Кіріспе

Американдық эксперименталды биші және хореограф (1939-2024) Стивен Дуглас Пакстон (21 қаңтар 1939 - 20 ақпан 2024) - американдық эксперименталды биші және хореограф. Оның алғашқы білімі гимнастикадан басталған, ал кейінгі білімдері Мерс Каннингэммен үш жыл және Хосе Лимонмен бір жыл болды. Judson Dance Theater-тің негізін қалаушы мүшесі ретінде ол Ивон Рейнер мен Триша Браунның шығармаларын орындады. Ол эксперименталды Grand Union тобының негізін қалаушы мүшесі болды және 1972 жылы Contact Improvisation деп аталатын би түрін, бишілер арасындағы қарым-қатынасты зерттеу үшін сүргіш, импульс, ауырлық және инерция физикалық заңдарын пайдаланатын би түрін ұсынды және дамыта бастады. Пакстон тіпті бейнетке үйренбеген биші де би түріне үлес қоса алады деп сенді, сондықтан оның жаяу жүргінші қозғалысына деген үлкен қызығушылығы пайда болды. Каннингэммен жұмыс істегеннен кейін ол халықаралық деңгейде өнер көрсету, оқыту және хореографиядан басқа уақытта оқшау болуға тырысты.

Түпнұсқасы мен жеке өмірі

Стивен Дуглас Пакстон 1939 жылы Феникс қаласында, Аризона штатында дүниеге келді және Тусон қаласында өсті. Бала кезінде гимнастикадан кейін орта мектепте биге ауысты.

Контакттық импровизация

Пакстонға 1960-1970 жылдары Нью-Йорктегі эксперименталды өнер мен перфоманс сахнасы әсер етті және ол дененің физикалық ойын алаңы қалай жасалатынына қызығушылық танытты. Контакттық импровизация - Пакстонның бақылауымен адам денесін зерттеуден шыққан. Оның негізі 1972 жылы пайда болған. Контакттық импровизация, әдетте дуэт түрінде жасалады, жекпе-жек өнерінен, әлеуметтік биден, спорттан және балалар ойынынан элементтер алады. Контакттық импровизациялық құрылымға кірген кезде екі дене байланысу нүктесін құру үшін бірігуі керек (яғни, артқа, қолға, иыққа, бас аяққа, артқа, опциялар шексіз), бір-біріне тең салмақ беріп, содан кейін белгісіз уақытқа созылатын қозғалыс диалогын жасаңыз, егер екі қатысушы да толық қатысса. Контактты импровизацияны кез келген адам жасай алады, өйткені қозғалыс сөздіктерінің пайда болуы белгілі бір жанасудан және басқа адаммен салмақ алмасуды бастаудан тұрады. 1970 жылдардың аяғында Пэкстон елде және Еуропада контактілік импровизация туралы оқыту, орындау және жазуға назар аударды. Контакттық импровизацияны бүкіл әлемде Нэнси Старк Смит сияқты адамдар үйретті, ол Пакстонмен тығыз жұмыс істеді, және басқалар оны түрлі бишілер, хореографтар, мұғалімдер және контакттық импровизаторлар арқылы үйретті.

Қозғалыс әдісі

Пакстон тіпті бейнетпен айналыспаған адам да өзінің эксперименталды би түріне үлес қоса алады деп сенді. Мерс Каннингэм мен Хосе Лимонмен бірге жұмыс істегеннен бастап, кейін Джадсон би театры мен Гранд Юнионды құруға қосқан үлесімен Пакстон адам денесін зерттеуге қызықты. Оның қозғалыс сөздіктеріне деген көзқарасы айналасындағы жаяу жүргінші әлемін қамтыды. Пакстон денені табиғаты мен оны қоршаған мәдениет арқылы көркемдікке ие болатын физикалық машина ретінде сипаттады. Алғашқы биі Proxy (1961) пайда болғаннан кейін, бұл шығармада жүру, отыру және тамақтану сияқты әрекеттер Пакстонның қозғалысқа деген көзқарасын біраз уақыт бойы алаңдатады. Пакстон шығарманың жай ғана өзіндей қабылдануына кедергі болатын кез келген сыртқы әсерлерді жоюмен танымал болды. Ол би емес қозғалыстар сөздіктерін құрастырды, бұл оған орындау кезінде тынышталған, бірақ беделді күйді сыйлайтын сияқты. Пакстон көрермен мен орындаушы арасындағы айырмашылықтарды барынша азайтады. Өз кезегінде оның қозғалыс сөздіктері "күнделікті" қозғалыс механикасының бөлшектері болды және бұл жеке әлеует үшін мүмкіндіктер әлеміне ие болды. Оның жаяу жүргіншілер әлеміне деген қызығушылығын көрсететін тағы бір шығармасы - "Қуанышты ғашық" (1967). Бұл би отыз төрт адамнан сексен төрт адамға дейін жасалатын. Бидің орындалуына қарай, ол жүру, тұру немесе отыру түрлерін қолданады.

Денеге жақындау

Пакстон тек адам денесінің құрылымын ғана пайдаланбастан, сонымен қатар дене әртүрлі заттардың айналасында өзін қалай басқара алатынын баса көрсету үшін заттарды қолданды. Ол текстураға, пішінге, өлшеміне, тіпті жануарларды қолдану оның би сөздік қорына қалай әсер еткенін немесе өзгерткенін қызықтыратын. Бұл "Jag Ville Gärna Telefonera" (1964) сияқты шығармалардан көрінеді. Бұл шығармада ол үш тауықты, торт пен сары балшықтан жасалған толық көлемді орындықты және тігістерінде тігіс бар, әр түрлі жолмен шешіліп, қайтадан біріктірілетін киімдерді қолданды. Пакстон сонымен қатар бидегі жыныстық қатынас пен жыныстық қатынас туралы түсінікке қарсы шықты. Пакстон өзінің айналасындағы би әлемінде төңкеріс жасаумен қатар, қозғалысты және адам денесінің құрылымын зерттеу арқылы биші болудың басқа нұсқасын жасады. Ол дәстүрлі қазіргі заманғы бидің қырларын өзгертіп, сынға алды. Қазіргі таңда әлемнің түкпір-түкпірінен келген бишілер, орындаушылар, хореографтар және мұғалімдер оның Контакттық импровизация туралы ілімдерін өздерінің оқуларына енгізді.