Кіріспе

Нарыққа ұсынылатын кез келген нәрсе.

Маркетингте өнім – тұтынушының сұранысына жауап беретін, тұтынушының пайдалануына қолжетімді зат, жүйе немесе қызмет; бұл тұтынушының қалауын немесе қажеттілігін қанағаттандыру үшін нарыққа ұсынылатын кез келген нәрсе. Бөлшек саудада өнімдер көбінесе тауарлар деп аталады, ал өндірісте өнімдер шикізат ретінде сатып алынып, кейін дайын өнім ретінде сатылады. Қызмет те өнімнің бір түрі саналады. Жоба басқаруда өнімдер – жобаның мақсаттарына жетуге көмектесетін немесе оларды құрайтын жобалық тапсырмалардың ресми анықтамасы. Сонымен қатар, өндіріс процесінің қосалқы, бірақ пайдалы нәтижесі болып табылатын қосымша өнім деген ұғым да бар. Тұтынушыларға немесе жанындағы адамдарға зиян келтіретін қауіпті өнімдерге қатысты өнімдік жауапкершілік қолданылуы мүмкін.

Өнімді жіктеу

Өнім материалдық немесе материалдық емес болып жіктелуі мүмкін. Материалдық өнім – ғимарат, көлік құралы, құрылғы немесе киім-кешек сияқты қолмен ұстап, сезіне алатын нақты физикалық зат. Материалдық емес өнім – мысалы, сақтандыру полисі сияқты тікелей сезілмейтін өнім. Осындай қызметтерді материалдық емес өнімдердің қатарына жатқызуға болады, олар тұрақты немесе тұрақсыз болуы мүмкін.

Пайдалану бойынша

Сейрс, Роубк және Компания онлайн-каталогында өнімдерін "бөлімдерге" бөліп, одан кейін әлеуетті сатып алушыларға өнімдерді (1) қызметіне немесе (2) таңбасына қарай ұсынады. Әрбір өнімнің Sears тауар нөмірі және өндірушінің модель нөмірі болады. Sears бөлімдер мен өнімдерді топтастыруды тұтынушыларға дәстүрлі дүкен құрылымында қызметі немесе таңбасы бойынша өнімдерді қарауға көмектесу үшін пайдаланады.

Қауымдастық бойынша

Өнімдер желісі – "бір-бірімен тығыз байланысты өнімдер тобы, олардың функциялары ұқсас болғандықтан, бірдей тұтынушылар тобына сатылғандықтан, бірдей сауда арналары арқылы сатылғандықтан немесе белгілі бір баға диапазонында болғандықтан". Көптеген кәсіпорындар бір ұйымға ғана тән немесе бүкіл сала бойынша кең таралған өнімдер желісін ұсынады. 2002 жылы АҚШ халық санағы қаржы және сақтандыру саласының кірісін "апаттар, денсаулық және медициналық сақтандыру шарты ақылары" және "қамтамасыз етілген тұтынушылық несиелерден түскен табыс" сияқты әртүрлі өнімдер желісі бойынша жинақтады. Сақтандыру саласында өнімдер желісі тәуекелдердің қамту түрімен анықталады, мысалы, автосақтандыру, коммерциялық сақтандыру және өмір сақтандыру.

Өнімнің үлгісі

Өндіруші әдетте өзі жасаған әрбір өнімнің дизайнына сәйкестендіруді ұсынады, ол модель, модель нұсқасы немесе модель нөмірі (көбінесе MN, M/N немесе модель нөмірі, кейде M немесе Mk деп қысқартылады) ретінде белгілі. Мысалы, Dyson Ltd, құрал-жабдық өндіруші (негізінен шаң сорғыштар), клиенттерден өз модельдерін веб-сайттың қолдау бөлімінде анықтауды талап етеді. Бренд пен модель бірге нарықтағы өнімдерді анықтау үшін қолданылуы мүмкін. Модель нөмірі міндетті түрде өндірушінің бөлшек нөмірімен (MPN) бірдей болмауы керек. Автомобиль өнеркәсібінде ұқсас өнімдердің көптігіне байланысты, көліктің ерекше сипаттамаларын көрсететін опциялар (маркалар, атрибуттар) арқылы автомобильді анықтаудың ерекше түрі бар. Автомобильдің моделі корпус, қозғалтқыш, беріліс қорабы және осьтер сияқты негізгі опциялармен анықталады. Модельдің нұсқалары (көбінесе комплектация деңгейлері деп аталады) түс, орындықтар, доңғалақтар, айналар, басқа комплектациялар, ойын-сауық және көмекші жүйелер сияқты қосымша опциялармен құрастырылады. Бірін-бірі өзара жоққа шығаратын опциялар (жұптар бойынша) опция отбасын құрайды. Яғни, әр отбасы үшін тек бір опцияны таңдауға болады және міндетті түрде бір опцияны таңдау керек. Сонымен қатар, өнімнің нақты бір данасы жиі (ал кейбір жағдайларда міндетті түрде) сериялық нөмірмен анықталады, бұл бірдей өнімнің сипаттамасы бар өнімдерді ажырату үшін қажет. Автомобиль өнімдері үшін бұл халықаралық стандартталған форматтағы көлік құралы идентификациялық нөмірі (VIN) деп аталады.

Өнім паспорттары

ЕО-да жаңартылған Тұрақты өнім саясаты бастамасы шеңберінде цифрлық өнім паспорты енгізу ұсынылып отыр. Материалдық паспорт – өнімге немесе құрылысқа кіретін барлық материалдарды қамтитын құжат. Ол өнімдердегі материалдардың белгілі бір сипаттамаларын сипаттайтын мәліметтер жиынтығынан тұрады және оларды қалпына келтіру, қайта өңдеу, қайта пайдалану және түрлі бағалаулар үшін пайдалы. Олар көбірек айналмалы экономика құруға көмектесе алады.