Пьер Пюви де Шаванн: Француз суретшісінің өмірі мен шығармашылығы
Pierre Puvis de Chavannes
Пьер Пюви де Шаванн (1824-1898) – француз суретшісі, монументалды суреттермен танымал. Францияның көркем өнеріне зор үлес қосып, көптеген суретшілерге әсер етті.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Француз суретшісі (1824–1898)
French painter (1824–1898)
Пьер Пувис де Шаванн (pjɛʁ pyvi də ʃavan; 14 желтоқсан 1824 – 24 қазан 1898) – қабырғалық суреттерімен танымал француз суретшісі, ол "Францияның суретшісі" деп аталды. Ол Société Nationale des Beaux Arts қоғамын құрғандардың бірі және оның президенті болды. Оның туындылары көптеген суретшілерге, әсіресе Роберт Женинге әсер етті, сондай-ақ медальдар жасаушыларға олардың жұмыстары үшін эскиздер мен ұсыныстармен көмектесті. Пувис де Шаванн – үшінші республиканың алғашқы жылдарындағы көрнекті суретші. Эмиль Зола оның өнерін "ақыл-ой, құмарлық және ерік күшімен туған өнер" деп сипаттады.
Pierre Puvis de Chavannes (pjɛʁ pyvi də ʃavan; 14 December 1824 – 24 October 1898) was a French painter known for his mural painting, who came to be known as "the painter for France". He became the co founder and president of the Société Nationale des Beaux Arts, and his work influenced many other artists, notably Robert Genin, and he aided medallists by designs and suggestions for their works. Puvis de Chavannes was a prominent painter in the early Third Republic. Émile Zola described his work as "an art made of reason, passion, and will".
Ерте өмір
Пувис де Шаванн 1824 жылдың 14 желтоқсанында Франциядағы Лион қаласының маңында Пьер Сесиль Пувис болып дүниеге келді. Ол кен инженерінің ұлы және Бургундияның ескі ақсүйек отбасының ұрпағы еді. Кейіннен ол әулеттік "де Шаванн" атауын өзінің есіміне қосты. Өмірі бойы Лиондық тегін мойындамай, әкесінен шыққан бургундиялықтардың "күшті" қанымен өзін байланыстыруды қалаған. Пувис де Шаванн Амиен колледжінде және Париждегі Анри IV лицейінде білім алды. 1844 және 1845 жылдары ауыр сырқатқа шалдыққан соң, Макон қаласындағы інісі мен қарындасымен бірге сауығып, оқуын тоқтатуға мәжбүр болды, бірақ бастапқыда әкесінің кәсібін жалғастыруды жоспарлаған. Италияға жасаған саяхаты оның ой-өрісін кеңейтті, ал 1846 жылы Парижге оралғаннан кейін суретші болу ниетін жариялады. Ол алдымен Эжен Делакруадан сабақ алды, бірақ Делакруаның денсаулығы нашарлағандықтан студиясын жапқан соң, бұл оқу қысқа ғана болды. Содан кейін Анри Шеффер және Томас Кутюрден оқыды. Оның білімі классикалық емес еді, өйткені ол жеке жұмыс істеуді артық көретін. Ол Лион вокзалының жанында үлкен студия ашып, Әдемі өнер академиясында анатомия сабақтарына қатысты. Бірақ Франция үкіметі оның бір туындысын сатып алғаннан кейін ғана көп жылдар өткен соң ғана ол кеңінен танылды. 1850 жылы Пувис де Шаванн "Өлі Христос", "Jeune noir à l'épée" (семсер ұстаған қара жасөспірім), "Оқу сабағы" және "Адамның портреті" туындыларымен Салон дебютін жасады.
Puvis de Chavannes was born Pierre Cécile Puvis in a suburb of Lyon, France, on December 14, 1824. He was the son of a mining engineer and descended from an old noble family of Burgundy. He later added the ancestral "de Chavannes" to his name. Throughout his life, he spurned his Lyon origins, preferring to identify himself with the 'strong' blood of the Burgundians, where his father originated. Puvis de Chavannes was educated at the Amiens College and at the Lycée Henri IV in Paris. He intended to follow his father's profession until a serious illness compelled him to convalesce at Mâcon with his brother and sister in law in 1844 and 1845, which interrupted his studies. A journey to Italy opened his mind to fresh ideas, and on his return to Paris in 1846, he announced his intention to become a painter. He studied first under Eugène Delacroix, but only very briefly, as Delacroix closed his studio shortly afterwards due to ill health. He studied subsequently under Henri Scheffer and then Thomas Couture. His training was not classical as he found that he preferred to work alone. He took a large studio near the Gare de Lyon and attended anatomy classes at the Académie des Beaux Arts. It was not until a number of years later, when the government of France acquired one of his works, that he gained wide recognition. In 1850, Puvis de Chavannes made his Salon debut with Dead Christ, Jeune noir à l'épée (Black youth with a sword), The Reading Lesson, and Portrait of a Man.
Жұмыс
Пувис де Шаваннның туындылары символистік сипатқа ие деп есептеледі, тіпті ол кейбір романтиктердің шәкірті болғанмен, ол суретшілер мен мүсіншілердің толық бір буынына, әсіресе модернистердің өнеріне үлкен әсер еткен. Оның шәкірттерінің бірі Жорж де Фёре болды.
Puvis de Chavannes's work is seen as symbolist in nature, even though he studied with some of the romanticists, and he is credited with influencing an entire generation of painters and sculptors, particularly the works of the Modernists. One of his protégés was Georges de Feure.
Қабырғалық жұмыстар
Пувис де Шаванн қабырғалық суреттерімен әйгілі болды және "Францияның суретшісі" деп танылды. Оның алғашқы тапсырысы ағасының Ле Бруши шатосына жасалды, бұл Саон және Луар департаментінде Куизо қаласының жанындағы ортағасырлық стильдегі құрылыс. Басты безендірулер төрт маусымды тақырыпқа алады. Оның алғашқы қоғамдық тапсырыстары 1860 жылдардың басында Амиендегі Пикардия мұражайында орындалды. Алғашқы төрт жұмысы – «Конкордия» (1861), «Беллум» (1861), «Ле Травайл» (Еңбек; 1863) және «Ле Репос» (Демалыс; 1863) болды. 1883-1886 жылдары Лиондағы Көркем өнер мұражайы үшін қабырғалық сурет салған.
Puvis de Chavannes is best known for his mural painting, and came to be known as 'the painter for France.' His first commission was for his brother's chateau, Le Brouchy, a medieval style structure near Cuiseaux in Saône et Loire. The principal decorations take the four seasons as their theme. His first public commissions came early in the 1860s, with work at the Musée de Picardie at Amiens. The first four works were Concordia (1861), Bellum (1861), Le Travail (Work; 1863) and Le Repos (Rest; 1863). Between 1883 and 1886 he painted a mural for the Museum of Fine Arts in Lyon.
Өңірлер
Карьерасы барысында Пувис Франция бойынша мемлекеттік және жеке мекемелерде орындалатын жұмыстар бойынша көптеген тапсырыстар алды. Пикардия мұражайындағы ерте жұмыстары оған классикалық стильді және қабырғалық суреттерінің сәндік эстетикасын дамытуға көмектесті. Оның қоғамдық туындыларының арасында Амиенде (Ave Picardia Nutrix, 1865), Марсельде, Лионда және Пуатьеде аяқталған кейінгі циклдер бар. Лиондағы Бейне өнерлер сарайындағы (Palais de Beaux Arts) цикл ерекше маңызға ие, ол негізгі баспалдақтағы қабырға кеңістігін толтыратын үш маңызды туындыны қамтиды. Солдан оңға қарай: Ежелгі көзқарас (1884), Өнер мен Музаларға қастерлі ормандар (1884) және Христиандық шабыт (1884).
Over the course of his career, Puvis received a substantial number of commissions for works to be carried out in public and private institutions throughout France. His early work at the Musée de Picardie had helped him to develop his classicizing style, and the decorative aesthetic of his mural works. Among his public works are the later cycles completed at Amiens (Ave Picardia Nutrix, 1865), at Marseille, at Lyon and at Poitiers. Of particular importance is the cycle at the Palais de Beaux Arts in Lyon, which includes three significant works, filling the wall space in the main staircase. From left to right, the works are Antique Vision (1884), The Wood Dear to the Arts and the Muses (1884), and Christian Inspiration (1884).
Париж
Пувистің мансабы Үшінші республиканың (1870) басталуынан бері және Париж коммунасының зорлық-зомбылығы аяқталғаннан кейін жалғасып келе жатқан күрделі пікірталаспен тығыз байланысты болды. Бұл пікірталас Францияның ұлттық ерекшелігі мен "француздық" ұғымының мәніне қатысты. Роялистер 1789 жылғы революцияны зор апат деп есептеді, Францияның дұрыс жолдан тайғанын айтты, ал республикашылар революция Францияға нағыз жолына оралуға мүмкіндік берді деп ойлады. Осыдан келіп, қоғамдық кеңістікте орналастырылатын суреттер, мысалы, монументалды кескіндемелер, тапсырыс беруші тараптың идеологиясын іске асырудың маңызды міндетін атқарды. Пувистің туындыларын зерттеген көптеген ғалымдар оның "Франция үшін суретші" ретінде сәтті болуының себебі сол кездегі түрлі идеологияларға ұнайтын туындыларды жасау қабілетіне байланысты екенін атап өтті. Оның алғашқы париждік тапсырмасы – 1874 жылы басталган, қазіргі Пантеон ғимаратының бұрынғы Сент-Женевьева шіркеуіндегі цикл болды. Онда «Сент-Женевьеваның тәрбиесі» (L'Education de Sainte Geneviève) және «Сент-Женевьеваның пастырлық өмірі» (La Vie Pastoral de Sainte Geneviève) тақырыптары бейнеленді. Бұл тапсырмадан кейін Сорбоннада жұмыстар жасалды, атап айтқанда, үлкен жартылай дөңгелек зал, «Қасиетті тоғай» немесе Сорбоннаның Ұлы амфитеатрындағы музалар арасындағы «Ескі Сорбонна» (L'Ancienne Sorbonne) суреттері салынды. Оның осы республикалық тапсырыстардың үштігіндегі соңғы жұмысы – Пувистің мансабының шыңы болған «Жаз» және «Қыс» туындылары, олар Париждегі [[Париж қалалық әкімшілігінде]] (Hôtel de Ville, Paris) орналасқан. Бұл туындылардың көптегені классикалық өнерге сілтеме жасайды, мұқият теңдестірілген композицияларында көрінеді, ал тақырыптары көбінесе ежелгі Грекияның, әсіресе эллинистік дәуірдің бейнелеріне тікелей сілтеме жасайды, мысалы, «Көне көрініс» (Antique Vision) суретінде.
Puvis' career was tied up with a complicated debate that had been ongoing since the beginning of the Third Republic (1870), and at the end of the violence of the Paris Commune. The question at stake was the identity of France and the meaning of 'Frenchness'. Royalists felt that the revolution of 1789 had been an immense disaster and that France had been thrown off course, while the Republicans felt that the Revolution had allowed France to revert to its true course. Consequently, works that were to be displayed in public spaces, such as murals, had the important task of fulfilling the ideology of the commissioning party. Many scholars of Puvis's works have noted that his success as a 'painter for France' was largely due to his ability to create works which were agreeable to the many ideologies in existence at this time. His first Parisian commission was for a cycle at the church of Saint Genevieve, which is now the secular Pantheon, begun in 1874. His two subjects were L'Education de Sainte Geneviève and La Vie Pastoral de Sainte Geneviève. This commission was followed by works at the Sorbonne, namely the enormous hemicycle, The Sacred Grove or L'Ancienne Sorbonne amongst the muses in the Grand Amphitheater of the Sorbonne. His final commission in this trinity of Republican commissions was the crowning glory of Puvis's career, the works Summer and Winter, at the [[Hôtel de Ville, Paris (City Hall) in Paris. Many of these works are characterized by their nod to classical art, visible in the careful balanced compositions, and the subject matter is frequently a direct reference to visions of Hellenistic Greece, particularly in the case of Antique Vision.
Жеке өмір
Монмартрда ол модельдерінің бірі Сюзанна Валадонмен махаббатқа түсті, ол кейіннен сол заманғы жетекші суретшілердің біріне айналып, Морис Утриллоның анасы, ұстазы және наставнигі болды. 1856 жылдан бастап ол румын княгинясі Мари Кантакузенмен қарым-қатынаста болды. Олар 40 жыл бірге болды және 1898 жылы қайтыс болғанға дейін үйленді.
In Montmartre, he had an affair with one of his models, Suzanne Valadon, who would become one of the leading artists of the day as well as the mother, teacher, and mentor of Maurice Utrillo. From 1856, he was in a relationship with the Romanian princess, Marie Cantacuzène. The couple were together for 40 years, and were married before their deaths in 1898.