Кіріспе

Анурадхапурадағы будда ступасы, Шри-Ланка Руванвели Маха Сея, сондай-ақ Маха Тхупа деп те аталады, - Шри-Ланканың Анурадхапура қаласында орналасқан ступа (жарымшар тәрізді құрылыста монументтер бар). Бұл ступада Будданың екі-төрт немесе бір дона монументтері сақталған, бұл оның монументтерінің ең үлкен жинағы. Оны Сингаль патшасы Дутугемуну б. з. б. 140 жылы салған. Ол сондай-ақ Сварнамали Сея, Сваннамали Махацети (пали тілінде) және Ратнамали Сея деп аталады. Бұл "Солосмастхана" (16 ғибадат орны) және "Атамастхана" (8 ғибадат орны) -ның бірі. Бұл ступа әлемдегі ең биік көне ескерткіштердің бірі болып табылады. Мьянмадағы Сагаинг қаласындағы Каунхмудау пагодасы осы ступаның үлгісі бойынша жасалған. Махавамсада ступаның құрылысы мен ашылу рәсімі туралы егжей-тегжейлі мәлімет бар. Ступа 19-шы ғасырдан бастап даламен жабылған. Бхикху қаржы жинауға тырысқаннан кейін, ол 20 ғасырдың басында қайта жаңартылды. Руванвели Сея қалпына келтіру қоғамы құрылды, ең бастысы меценат Хендрик Аппухами 2021 жылы инфляцияға қарай реттелген 20 миллион (1912) рупиясын берді. Бұл қалпына келтіру жұмыстары үшін 611 миллион АҚШ доллары. Қоры 1902 жылы құрылды.

Будданың мүсіні

Махавамсада Маурия әулетінің Ашокасы Рамаграмадағы Нагалардың қолында болған Будданың мүсіндерін алып қалмауды таңдайды. Өлім аузында Будда өзінің сегіз доннан бірін Рамаграманың Колиясы құрметтейді деп пайғамбарлық айтқан, содан кейін ол Шри-Ланкада сақталғанға дейін Нагаларға тиесілі болады. Ашокаға архаттар тағы да пайғамбарлық айтады, олар бұл монументтерді патша Дуттагамани болашақта киелі ететінін айтады. Содан кейін Даттагамини хан Сангхадан Будданың ескерткіштерін табытпен алып, алтын павильоннан құдайлар мен Брахмалардың көптеген құрмет көрсетулері мен сый-тартуларының арасында кетіп қалды. Ол үш рет сарайды айналып шығып, шығыстан кірді. Сарайды көмістен жасалған диванға жайып, солтүстік жағына орналастырды. Содан кейін Будданың бейнесі арыстанның жату қалпында (sīhaseyya) жасалды және барлық монументтер сол бейнеде сақталды. Үлкен Руванвели ступасында монументтерді сақтау аяқталғаннан кейін, екі жаңадан келген Уттара мен Сумана монументтерді сақтау бөлмесін бұған дейін қақпақ ретінде пайдаланылатын жасырылған тас блоктарымен жапты. Тхупавамсада көптеген жандар Махатупаға мүсіндерді сақтауға қатысты; Соңғы кезге дейін оларды күзеткен Нага патшасы Махакала. Бұл монументтер Вишвакарманның алтын тағына қойылады. Брахма өзінің көзге көрінбейтін егемендік қосқышын ұсынады, ал патша Дуттагамани өз қосын ұсынады. Архат Индагутта ғаламның үстінде металл шатыр жасайды, сондықтан Мара араласпайды, өйткені монахтар Сутта Питаканы (Будданың баяндамалары жинағын) айтады. Дуттагамани ыдысты бас жағына көтеріп, салтанатты түрде кіреді; бірақ ол ыдысты алтын таққа қоюға дайындалған кезде, монументтер ауаға көтеріліп, Будданы құрайды, әрқайсысы 32 үлкен белгілермен және 80 кіші белгілермен ұлы адам. Осы түрінде ол өлім аузындағы өсиеттерінің бестен бірін орындап, от пен судың қос кереметті орындайды. Бұл тәжірибеден 120 миллион құдай мен адам архаттыққа ие болады. Мүсіндер урнаға қайтарылады, олар жерленеді, ал камера қырық метрлік тас тақталармен бекітіледі. "Ер сілкінісі кезінде де монумент бөлмесі шайқалмайды; Будда Готаманың тәлімі аяқталғанға дейін сол күні ұсынылған жасмин сияқты гүлдер кеуіп кетпейді; Гхи майымен жағылған шамдар сөнбейді; хош иісті заттар мен сандаль ағашына араластырылған балшық кеуіп кетпейді; монумент бөлмесінде тіпті бір ғана сызық пайда болмайды; ұсынылған алтын бұйымдардың ешқайсысында да дақ пайда болмайды. Олар сондай-ақ, жау адамдар реликвия бөлмесіне кіре алмайды деп шешті. Сонымен қатар, патша Дутугемунуның бұйрығымен Шри-Ланка халқы алтын және күміс сандықтар сияқты көптеген басқа заттармен бірге Будданың тағы мыңдаған монументтерін монументтер бөлмесінің үстінде сақтады".

Тарих

Патша Дутугемуну ступаның құрылысын бастады, бірақ ол аяқталмай жатып аурудан қайтыс болды. Құрылыс тек ол Раджаратаны Чола генералдарынан жеңгеннен кейін басталды. Ступа Анурадхапураны жолалар жаулап алған кезде зақымдалған, бірақ Оңтүстік Үндістанға басып кірген I Паракрамбаху (1153 1187), Пандия Надуның бірнеше бөлігін басып алған кезінде қайта жаңартылған. Паракрамбаху тұтқынға алынған тамилды қайта жаңғырту жұмыстарына жұмсаған.