Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1974 жылы түсірілген Пол Мазурскийдің фильмі
1974 film by Paul Mazursky
"Гарри мен Тонто" – 1974 жылы түсірілген американдық жол комедиясы, режиссері Пол Мазурский, сценарийін Мазурский мен Джош Гринфельд жазған. Фильм Гарри есімді адамның өзінің мысық жануары Тонтомен бүкіл елді шарлап саяхатқа шығу туралы айтады. Арт Карни Гарри рөлін сомдағаны үшін "Ең үздік актер" номинациясында "Оскар" сыйлығын жеңіп алды.
Harry and Tonto is a 1974 American road comedy drama directed by Paul Mazursky and written by Mazursky & Josh Greenfeld. The film follows a man named Harry who decides to travel cross country with his pet cat, Tonto. Art Carney won the Academy Award for Best Actor for his performance as Harry.
Сюжет
Гарри Кумбс – қарт жесір және зейнеткер мұғалім, ол Нью-Йорктегі Үсті-Батыс жағындағы пәтерінен шығарылады, себебі оның ғимараты тұрақ салу үшін бұзылады. Ол бастапқыда үлкен ұлы Берттің отбасымен қала шетінде тұрады, бірақ ақырында үй жануары – мысығы Тонтомен ел аралап саяхаттауды шешеді. Бастапқыда Чикагоға ұшуды жоспарлаған Гарри әуежай қауіпсіздігінде мысық тасымалдауышын тексеруде қиындыққа кезеседі. Оның орнына ол алыс қашықтыққа жүретін автобусқа отырады. Ол ауылдық жерде түсіп, жүргізушіге ыңғайсыздық туғызады, Тонтоның дәретін жасауы үшін, және сол жерде қалады. Ол 1955 жылғы Chevrolet Bel Air көлігін қолданылған көлік сатушысынан сатып алады, бірақ оның жүргізуші куәлігінің мерзімі өткен. Саяхаты барысында ол Киелі кітаптан цитаталар келтіретін автостопшымен және кәмелетке толмаған, үйден қашқан Джинджермен дос болады. Олар зейнеткерлер үйіндегі ескі жанкүйеріне барады, бірақ ол Гарриді жартылай ғана есінде сақтайды. Гарри Чикагодағы кітап дүкенінің иесі қызына барады, олардың арақатынасы тікенді болғанымен, бір-біріне құрметпен қарастырады. Гарридің ұялшақ немересі (оны Нью-Йоркке қайтаруға тиіс болған) және Джинджер Гарридің батасымен Колорадодағы коммунаға бірге кетеді, сондықтан Гарри мен Тонто тағы да өздеріне келеді. Батысқа қарай жол жалғастырады, Гарри салауатты тағам сатушысымен бірге сапар шегеді, Лас-Вегасқа бара жатқан тартымды әйелмен танысады және бір түнді достық қарым-қатынастағы үнді мүсінімен түрмеде өткізеді. Ақырында ол Лос-Анджелеске жетеді, онда кіші ұлы Эддимен бірге тұрады, ол қаржылық қиындыққа тап болған жылжымайтын мүлік сатушысы, Тонтомен бірге өз орнын табады. Тонто қайтыс болғаннан кейін Гарри жалғыз өмір сүреді, жаңа достар табады және климаттан ләззат алады. Ол Тонтоға ұқсас жас мысықты көріп, оны жағажайға ертіп барады, онда бала құм сарайы салып жатыр.
Harry Coombes is an elderly widower and retired teacher who is evicted from his Upper West Side apartment in New York City because his building is going to be razed to build a parking lot. He initially stays with his eldest son Burt's family in the suburbs, but eventually chooses to travel cross country with his pet cat Tonto. Initially planning to fly to Chicago, Harry has a problem with airport security checking his cat carrier. He instead boards a long distance bus. He gets off in the countryside, annoying the driver, so Tonto can urinate, and is left there. He buys a 1955 Chevrolet Bel Air from a used car salesman, although his driver's license is expired. During his episodic journey, he befriends a Bible quoting hitchhiker and underage runaway Ginger, with whom he visits an old sweetheart in a retirement home; she only half remembers him. He visits his daughter, a bookstore owner in Chicago, with whom he shares a prickly but mutually admiring relationship. Harry's shy grandson (who was supposed to take him back to New York) and Ginger end up going off to a commune in Colorado together in Harry's car, with his blessing, so he and Tonto are on their own again. Continuing west, Harry accepts a ride with a health food salesman, makes the acquaintance of an attractive hooker on his way to Las Vegas, and spends a night in jail with a friendly Native American. He eventually arrives in Los Angeles, where he stays with his youngest son Eddie, a financially strapped real estate salesman, before finding a place of his own with Tonto. After Tonto dies, Harry is living alone, making new friends, enjoying the climate. He sees a young cat who looks exactly like Tonto, and follows it to the beach, where a child is building a sand castle.
Актерлік құрам
Сондай-ақ фильмнің соңына қарай Селия рөлінде Ленни Брюстің анасы Салли Марр көрінеді.
Also appearing toward the end of the film as Celia is Sally Marr, mother of Lenny Bruce.
Өндіріс
Мазурский Гарри рөліне Джеймс Кагниді ойластырған, бірақ актер, Лоренс Оливье мен Кэри Грант сияқты, бұл рөлден бас тартты. Содан кейін Мазурский Арт Карниді бір пьесада көріп, оған ұсыныс жасады. Карни де бастапқыда бас тартты, өйткені ол Гарриден он бес жас кіші болған, бірақ ақырында келісім берді. Қарлы шал рөлінде ойнаған Карни, 1918 жылы туған, ұлдары Ларри Хагман мен Фил Брансты сомдаған актерлерден 13 жасқа ғана үлкен, ал қызының рөлін сомдаған Эллен Бурстиннен 14 жасқа үлкен еді. Эмми жүлдесін алған суретші Боб О'Брадович жасаған макияждың арқасында Карни Гарриге айналды. Карни сол кезде "Гарри мен Тонто" фильмінде жұмыс істегенге дейін "мысықтарды ұнатпағанын", бірақ фильмдегі мысықпен жақсы тіл табысқанын айтты. Мазурскийге жануарларды баптаушы Тонто рөлін сомдаған екі мысықтың біреуін ұсынды, бірақ әйеліне аллергия болғандықтан ұсыныстан бас тартуға мәжбүр болды. Такси жүргізушісі Мюриэл Биерман шын мәнінде жартылай уақытпен такси жүргізетін әйел болды, ол бір күні Мазурскиді кастинг кеңсесіне апарып жеткізген. Мазурский оның көп сөйлейтінін байқап, таксометрді қоюын және оған осы рөлге ойнауын сұрады.
Mazursky had James Cagney in mind for the role of Harry, but the actor turned the part down, as did Laurence Olivier and Cary Grant. Mazursky then saw Art Carney in a play and approached him. Carney initially declined as well, in part because he was about fifteen years younger than Harry, but he eventually agreed. Cast as an elderly man, Carney, born in 1918, was actually only 13 years older than the actors who played his sons, Larry Hagman and Phil Bruns, and 14 years older than Ellen Burstyn, who played his daughter. Thanks to the makeup of Emmy winning artist Bob O'Bradovich, Carney was effectively transformed into the elderly Harry. At the time, Carney noted that prior to his work in Harry and Tonto, he "never liked cats" but said he wound up getting along well with the cat in the film. Mazursky was offered the primary cat of the two who played Tonto by the animal wrangler, but had to decline because his wife had become allergic to them. The woman who played the cab driver, Muriel Beerman, was in actuality a part time taxi driver who had driven Mazursky to the casting office one day. Very talkative, Mazursky had her leave the meter running and her audition for him for the part.
Қабылдау
Нора Сайр газеті «The New York Times» бұл фильмнің «өте баяу темпте түсірілгенін, осының салдарынан комедиялық мүмкіндіктер мен әлеуметтік мәселелерге жасалған сын азайған. Төмендетілген стиль фильмді көрсетуге тиіс мақсатынан – ұрпақтарды басып өтетін шығармашылық энергиядан – айырады» деп жазды. «Variety» оны Карнидің «тамаша» ойынымен «жағымды, бірақ коммерциялық тұрғыдан аса қызықты емес» деп сипаттады. Роджер Эберт фильмге 4 жұлдыздан 4 жұлдыз берді, Карнидің «толыққанды түпнұсқа, өзіне тән және алған «Оскар» сыйлығына лайық» ойыны үшін мақтады. «Chicago Tribune» газетінің Джин Сискел 4 жұлдыздан 3,5 жұлдыз берді, оны «бірде-бір әзіл немесе Боб Хоуптың өткір сөзі жоқ, өте күлкілі фильм» деп атады. «Керісінше, ол сенімді, ақылға сыймайтын, жүрегіңді қуантып, күлімдеуге мәжбүр ететін адамдарға толы». «Los Angeles Times» газетінің Чарльз Шамплин фильмді «оқиғаға толы, сезімтал, қызықты және берік оптимистік» деп сипаттады. «The Washington Post» газетінің Гари Арнольд оны «әдеттегіден жұмсақ және мейірімді комедиялық фильм» деп атады, бірақ «оны ұсынарда аздап сақ болу керек болар. Бұл – «жақсы кішкентай фильм» деп аталады». «The Monthly Film Bulletin» журналында Джонатан Розенбаум фильмнің «қалаларды жаңартудан бастап Карлос Кастанеданың емдік біліміне дейін, барлық нәрсе туралы ақылды және «күрделі» ойлар айтатынын, сонымен қатар қартаюды әдепті түрде қабылдау туралы сабақтарды мүмкіндігі келген сайын үйрететінін, бірақ шын мәнінде бізге ештеңе айтпайтынын» жазды. Фильм «Rotten Tomatoes» сайтында 32 рецензияға негізделген 88% рейтингке ие, орташа бағасы 10 балдық шкала бойынша 7,3 балды құрайды. Сынақшылардың пікірі: «Басты рөлдегі дебютін кешіктірген Ард Карни Гарри мен Тонтоны керемет бейнелейді».
Nora Sayre of The New York Times wrote that the film had been "directed at far too slow a pace, which means that the comic possibilities and the social comment have been diminished. The muted style robs the picture of the point it's meant to make: that imaginative energy transcends the generations." Variety called it "pleasant, if commercially unexciting," with an "excellent" performance by Carney. Roger Ebert gave the film 4 stars out of 4, praising Carney for a performance that was "totally original, all his own, and worthy of the Academy Award it received." Gene Siskel of the Chicago Tribune awarded 3.5 out of 4 stars, calling it "an extremely funny movie without a single gag or a Bob Hope punch line. Rather, it's crammed full of believable people who say the kind of screwball things that make your head spin and smile." Charles Champlin of the Los Angeles Times described the film as "eventful, sentimental, enjoyable and firmly optimistic." Gary Arnold of The Washington Post called it "an unusually mellow and affectionate film comedy, but it might be wise to recommend it with a slight note of caution. It's what's known as a 'good little picture.'" In The Monthly Film Bulletin, Jonathan Rosenbaum wrote that the film "presumes to say something smart and 'sophisticated' about everything from urban renewal to Carlos Castaneda's medicinal lore, along with a continuous lesson about growing old gracefully that is dished out at every opportunity; yet it winds up telling us virtually nothing at all." The film holds a score of 88% on Rotten Tomatoes based on 32 reviews, with an average grade of 7.3 out of 10; critics' consensus stating that: "Making his sorely belated debut in a big screen leading role, Art Carney brings Harry and Tonto brilliantly to life."