Кіріспе

Ирландия жазушысы және аудармашы Морис Уолш (Maurice Walshe) Морис Уолш (2 мамыр 1879 - 18 ақпан 1964) - ирландиялық романист, қазір "Тыныш адам" атты қысқа әңгімесімен танымал. Кейіннен Джон Фордтың режиссерлігімен Джон Уэйн мен Морин О'Хараның қатысуымен "Оскар" сыйлығын алған "Тыныш адам" фильмі түсірілді. Ол 1930 жылдары Ирландияның ең көп сатылған авторларының бірі болды. Оның "Castle Gillian" романының негізінде жаңа мюзикл әзірленуде. Оны Виктор Казан (кітап және ән мәтіні), Кевин Перселл (музыка) және Марк Бьюис (би музыкасы) жазып жатыр.

Өмір

Морис Уолш 1879 жылы 21 сәуірде Ирландияның Керри округіне жақын Листовел қаласына жақын Баллидонохью қаласында дүниеге келген. Ол жергілікті фермер Джон Уолш пен оның әйелі Элизабет Баклидің үш бөлмелі сабан төбесіндегі ферма үйінде туған он баланың үшіншісі және тұңғыш ұлы болды. Оның әкесі Ұлттық жер лигасына қатысқан, бірақ оның басты қызығушылығы кітаптар мен жылқылар болды және ол басқаларды фермада жұмыс істеуге жалдады. Осы шаруалардың бірі Пэдди Бэун Энрайт деп аталды, оның есімі кейіннен "Тыныш адам" атты қысқа әңгімесінде қолданылды, бірақ ол кино нұсқасына өзгертілді. Джон Уолш ұлына кітаптарды, сондай-ақ ирланд аңыздары мен халық аңыздарын және оның көптеген шығармаларында көрініс тапқан орын теориясын жақсы көреді. Уолш 20 романы мен көптеген әңгімелерін жазды, олардың көбі Шотландияда немесе Ирландияның батысында орын алған, драма мен романтиканың араласқан түрлерін қамтиды. Оның көптеген шығармалары 1930 жылдары тез жоғалып бара жатқан ауылдық Ирландияны еске түсіреді және бүгінгі таңда аз оқылса да, сол кезде олар итальян, дат, француз, неміс және фламанд тілдеріне аударылып, өте танымал болды. 1908 жылы ол Шотландиядағы Банфширдің Даффтауннан келген Каролина Беггке үйленді. Олардың үш ұлы, Иан, Нил және Морис және екі қызы, Молли мен Элизабет болды. Оның немерелерінің бірі ирланд суретшісі Манус Уолш. Каролина 1941 жылдың қаңтарында қайтыс болды; Уолш өзі 1964 жылдың 18 ақпанында Дублиннің Блэкрок қаласында қайтыс болды және Дублин графтығының Лукан қаласындағы Эскер зиратында жерленді. Ол кездегі Ирландия президенті Эмон де Валера оның жерлеу рәсіміне қатысты.

Мансап

Уолш жақын маңдағы Лисселтон қаласында оқыды, кейіннен Листовелдегі Сент-Майкл колледжінде мемлекеттік қызмет емтиханына дайындалды. Ол 1901 жылы Кеден және акциз қызметіне кіріп, Лимерикте алғашқы орналасудан кейін Шотландияға жіберілді. 1909-1913 жылдар аралығында Ирландияда болған кезде, ол британдық қызметінің көп бөлігін биік жерлерде өткізді, онда оның жұмысы Списайдтегі виски дестилериялықтарды бақылауға қатысты. Бұл жерде ол шотландтық романист Нил Ганнмен танысты, ол да акциз қызметінде жұмыс істеді және жақын дос болды. 1908 жылы Уолш Ирландияның тарихы мен тілі туралы мақалалармен бірге ирланд жазушыларының әңгімелерін қамтитын Дублин журналына екі әңгімені сатты. 1912 жылы бұл The Shamrock және Irish Emerald 1919 жылы бүліну алдында The Shamrock және Irish Emerald болып бірікті. Осы әңгімелердің бірі "Эдмон Блейк; немесе, Атенридің қамыты" болды, ол кейіннен 1932 жылы өзінің "Блэккоктың қауырсыны" романының негізі ретінде қолданылды. 1922 жылы Уолш жаңа құрылған Ирландия еркін мемлекетінің акциз қызметіне ауысты және Дублинге көшіп барды, онда ол Comhaltas Cana, Ирландия кеден қызметкерлерінің қауымдастығына қосылды және оның Irisleabhar журналына жазды. Келесі онжылдықта бірнеше қысқа әңгіме 1925 жылы құрылған The Dublin Magazine журналында басылып шықты, онда Сэмюэл Беккет және ақын Остин Кларк сияқты ирланд авторлары жазылған. Оның тағы біреуі қазіргі уақытта оның "Касл Джиллиан" романының желісі бойынша дайындалуда.

Бағалау

Уолш бүгінде ең алдымен "Тыныш адам" атты қысқа әңгімесімен еске алынады, бірақ 1930 және 1940 жылдары ол Ирландияның ең көп сатылған авторларының бірі болды. Оның құрметіне Эрнест Хемингуэй де кірген, ал оның тарихи романдары қазіргі кезде танымал емес кезеңдер мен перспективаларға негізделген. 1932 жылы жарық көрген "Блэккоктың қауырсыны" атты еңбегі 1594 - 1603 жылдардағы Тоғыз жылдық соғысты қамтиды, ал 1937 жылы жарық көрген "Жердің ешбір бұрышы" романы Монтроздың 1644 - 1645 жылдардағы жорықтарына оның ирланд әскерлерінің көзқарасынан сүйенеді. "Семсерші ұлдары" б.з.д. бірінші ғасырға жатады; оның ішінде Шотландия мен Ирландия арасындағы ортақ байланыстар бар, ал екінші жартысы ирландтық "Да Дерганың залын жою" сағасының қайта жасалуы. Оның көптеген шығармалары 1923-1924 жылдардағы Ирландияның азаматтық соғысы салдарынан шығарылды, ол оның туған өлкесі Керриде ерекше қайғылы болды. Бұл оның Бализидидегі ең атақты зұлымдықтарын қамтиды; тоғыз Анти-Келісім тұтқыны жер минасына байланды, содан кейін жарылып, бір адамнан басқалары керемет түрде жарылып кетті. Өз дәуірінің басқа ирланд жазушылары сияқты, В. Б. Йейтс сияқты, Уолшқа романтикалық ұлтшылдық және Иоганн Готфрид фон Хердердің (17441803) идеялары әсер етті. Ол ұлт климаттың, географияның және "әсіресе тілдердің, бейімділіктердің және кейіпкерлердің" өнімі деп мәлімдеді. Бұл ирландтық болу дегеніміз нәсіл, саясат немесе діннің функциясы емес, ортақ физикалық және мәдени ландшафты, 1920-шы жылдардың аяғы мен 1930-шы жылдардың бөлінген Ирландияда үлкен тартымдылыққа ие идея. Бұл Уолштың стиліне әсер етеді, оны ақын Сеймус Хини "атмосфера, батпақ пен орман сезімі" деп сипаттады. Романдарында ол ұлты мен дініне қарамастан, біріккен Галдом және біріккен Ирландия идеясына жүгінеді; Ал No Quarter Монтроустың біріккен шотландтық-ирландтық армиясында орналасқан, ал батыр Мартин Сомерс ағылшын және Ирландия протестант шіркеуінің мүшесі, 2016 жылы оның 126,400-ден астам мүшесі бар. "Жасыл шашу" кітабындағы бес әңгіме "Тыныш адам" атты тақырыпты бөліседі. Алайда 1922 жылдан кейін "Романтикалық ұлтшылдық мақсатына жетіп, Ирландия тарихының қиын - қыстау болашағында маңызды емес, тіпті ауыр жүкке айналды" деген пікірлер айтылды. Уолш стилі мен тәсілі 1950 жылдары модадан шығып кетті. Ол 1948 жылы жарық көрген "Католик авторлары: қазіргі заманғы өмірбаяндық эскиздер, 1930 1952, 1-том" басылымында және сондай-ақ "Макмиллан ирланд әдебиет сөздігіне" енгізілген.