Aziz Khan (general)

Кіріспе

Пакистандық генерал генерал Мұхаммед Азиз Хан (; 1 қаңтар 1947), ең танымал ретінде Азиз Хан, зейнеткерлік пакистандық төрт жұлдызды әскери генерал, ол қызмет етті 11-ші төрағасының бірлескен штаб басшылары комитетінің, тағайындалған қазан айында 2001 дейін оның зейнеткерлікке шығуына дейін 2005 жылы. 2001 жылы Қарулы Күштер Басшысының төрағасы қызметіне тағайындалғанда, ол бірнеше әскери қызметкерлерді алмастырған болатын.

Өмірбаян

Мұхаммед Әзиз Хан 1947 жылы 1 қаңтарда Паштун отбасында туған. 1964 жылы Пакистан армиясына шақырылу алдында ол Паландри орта мектебін бітіреді. 1971 жылы Үндістанмен үшінші соғыста жаяу әскердің взводына қолбасшылық етті, кейіннен командалық және штабтық колледжге оқуға жіберілді. Кейін ол Ұлттық қорғаныс университетінде оқып, соғыс ғылымдарының магистрі дәрежесін алды. Кейіннен ол АҚШ армиясымен әскери қарым-қатынасты сақтау үшін Вашингтондағы Пәкістан елшілігінде әскери атташе болып орналасты.

Бас штаб бастығы және Үндістанмен Каргил соғысы

[[Файл:Каргил. карта. жинақталуы. gif 173px 720px 720px Kargil region in 1999: Lt Gen. Aziz Солтүстік команданың Үндістанның Кашмиріне кіру үшін аймақтық жоспарларды әзірлеуде жетекші генерал болды. Әзірге ол Әфғанстанның Талибан билігі туралы ақпараттарды қорғауда және елде өзінің өте консервативті көзқарастарымен танымал. 1998 жылдың қазан айында генерал-лейтенант Азиз Бас штабтың бастығы болып тағайындалды. Өзінің де Кашмир азаматы болған генерал Азиз Кашмир мәселесіне толықтай беріліп, армия штабының бастығының келісімімен Үндістанның басып алған Кашмиріне жасырын түрде кіріп-шығу жоспарын жүзеге асыра бастады. Кейінгі уақытта Пакистандық тарихшылар мен журналистердің зерттеулері бойынша генерал-лейтенант Азиз солтүстік команданың аймақтық операциясын басқарған бас генерал-майор Жавед Хасан екені анықталды. Жазушылар оның салдарын жақсы білгенімен, генерал-лейтенант Азиздің екі елді соғыстың шетіне әкелген ұлы стратегиясына сын көзбен қарады. Халықаралық пікірлер Үндістанның баяндамасын кеңінен қабылдады. Әңгімелесуді Үндістанның Қорғаныс министрлігі жариялаған кезде, Премьер-министр Шариф лейтенант генерал Азизмен кездесті, ол таспалардың шынайылығын үнемі жоққа шығарды, кейіннен Бас қолбасшылар кеңесінің төрағасы Мушаррафқа операцияның сәттілігі "толық құпиялылыққа" байланысты екенін айтты. Каргиль оқиғасынан кейін бұл оқиғаға қатысты ресми әскери тергеу жүргізілген жоқ, сондай-ақ, мұндай оқиғаларға жауаптыларды жазалауға әкеп соққан дәлелдер де табылмады. 1999 жылдың 12 қазанында генерал-лейтенант Азиз әскери басқаруды генерал Зияуддин Баттқа беруден бас тартқан кезде премьер-министр Наваз Шариф бастаған азаматтық үкіметті әскери басқаруды бастауда шешуші рөл атқарды. Карачидегі Джинна терминалын басқаруға бұйрық беріп, генерал-лейтенант Азиз премьер-министр Наваз Шарифті және оның әкімшілігін кетірген генерал-лейтенант Первез Мушаррафтың пайдасына әскери басқаруды тиімді түрде қолға алды.

[[File:Kargil. map. buildup. gif|300px|left|thumb|Kargil region in 1999: Lt Gen. Aziz was the leading general in masterminding the area contingency plans for the Northern Command to infiltrate the Indian Kashmir. Lt. Gen. Aziz was mainly responsible in keeping intelligence on the Talibans in Afghanistan, and had reputation in the country for his ultraconservative views. In October 1998, Lt. Gen. Aziz was moved to the Army GHQ where he was appointed as the Chief of General Staff, a second in command post under the Chief of Army Staff. Himself a Kashmiri, Gen. Aziz was fully committed to the Kashmir cause, he began implementing the plan for covert infiltration in Indian occupied Kashmir, with the approval of the Chief of Army Staff. Later investigative reports compiled by Pakistani historians and journalists, it was revealed that Lt. Gen. Aziz was the leading general who was masterminding the area contingency operations of the Northern Command led by its GOC Maj Gen. Javed Hassan. Despite being well aware of the consequences, the writers critically questioned Lt. Gen. Aziz's grand strategy that brought the two nations at the brink of war, with international opinion widely accepting the Indian narrative. When the conversations were leaked by the India's Union Ministry of Defence, Prime Minister Sharif met with Lt. Gen. Aziz who continuously denied the authenticity of the tapes, later confided to Chairman joint chiefs Musharraf that the success of operation relied on "total secrecy." After the Kargil incident, there were no official military inquiries into this incident nor there were any subsequent evidence that led to the punishment of those responsible for such incidents. On 12 October 1999, Lt. Gen. Aziz played a decisive role in initiating the military takeover of the civilian government led by Prime Minister Nawaz Sharif when he refused to transfer the control of the military to General Ziauddin Butt. Passing orders to take over the control of the Jinnah Terminal in Karachi, Lt. Gen. Aziz effectively gained control of the military in favor of the Gen. Pervez Musharraf who removed Prime Minister Nawaz Sharif and his administration.

Төраға Бірлескен басшылар

АҚШ-тың Қорғаныс министрі Дональд Рамсфелдпен 2001 жылғы Ауғанстандағы соғыста әскери логистика мәселесі бойынша кездесуі. [[Файл: 1999 Ауғанстан (30249737763). JPG файлдар сол жақтағы файлдар қойындысында бар. Азиз президент Мушаррафтың Ауғанстандағы талибандарға қарсы АҚШ-пен бірге тұру саясатын қатты сынға алған болатын. Бұл жоғарылау Мұшарраф әкімшілігінің алғашқы даулы шешімдерінің бірі болды, онда жаңалықтар бұқаралық ақпарат құралдары бұл тағайындауды қатты сынға алды. Бастапқыда генерал Мушаррафты қолдағанмен, Азиз Хан көп ұзамай генерал Первез Мушаррафтың азаматтық үкіметке қарсы рөлін тұрақтандыруға көмектесуге өз үлесін қосқанына өкінеді. 2001 жылы генерал Азиз президент Первез Мушаррафтың АҚШ-пен бірге болу саясатына қарсы шықты, бірақ террористік ұйымдарды ұстап тұру мәселесін шешпеді. Ол Американың Ауғанстанға шабуыл жасауына үлкен күмәнмен қарады, Ауғанстандағы талибтерге жанашырлық танытты және американдықтарды "бірінші нөмірлі жау" деп атағанда, Америкаға қарсы көзқарасын білдірді. 2001 жылы Үндістан парламентіне жасалған террорлық шабуылға жауап ретінде генерал Азиз әскери тосқауыл кезінде шекарадан өтіп, екі елдің арасындағы қарым-қатынаста Қытайдың делдал болуын қолдайтын әскерлерді бақылауға алды. 2003 жылы генерал Азиз Шри-Ланкаға барып, Шри-Ланка президенті Чандрика Кумаратунгамен кездесті. 2005 жылы генерал Азиздің уақытылы зейнеткерлікке шығуын президент Мөшәрраф растады және құлақтанғандарға қарамастан, өзін Азизмен одан әрі саяси тағайындаулармен бөлісті. 2004 жылы тағы бір даулы тағайындау кезінде генерал Азиздің орнын генерал Эхсан уль Хак басқарды.

thumb|right|200px|Chairman joint chiefs Gen. Aziz meeting with American Secretary of Defense Donald Rumsfeld to hold discussions on military logistics in the War in Afghanistan in 2001. [[File:1999 Afghanistan (30249737763). jpg|left|thumb|280px|Gen. Aziz had been very critical President Musharraf's policy on siding with the United States against the Taliban in Afghanistan. This promotion was one of the earliest controversial decisions made by the Musharraf administration, where news media had been very critical of this appointment.–Vice Chief of Army Staff at Army GHQ in Rawalpindi
Lt Gen. Hamid Javaid

Upon appointed, Gen. Aziz called on President Musharraf, thanking the president for the promotion. Despite his initial support for Gen. Musharraf, Aziz Khan soon regretted playing his part in bringing to help stabilize Gen. Pervez Musharraf's role against the civilian government when he lectured and quoted: "politics should not be done in uniform." In 2001, Gen. Aziz publicly came out against President Pervez Musharraf's policy on siding with the United States, without effectively addressing the issue of containing the terrorists organizations. He viewed the American attack on Afghanistan with great suspicion, and had held sympathetic views towards the Talibans in Afghanistan, and harboured strong anti American views when he termed the Americans as "number one enemy". In a response to the terrorist attack on Indian parliament in 2001, Gen. Aziz oversaw the troop deployment across the border amid the military standoff, and supportive towards the Chinese mediation between the relations of two countries. In 2003, Gen. Aziz went to visit Sri Lanka where he met with Sri Lankan President Chandrika Kumaratunga where he agreed to provide military assistance to Sri Lanka to their civil war. In 2005, Gen. Aziz's timely retirement was confirmed by President Musharraf and disassociate himself with Aziz with further political appointments despite rumors. Gen. Aziz was succeeded by Gen. Ehsan ul Haq, amid another controversial appointment in 2004.