Кіріспе

Бизнес-модель Жеткізушілердің конвергенциясы - бұл бизнес-модель, онда компания бұрын жеке компаниялар ұсынған қызметтерді немесе өнімдерді біріктіреді. Оны өнім конвергенциясымен шатастыруға болмайды, онда бір өнім бірнешеуін біріктіріп, ауыстырады; керісінше, жеткізушілердің конвергенциясы негізінен бірігулер мен сатып алулар арқылы немесе ірі компаниялардың бұрын арнайы бизнестер үстемдік еткен аймақтарға кеңейуі арқылы жүзеге асады.

Бөлшек саудадағы конвергенция

Бөлшек сауда саласындағы жеткізушілердің бірігуі көбінесе сөзбе-сөз "бір аялдамалы сауда" құруы мен өсуі ретінде сипатталады (Slywotzky және т.б.). 1999), Wal Mart сияқты бөлшек сауда гиганттарымен бейнеленген, олардың сауда орындары бәсекелес арнайы дүкендерді ескіргенге айналдыру үшін өнімдердің кең спектрін ұсынады. Негізінде, әр бөлім үлкен дүкендерде, мысалы, аппараттық, электроника және киім, осы салалардың бірінде ғана маманданған бәсекелес бизнесті алмастыруды мақсат етеді. Жоғарыда келтірілген мысал көптеген түрлі өнім санаттарының біріктірілуіне қатысты болса, жеткізушілердің бірігуі тек бір ғана негізгі өніммен де болуы мүмкін. Бұл үрдістің мысалдары ретінде көптеген тәуелсіз кітап дүкендерін алмастырған Borders and Chapters сияқты кітап дүкендерінің өсуі болады. Олар әртүрлі өнімдерді ұсынбай, бірнеше кішігірім дүкендердің біріктірілгеніне ғана сәйкес келетін кітаптардың көп санын ұсынады.

Технология саласындағы конвергенция

Соңғы жылдары технология мен Интернет кеңінен таралуы жеткізушілердің бір-біріне жақын болуына ықпал етті. Өнімдерді біріктіру телекоммуникация/ойын-сауық компаниясының конвергенция үлгісін өз пайдасына пайдалануының басты мысалы болып табылады. Компаниялар бірнеше қызмет түріне, мысалы, жер желісі телефонына, сымсыз телефонға, интернетке және цифрлық кабельге жазылатын клиенттерге үш есе арзандатулар ұсына отырып, клиенттерді бірнеше түрлі компаниялардан емес, бір компаниядан осы қызметтердің барлығын алуға шақырады. Сымсыз желілердің кеңейуі де жеткізушілердің конвергенциясының факторы болып табылады, өйткені ұлттық немесе халықаралық сымсыз телефон компаниясы көптеген жергілікті компанияларды алмастыра алады (InterTradeIsland 2002). Веб-сайттар өнім берушілердің бірігуіне тағы бір мысал болып табылады, көбінесе өнімдерге қарағанда қызметтерге қатысты. Google және Yahoo сияқты мега іздеу сайттары іздеу тетіктері ретінде қарапайым бастамаларынан бастап жаңалықтар, ауа райы болжамы және қаржылық қызметтер ұсынатын жан-жақты ақпараттық порталдарға дейін кеңейді. Осылайша олар көптеген басқа мамандандырылған сайттардың қызметін алмастыратын немесе біріктіретін веб-сайттар құрды.

Конвергенция үлгісі

2004 жылы Microsoft жариялаған мақаласында "конвергенция үлгісі" деп аталатын нәрсе түсіндіріледі (Trowbridge et al. 2004); яғни, жеткізушілердің конвергенциясына қол жеткізу үшін кәсіпорындар қандай үрдіске ұшырауы керек. Ынтымақтастық үрдісі үш негізгі кезеңнен тұрады: 1. "Өнімдеріңізді табысты жарнамалаңыз" 2. "Жылжымалы тізбектегі ең жоғары бағаланатын бөліктерге назар аударыңыз" 3. "Арзан бағалы өнімдерді жеткізуді жаңартыңыз"

Жеткізушілердің бірігуінің пайдасы

Жеткізушілердің бірігуі дұрыс жүзеге асырылған жағдайда компаниялар мен тұтынушыларға да пайда әкелуі мүмкін. 2004 жылғы Microsoft-тың Trowbridge және басқалар. бірігулер мен "пакеттер" жеткізушілердің конвергенциясының ерекше оң аспектісі ретінде ерекшеленеді. Оның айтуынша, бірігу арқылы компаниялар жалпы тиімділігін арттыра алады; яғни "бір мезгілде бірнеше бизнес функцияларын орындаудың құны әр бизнес функцияны өз бетінше орындауға қарағанда тиімдірек болуы керек, сондықтан жалпы шығындарды төмендету керек" (Trowbridge және басқалар). 2004 ж. Бұл тұтынушыларға да пайдалы болуы мүмкін, өйткені олар көбінесе бір компаниядан бірнеше кіші компанияларға қарағанда жақсы бағамен бірнеше қызмет пен өнім ала алады. Ақпарат берушілердің, мысалы, веб-сайттардың бірігуі жұртшылыққа ақпаратты бір көзден көру және алу мүмкіндігін ұсынады.

Жеткізушілердің конвергенциясының кемшіліктері

Жеткізушілердің конвергенциясының басты кемшілігі - оның негізгі тұжырымдамаларының бірі кіші компанияларды бірігуге немесе бизнестен шығуға мәжбүрлеу, оларды бір үлкен компаниямен ауыстыру немесе оларды ауыстырумен қорқыту арқылы басқа өнімдер немесе қызметтер ұсынады. Жоғарыда аталған супермаркеттердің екеуі - Wal Mart және Borders - шағын дүкендер бағасын көтермейтін ыңғайлы және бағаларды ұсына отырып, жергілікті, тәуелсіз дүкендерді бизнестен шығаруға мәжбүрлегені үшін сынға ұшырады. Көптеген адамдар үшін бұл алаңдаушылық тудырады, өйткені бұл жергілікті бөлшек сауда орындарының үлкен, көпұлтты компаниялармен алмастырылатынын білдіреді. Жеткізушілердің конвергенциясына бизнестің көзқарасынан келетін болсақ, компания конвергенцияны тұтынушыларға қолайсыздық туғызатын және осылайша компанияға кері әсер ететін тәсілмен қолдана алады. Мысалы, Бельгияның Belgacom телекоммуникациялық компаниясы 1990 жылдардың соңында тұрақты және ұялы телефон қызметтерін бір абоненттік жүйеге біріктіру туралы шешім қабылдады. Алайда бұл жоспар сәтсіз аяқталды, себебі клиенттер осы қызметтерді бөлек ұстағысы келді және компания екі қызмет үшін бір шотты шығаруда техникалық қиындықтарға тап болды (Shankar 2003).

Жеткізушілердің ығысуы

Жеткізушілердің конвергенциясынан гөрі сирек кездесетін болса да, жеткізушілердің конвергенциясын жою бірнеше қызмет немесе өнім ұсынатын компания белгілі бір қызмет немесе өнімге маманданған бірнеше кіші компанияларға бөлінген кезде болады (InterTradeIreland 2002). Бұл компанияларды қайта құру процесінің бір бөлігі ретінде немесе әртүрлі компанияларды белгілі бір қызметтермен немесе өнімдермен байланыстырудың стратегиялық шешімі ретінде болуы мүмкін.

Бір-біріне ұқсас конвергенция түрлері

Жоғарыда көрсетілгендей, жеткізушілердің конвергенциясын өнімнің конвергенциясымен шатастыруға болмайды, бұл екі немесе одан да көп түрлі өнімдер "уақыт өте келе олардың бір-біріне толысып, бірдей тұтынушылардың қажеттіліктерін қанағаттандыратын деңгейге дейін дамыған кезде" (Slywotzky et al. 1999 ж. Жеткізушілердің бірігуі өнімдер мен көрсетілетін қызметтердің санын азайтпайды, тек оларды ұсынатын компаниялардың санын ғана азайтады. Ынтымақтастықтың тағы бір түрі комплементар ынтымақтастық деп аталады. Бұл екі немесе одан да көп компаниялардың одақтас болғаны немесе басқа бәсекелестерді қуып шығу үшін стратегиялық серіктестік құрғаны кезінде болады. Бұл жеткізушілердің конвергенциясы емес, өйткені олар бірігіп, бірыңғай өнімдерді жасамайды, тек бірін-бірі бизнес серіктестігімен толықтырады (Slywotzky et al. 1999 ж.