Кіріспе

Кифосколиоз - бұл омыртқаның корональды және сагиттальды жазықтықтағы аномальды қисықтығы. Бұл - кифоз мен сколиоздың бірігуі. Бұл бұлшықет-скелеттік бұзылу жиі басқа да ауруларға әкеледі, мысалы, өкпеде желдеткіштің болмауы, өкпе гипертониясы, күнделікті іс-әрекеттерді орындау қиындығы, психологиялық мәселелер, әсіресе жас пациенттерде. Сондай-ақ, бұл синдромды сирингомиелия, Фридрейх атаксиясы, спина бифида, кифосколиотикалық Элерс-Данлос синдромы (kEDS) және параспинальды бұлшық еттердің асимметриялық әлсіреуіне байланысты Дюшенн бұлшық еттер дистрофиясында байқауға болады.

Белгілері мен симптомдары

Кифосколиозы бар адамда S немесе C пішінімен бірге қалыпты емес сезім болуы мүмкін, гипертония және неврологиялық бұзылулар сияқты байланысты бұзылулар болуы немесе қалыпты емес жүріс болуы мүмкін.

Кифоз

Кифоз - бұл омыртқаның көкірек және сакральды аймақтарда пайда болатын шамадан тыс бүгілген қисығы. 1-ден 12-ші омыртқаға дейінгі қалыпты кеуде қисығы 20 градустан 45 градусқа дейінгі бұрыштармен табиғи түрде пайда болатын құрғақ пішінді болады. Егер бұрылыс 45 градустан асса, бұл жағдай кифоз деп аталады. Кифоз, қисықтың деңгейіне байланысты, бірнеше симптомдарға әкелуі мүмкін, соның ішінде тыныс алу және ас қорыту қиындықтары, жүрек-қан тамырлары мен неврологиялық мәселелер. Кифоздың бірнеше түрі бар, соның ішінде позициялық (сүйекпен байланысты), Шейерманның кифозы (негізінен жасөспірімдерде кездеседі), туа біткен, тамақтану, остеопороздан туындаған және травмадан кейінгі. Кифоздың түріне, бүгілу деңгейіне, науқастың жасына байланысты әртүрлі емдеу әдістері ұсынылуы мүмкін, соның ішінде дене қалпын түзету, тірек, физиотерапия және хирургия. Операция үлкен деформациялы науқастарға пайдалы болуы мүмкін. Егде жастағы пациенттерде операциядан кейінгі асқынулар жиі болуы мүмкін.

Сколиоз

Сколиоз - бұл омыртқаның S немесе C пішіндей қисылуы. Сколиозды емдеудің цифозға ұқсас түрлері бар, соның ішінде тірек, физиотерапия және әртүрлі хирургиялық операциялар бар. Әдетте адамның омыртқасы бүйірінен тура, бірақ сколиозбен ауыратын науқастарда сол немесе оң жаққа қарай он градус қисық болуы мүмкін.

Себеп

Кифосколиоз адамның өмірінің әртүрлі кезеңдерінде және әртүрлі себептермен пайда болуы мүмкін. Кіфосколиоз балалық шақтан жасөспірімге дейінгі жас кезінде пайда болған кезде, туғаннан бастап, оның ішінде спина бифиданың туылғанына байланысты болуы мүмкін. Кейбір инфекциялар, мысалы омыртқалық немесе жалпы туберкулез сияқты кифосколиоздың дамуына әкелуі мүмкін. Бұл ауруды сүйек пен кеміршектің дамуына байланысты остеохондродисплазия да тудыруы мүмкін. Кейінгі жаста кифосколиоз остеопороз және остеоартрит сияқты созылмалы дегенеративтік аурулармен ауыратын науқастарда пайда болуы мүмкін. Мұндай жағдай әдетте 50 жастан асқан науқастарда байқалады және негізінен омыртқаның және оған іргелес ұлпалардың құрылымдық өзгерістеріне байланысты. Кейде оның дамуына жарақат себеп болады. Сонымен қатар, кифосколиоздың көптеген идиопатиялық жағдайлары бар, олардың нақты себебі жақсы белгісіз, бірақ генетикалық факторлар себеп болған деп күтілуде.

Диагностика

Кифосколиоз - кифосколиоздық Элерс-Данлос синдромының негізгі критерийлерінің бірі. Бұл PLOD1 немесе FKBP14 гендерінің мутациялануынан пайда болады. Диагноз молекулалық сынақпен расталады және пациенттің 1- критерийді және 2- критерийді орындаған кезде ұсынылады: туа біткен бұлшықет гипотониясы және туа біткен немесе ерте басталған кифосколиозы (өңдеулі немесе прогрессивті емес).

Емдеу әдістері

Емдеудің белгілі бір әдісін таңдау шешімі пациенттің жасына, аурудың негізгі себебін түсінуге (яғни дене тұрмысы, туа біткен және т. б.) байланысты. ), сондай-ақ пациенттің хирургиялық операцияға ұшырауының қауіптері. Ауырудың елеулі гипоксимиясы бар науқастарға төмендегі ем- дәрмектерден басқа ұзақ мерзімде оттегі қажет болуы мүмкін.

Физиотерапия

Егер бүгілудің деңгейі жеңіл болса және оның негізгі себебі дұрыс емес дене қалпы болса, онда физиотерапия алғашқы емдеу жолы болады. Физиотерапияны басқа да себептер бойынша, мысалы, сүйек пен кеміршектің дегенеративті ауруы бар қарт пациенттерде, қалыпты емес қисықтардың дамуын кешіктіру үшін де ұсынуға болады. Физиотерапияның басты мақсаты - омыртқаның бүгілуін мүмкіндігінше түзету немесе одан әрі зақымдануды шектеу үшін омыртқа тіндерін нығайту.

Арқа тіректері

Егер деформацияның негізгі себебі дене тұрқының өзгеруімен байланысты болса және сүйектердің өсуі тоқтағанға дейін анықталса, тіректі тірекпен ұстауға болады. Брейстер бұлшықеттер мен сүйектерге қолдау көрсетеді, сондай-ақ қисықты азайту үшін түзету қысымын қолданады. Кифосколиозға арналған тірекшелер корональды және сагиттальды жазықтықтағы аномальды қисықтарда тиімді болу үшін жасалуы тиіс. Жақында жасалған тіректе CAD/CAM технологиясы қолданылады, ол Германия сияқты бірнеше дамыған елдерде ғана қол жетімді. Брекстегі тісті қисықты түзетудің тиімділігі бірнеше зерттеулер арқылы талдалды. Осындай зерттеулердің бірінде тірек тігу 72% науқаста сәтті нәтижеге әкелгені және тіректі қанша уақыт кигенімен тығыз байланысты екені анықталды. Алайда, тірек тіреуді 18 сағаттан астам уақыт бойы кию физиологиялық және психологиялық жағынан шектеуші болуы мүмкін, әсіресе жасөспірімдік кезеңді ескерсек.

Хирургиялық операция

Хирургиялық операция әдетте деформацияның көлемі үлкен болған кезде, тыныс алу сияқты физиологиялық функцияларды бұзатын, күнделікті іс-әрекетті бұзатын немесе ересектерге косметика жағынан қолайсыз болған кезде ұсынылады. Сондай- ақ, пациенттің жасынан кейін, басқа емдеу әдістері, мысалы, тіректер тиімді болмай қалған кезде, бұл әдіс ұсынылады. Кифосколиоз дегеніміз - науқастың екі түрі де деформация. Операция жасау туралы шешім қабылдау әдетте күрделі, бірақ деформация тыныс алу сияқты маңызды физиологиялық функцияларға кедергі келтіре бастағанда немесе күнделікті іс-әрекетті өте ауыр тигізген кезде ол міндетті түрде қабылдануы мүмкін. Кейде ерте жастағы науқастар операцияны таңдауы мүмкін, өйткені мұндай деформацияның болуы олардың әріптестерінен бас тарту сияқты әлеуметтік мәселелерді тудырады немесе олардың мүгедектігі жұмыс істеуге кедергі келтіреді. Қарт пациенттерде мұндай деформация кейінгі жаста пайда болған жағдайда басқа факторларды да ескеру керек, мысалы, оны тудырған негізгі аурудың болуы, оның бірте-бірте нашарлауы күтіле ме және физиотерапия немесе дәрі-дәрмектерді қолдана отырып консервативті емдеудің ауырсынуды жеңілдетуге әсері болмағаны. Операция арқылы омыртқаны түзетіп, деформацияның өршуін тоқтатуға тырысады. Операция кезінде Харрингтон таяғы немесе VEPTR сияқты омыртқа имплантаттарын қолдануға болады.

Омыртқаны түзеу хирургиясының қауіптері

Қарт науқастарға бағытталған зерттеулер 72 науқастан тұратын, орташа жасы 60, 7 жастағы топта күрделі жағдайлардың жиілігін әлдеқайда жоғары көрсетті. Ұсыныстағы асқынулар саны 22% - ға дейін жетті. Зерттеуде егде жастағы науқастарда операцияны тек басқа мүмкіндік болмаған кезде, аурудың өрлеу сатысында және өмір сүру сапасы консервативті емдеудің ауырсынуды азайта алмайтындай дәрежеде нашарлаған кезде ғана қарастыру керектігі атап өтіледі. Омыртқаның ақауларын түзету үшін көптеген хирургиялық тәсілдер бар, соның ішінде тек алдыңғы, тек артқы және алдыңғы артқы. Қазіргі таңда ең танымал әдіс - бұл артқы омыртқа бағанасын резекциялау немесе ПВКР. ПВКР-ны талдаған зерттеулердің бірі омыртқаға операция жасау кезінде неврогендік қозғалтқыш потенциалын (НМЭП) бақылау хирургқа неврологиялық асқынулардан аулақ болуға көмектесетін әдісті қолданудың пайдасын да атап өтті.