Кіріспе

Айруин Аллен режиссерлік еткен американдық фильм Жоғалған әлем - Айруин Аллен режиссерлік еткен 1960 жылғы американдық фантастикалық оқиғалар фильмі, ол 1912 жылы Артур Конан Дойлдың сол атты романының негізінде жасалған. De Luxe Color және CinemaScope түсірілген фильмнің сюжеті Венесуэладағы каннибальдар, динозаврлар, ет жейтін өсімдіктер мен алып жәндіктер мекендейтін платоны зерттеуге арналған. Орындаушылар құрамындағы Клод Рейнс, Дэвид Хедисон, Фернандо Ламас, Джилл Сент-Джон және Майкл Ренни.

Сюжет

Белгілі биолог және антрополог профессор Челленджер Лондон зоологиялық қоғамына Амазонка бассейніне және едәуір танымал емес платоға экспедиция кезінде жойылып кеткен деп есептелетін жануарлардың, соның ішінде динозаврлардың тірі үлгілерін тапқанын хабарлады. Ол қоғамға екінші рет платоға экспедиция ұйымдастыруды талап етеді. Шалгердің қатты үрейленуі, ол Амазонкаға екінші сапарына қосылуға бірнеше ғылыми емес адамдарды тартады. Бұл экспедиция тобында үлкен аң аулаушы Лорд Джон Рокстон және баспагер Эд Малоун бар, оның баспашысы экспедицияға 100 000 доллар төлейді. Лондоннан сапары Рио-де-Жанейро мен Ангел шарлауығының әуе көрінісі арқылы суреттеледі. Жаршының қызы Дженнифер мен ұлы Дэвид Амазонканың басында топқа қосылады. Сонымен қатар, зоологиялық қоғамның үлкен мүшесі профессор Саммерли, вертолет ұшқышы Мануэль Гомес және оның көмекшісі Хосе Коста да топта. Алғашқы түнде баспалдақта динозавр вертолетті талқандайды. Экспедиция жүріп жатқанда, Игуаностиракпен кездескенде, Малоун жабайы орман қызын жұлдыздық тор арқылы алып жәндікке дейін қуып жетіп, оны өлтіріп, лагерге алып келеді. Кейінірек қыз Дәуітке ғашық болады. Рокстон басқалармен айтысады, ал Дженниферге деген қызғаныш Малоун мен Рокстонның ұрысына әкеледі. Олар платода жоғалып кеткен бұрынғы барлаушы Бертон Уайттың күнделігін табады. Рокстон күнделікте бірнеше рет айтылған. Рокстон үш жыл бұрын платоға барып келгенін және платода алмаздар мол екенін айтады. Бұл Хосеге өз бетімен таудан қашып кетудің орнына партиямен бірге болуға итермелейді. Бір кезде Малоун мен Дженнифер басқалардан бөлініп, Protostegosaurus және Ceratopspinus-пен күресіп, өлімге жақын кездеседі. Қанабалдылар қонақтарды қолға түсіреді, бірақ олар кешкі асқа айналмай тұрып, орман қызы оларды жер асты үңгірінен алып шығып, платоға алып келеді. Жол бойында олар қазір соқыр кеудегер ретінде өмір сүріп жатқан Бёртон Уайтқа кездеседі. (Каннибальдар соқырларды өлтіруге тыйым салады.) Олар тағы да көптеген кедергілерге тап болады - адам жегіштердің қуып жүруі, жәндік өсімдіктері, "Қаралғандардың зираты" және лава шұңқырында алмастарды күзетіп тұрған Centrotyrannus, ол Костаны өлтіреді. Гомес тас бөгетті бұзып, динозаврды өлтіріп, өзін құрбан етеді. Жанартау атылуы кезінде "Челленджер" тобының аман қалғандары платодан қашып кетеді, "Челленджер" Тираннозавр рексінің жұмыртқасын алып жүреді. Партияның қаржылық қауіпсіздігі сенімді, өйткені Лорд Рокстон өзінің аңшылық жакетідегі екі қалтасын алмаздармен толтырып, оларды барлық адамдармен бөліседі. Динозавр жұмыртқасы кездейсоқ құлағаннан кейін ұрықтандырады, ал профессор Челленджер нәресте Т. Рексті Лондонға бірге алып кетуге шешім қабылдайды.

Актерлік құрам

Майкл Ренни Лорд Джон Рокстон рөлінде Экспедицияға қосылатын тәжірибелі үлкен ойын аңшысы. Джилл Сент-Джон - Дженифер Холмс Global News иелігінің қызы. Дэвид Хедисон Эд Малон рөлінде Экспедицияға ерікті түрде қосылатын Global News журналисі. Клод Рейнс - профессор Джордж Эдвард Челленджер Экспедицияның тез ашулы жетекшісі. Фернандо Ламас - Мануэль Гомес Экспедицияның тікұшақ ұшқышы. Ричард Хайдн профессор Саммерли рөлінде Экспедицияға қосылатын Челленджердің бәсекелесі. Рей Стриклин Дэвид Холмс рөлінде Дженнифер Холмстің інісі және Малоунның бастығы Стюарт Холмстың ұлы. Джей Новелло - Коста Гоместің көмекшісі, ол экспедицияны платоға да жетектейді. Ян Вольф - Бертон Уайт "Челленджер" экспедициясына дейін Амазонка платосына барған профессор. Джон Грэм Стюарт Холмс рөлінде Эдвард Малоунның жұмыс берушісі және Дженнифер мен Дэвид Холмстің әкесі. Колин Кэмпбелл экспедицияны ұйымдастыратын профессор Уолдрон рөлінде. Витина Маркус - жергілікті қыз.

Өндіріс

1959 жылы Аллен Дойл романының құқығын 100 000 долларға сатып алды. Ол фильмді Тревор Ховард пен Питер Устиновпен бірге түсіргісі келді. Ол 1959 жылдың 15 қазанында түсірілімді бастауды қалайтынын айтты. Аллен фильмді 20th Century Fox компаниясының продюсері Бадди Адлерден қаржыландырады. Фильмнің арнайы эффекттері өте қарапайым болды және мұнда шағын мүйіздер мен қанаттары бар мониторлы кеміргіштер, игуаналар және жас крокодилдер қатысты. Кейінірек режиссер Аллен өзінің "стоп-мошен" модельдерін қалағанын, бірақ студияның бюджетіне сәйкес тірі жануарлармен ғана жұмыс істей алатынын айтты.

Сыншылдық бағалау

Фильм сыншысы Дана М. Римс 1988 жылы фильмге мынадай баға берді: "Жоғалған әлемнің" қазіргі заманғы дыбыс пен түсті нұсқасы жасалғаны өкінішті. Шынында да, көптеген адамдар үнсіз нұсқа туралы ешқашан естімеген (Артур Конан Дойл кітабынан әлдеқайда аз), ал бұл кейінгі фильмнің жағымсыз қасиеттері классикалық әңгіменің маңыздылығын жасыруға көп септігін тигізді. Ирвин Алленнің "Жоғалған әлем" нұсқасы әр жағынан қорқынышты пародия. Римс мынадай ескерту қосты: "Жақсы жағынан, бұл фильмнің жай ғана болуы Конан Дойлдың түпнұсқалық әңгімесінің жаңа және түпкілікті нұсқасын құруға күшті ынталандыру ретінде қарастырылуы мүмкін".

Мұра

Ирвин Аллен осы фильмнің материалдарын өзінің әртүрлі телесериалдарындағы эпизодтарға, соның ішінде "Жигіттердің елі", "Ғарышта жоғалған", "Уақыт туннелі" және "Теңіз түбіндегі саяхат" сериалдарына қолданды. 1966 жылы Ирвин Аллен, теңіз түбіндегі саяхатпен істегендей, фильмге негізделген телесериалды сатуға тырысты, бірақ сәтсіз болды. Бұл материал 1970 жылы түсірілген "Динозаврлар жерді билеген кезде" фильмінде де қолданылған.