Кіріспе
Мотоцикл сынақтары, сондай-ақ байқау сынақтары, көбінесе сынақ немесе сынақтар деп аталады, бұл арнайы мотоциклдерде жылдамдыққа жатпайтын оқиға. Спорттың ең танымал түрі - Ұлыбритания мен Испания, бірақ оған бүкіл әлем бойынша қатысушылар бар. Қазіргі заманғы сынақ мотоциклдері ерекшелігі - олар өте жеңіл, отыратын орын жоқ (олар тірі тұрып жүру үшін жасалған) және мотокросс немесе эндуро мотоциклін салыстырғанда қысқа аспалы. Мотоцикл сынақтарын басқа мотоцикл спорт түрлеріндегі (мысалы, эндуро, мотокросс немесе жол жарыстары) бәсекелестер жиі пойыздан өту тәсілі ретінде пайдаланады, өйткені сынақтарда жақсы газ, тепе-теңдік және машинаны басқару қажет.
Motorcycle trials, also known as observed trials, often called simply trial or trials, is a non speed event on specialized motorcycles. The sport is most popular in the United Kingdom and Spain, though there are participants around the globe. Modern trials motorcycles are distinctive in that they have evolved to become extremely lightweight, lack seating (they are designed to be ridden standing up) and have suspension travel that is short, relative to a motocross or enduro motorcycle. Motorcycle trials is often utilized by competitors in other motorcycle sports (such as enduro, motocross or road racers) as a way to cross train, as trials requires fine throttle, balance, and machine control.
Сипаттамалары
Жарыс бірнеше бөлімге бөлінеді, онда бәсекелестер кедергілер арқылы жүріп, аяқтарымен жерге тимеуге тырысады. Жолдағы кедергілер табиғи немесе адам қолынан жасалған элементтерден болуы мүмкін. Барлық бөлімдерде, мазмұнына қарамастан, белгіленген жол айдаушының шеберлігін тексеру үшін мұқият жасақталған. Көптеген жергілікті байқау сынақтарында секциялар әр түрлі біліктілік деңгейіне сәйкес келетін жеке курстарға бөлінеді. Әр бөлімде ойыншыны бақылаушы (осыдан спорттың атауы) бағалайды, ол ойыншының аяғымен (немесе дененің кез келген бөлігімен) қанша рет жерге тиетінін санайды. Әр рет бәсекелестің аяғы жерге тиген сайын ("дабс" немесе "продс" деп аталады) жаза бір ұпайға тең. Әрбір бөлімдегі ұпайлар 0, 1, 2, 3 немесе 5-тен тұрады. Егер бәсекелестер аяқпен жерге тиіспей, секция арқылы жүрсе, олар 0 ұпай алады (бұл "секцияны тазалау" деп аталады). Егер олар жерге бір рет тисе, 1 балл алады. Егер олар екі рет қойса, 2 балл алады. Егер олар жерге үш немесе одан да көп рет тисе, олар қозғалтқышты тоқтатпай, түсірмей, шектен шығып немесе артқа қарай қозғалмай, бөлімді аяқтаған жағдайда 3 балл алады. Егер бәсекелестің бөлімін аяқтамаса, 5 балл (кейде түрлі-түсті "фиаско" деп аталады) беріледі. Жарыс соңында ең аз ұпай жинаған ойыншы жеңімпаз атанады. Кейбір жарыстар кешіккендерге айыппұл ұпайларымен есептеледі. Мұнда жабық және ашық аспанда әлем чемпионаты, сондай-ақ жабық және ашық аспанда ұлттық командалар "дүние кубогы" (Trial des Nations) бар. Британдық Dougie Lampkin 1990 және 2000-жылдары әлемнің жеті ашық аспан титулын жеңгенімен танымал, бұл испандық бәсекелес Жорди Таррес 1980 және 1990-жылдары жеңген санымен бірдей. Бұрынғы бақылаудағы сынақтардың ұлылары Солтүстік Ирландияның Сэмми Миллер (1960-шы жылдар), Финляндияның Ержо Вестеринен (1970-шы жылдар) және Бельгияның Эдди Лежун (1980-шы жылдар) болды. Қазіргі уақытта ашық ауада әлем чемпионы - Испаниядан келген Антони Бу, ол сонымен қатар жабық ауада әлем чемпионы. Ол 2007 жылдан 2022 жылға дейін ашық және жабық FIM сынақ әлем чемпионатының жалғыз чемпионы болды. Осы 32 әлем чемпионы (16 ашық және 16 жабық) ретінде ол Дуги Лэмпкинді (7 ашық және 5 жабық) және 7 ашық чемпионы бар Жорди Тарресті басып өтіп, тарихтағы ең табысты жүлдегер. Әлем чемпионаты сайыстарынан басқа, басқа да ірі жарыстар, мысалы, Шотландияның алты күндік сынағы (SSDT) және Скотт сынағы бар. Қазіргі таңда сынақ велосипедтерінің негізгі өндірушілері - Gas Gas, Beta, Sherco, Montesa Honda, Scorpa, TRS және Vertigo. Бұрын Испания, Жапония, Ұлыбритания және Италия сияқты көптеген өндірушілер болған. Классикалық сыныптар ескі велосипедтер үшін бар. Сабақтарға 1965 жылға дейінгі немесе 1967 жылға дейінгі мотоциклдер (әдетте британдықтар), сондай-ақ екі артқы соққы тоққышы бар мотоциклдерді байқау сынақтары үшін жаңа винтаждық оқиғалар кіреді. Көп жағдайда, екі соққылы мотоциклдер 1967 және 1985 жылдар аралығында шығарылған және әдетте жапон немесе испан. Соңғы уақытта ауамен салқындатылған моношокты велосипедтер класы қосылды, бұл шамамен 1990 жылға дейінгі машиналарды қамтиды. Жарыс оқиғасы "көзделген сынақ" немесе "сынақ" (көпшілік емес) деп аталады, егер "көзделген сынақ оқиғасы" деп аталмаса. Кейбір ұйымдар спорттың жаңа атауын - MotoTrial деп атайды. Алайда, жақында оны Халықаралық Мотоциклдер Федерациясы байқау сынақтары үшін атаудан бас тартты. Сырттағы жарыстар Trial деп аталады, ал FIM жабық жарыстары X Trial деп аталады.
Қосалқы вагондар сынақтары
Мотоциклмен салтқа сай жеке жарыстардан басқа, 3 дөңгелекті спорт түрі бар, ол жүргізуші мен жолаушыдан тұратын Sidecar Trials деп аталады. Жарыс стандартты мотоцикл сынағы сияқты жүргізіледі, тек қана ерекшелігі - қосымша 5 балл берудің жолдары. Бұл жолаушыны қамтиды, егер жолаушының денесі кез келген жерді қойса, ол бәсекелеске 5 ұпай береді. Жолаушының рөлі - қосалқы вагондарды теңестіру және қосалқы вагондардың дөңгелегін көтеруден сақтау, бұл жүргізушіге аяқпен киімді қалпына келтіруге себеп болады (1 балл). Sidecar Trials негізінен британдық, алайда Еуропа мен Австралияда жарыстар өткізіледі. Британ чемпионаты - бұл бәсекелестіктің ең жоғары деңгейі, 10 турдан астам 3 қиындық деңгейі бар; Клубшы, Орта және Сарапшы, Сарапшы сыныптың жеңімпазы Британдық Sidecar сынақ чемпионы атанды.
Ұзақ қашықтыққа арналған сынақтар
Ұзақ қашықтыққа сынақ жүргізуде бір ғана орында емес, әр түрлі аймақтарда өткізілетін жарыстарда байқаушылар үшін мұқият жоспарланған жолды ұстанады. Бұл тек негізгі жолдарда ғана емес, сонымен қатар тік, қиыр және еріген төбелер мен жолақтарда да орын алады. Жарысқа қатысушылар аяғын жерге тигізген немесе құлаған жағдайда ұпай алады. Бұл сынақтар белгілі бір уақыт аралығында аяқталады деп күтілуі мүмкін және белгілі бір бөлімге және / немесе тағайындалған жерге белгіленген уақыттан бұрын келмеуді білдіруі мүмкін. Бұл байқауға тек заманауи мотоциклдер ғана емес, ескі мотоциклдер мен автокөліктер де қатысады.