жалпы білім беретін мектепте оқыды. Алты жасында әкесі лейкемиядан қайтыс болып, анасы Марго, ағасы Ричард және қарындасы Кэтринмен жалғыз қалды. Ол үлкені болғандықтан, жауапкершілікке ие болды. Ол Лондондағы Император колледжінде биохимияны оқыды, кейін молекулалық биология бойынша докторлық дәріс алды. Шарлотта біраз уақыт Парижде тұрды, сонымен қатар университетте оқыған кезінде бірнеше рет Африкаға барды. 1999 жылы докторлық диссертациясын бітіргеннен кейін, ол Хаммерсмит қаласындағы Сент-Джон жедел жәрдемінде ерікті болды, Шарлотта VSO-да ғылым мұғалімі болуға шешім қабылдады. Ол 1994 жылы геноцидке ұшыраған елді қалпына келтіру үшін бағдарламаны ашып, еріктілердің екінші толқынынан 23 еріктілердің бірі болып, Руанданың оңтүстігіндегі Гитарама маңындағы Шёгве ауылына жіберілді. Шарлотта Руандада болған уақытын жақсы өткізді және француз тілінде сабақ беріп, сол аймақтағы ақ адамдар қатарында болғанына қарамастан, жергілікті қоғамда жақсы араласты. Олар шекарадан өтіп, баратын жерінен 18 шақырым қашықтықтағы Килима ауылына жетіп, автобусты FNL хуту экстремистік тобының қарулы мүшелері барлық жағынан қоршап алды. Олар алдымен ақша талап етіп, содан кейін жолаушыларды этникалық топқа бөліп отырды. Автобустағы хутулар мен конголықтардың көпшілігі аман қалды, бірақ тутсилер мен Шарлотта, барлығы 21 адам, жерге бетпе-бет жата отырып, бірінен соң бірі атып өлтірілді. Шарлотта мен Ричард бірінші болып өлтірілді, шабуылшылар Шарлотты Бурундидегі азаматтық соғысқа қару-жарақ берген топтан екендігіне айыптап, ақ адамдар (Шығыс Еуропадан) жауынгерлердің көпшілігіне, соның ішінде қазаға ұшыраған қару-жараққа қол жеткізді. Шарлоттаның денесін оқиға орныннан Руанданың әскери қызметкерлері тауып алып, Ұлыбританияға әкелді. Уилсон 27 жаста еді.

Салдары

Өлімнен кейінгі апталарда Шарлоттаның анасы мен оның інісі Ричард британ үкіметінен оқиғаны тергеп, оны соғыс қылмысы ретінде қарастыруды сұрады, бұл әрекет шектеулі табысқа жетті. Алайда Ричард өзінің жеке тергеуін жалғастырды және Human Rights Watch ұйымы арқылы және Руанда мен Бурундиде жасаған түрлі байланыстар арқылы ол Альберт Сибомананың басшылығымен FNL-дің өлтіруіне жауапты екенін анықтады. Ричард FNL-дің ішкі жазбасының көшірмесін қолға түсіріп алды. Онда құрбандар саны мен оқ-дәрілер, сондай-ақ ұрланған заттар туралы мәлімет берілген. Ол сондай-ақ Пьер Нзейимананы, қырғыннан аман қалғандардың бірі, тапқан, ол оған не болғанын дәл сипаттады. 2005 жылы ФНЛ соғыс қазасына жауапты екенін мойындады, бірақ ол кезде оларға және Сибоманаға Бурунди үкіметі мен халықаралық қауымдастық "уақытша иммунитет" берді. 2006 жылы Ричард "Титаник экспресс: Террордың салдарынан жауап табу" атты кітап жазды. Ол өз қарындасының өліміне әкелген оқиғаларды және оның өлтірушілерін іздеп тауып, сотқа берудегі өзінің күш-жігерін сипаттады.

Шарлотта Уилсонның ескерткіш қоры

Шарлоттаның отбасы оның өлімінен бірнеше апта өткен соң Шарлоттаның оқыған Шёгве мектебіндегі қаржылық қиындыққа тап болған оқушыларды қолдау үшін Шарлотта Уилсонның естелік қорын құрды. 2001 жылдың 4 маусымына дейін (Шарлоттаның 28 жасқа толған күні) қор 10 000 фунт стерлингтен астам қаражат жинады және сол кезден бастап Руандадағы АҚТҚ-ға қарсы сауаттандыру науқанын және Бурундидегі бейбітшілік орнату жұмыстарын қолдау үшін өз қызметін кеңейтті. "Титаник экспрессте" Ричард Уилсон қордың табысына деген мақтанышын былай деп жазады: "Біз Шарлотта сияқты Африка проблемаларын тек африкалықтардың өздері ғана шеше алатынына, бірақ біздің ынтымағымыз көмектесе алатынына сенеміз. 2004 жылғы тамыздағы Гатумба қазасынан бір апта өткен соң, "Жастар бейбітшілік үшін интервенциясы" ұйымының ерікті еріктілері Бурундидің көп ұлтты тобы аман қалғандарға азық-түлік пен киім-кешек әкелді, оның бір бөлігін Шарлотта Уилсонның естелік қоры төледі. Бұл кішкентай ғана іс-әрекет еді, бірақ олар оны істей алатын еді".